Wyspa. Cykl Szczepan Turski. Tom 2

Najpierw audioserial, potem książka - taką kolejność publikacji przyjmuje jedna z serii Jędrzeja Pasierskiego, ta z psychologiem dziecięcym Szczepanem Turskim, której drugim tomem jest właśnie “Wyspa”. Książkę można czytać niezależnie od tomu pierwszego, to odrębne względem siebie historie. Rzecz rozgrywa się we Wrocławiu, w bardzo ciekawym miejscu - do zbrodni dochodzi na Wielkiej Wyspie, która choć jest częścią dużego miasta, to jednak ze względu na swoje położenie jest formą małej, zamkniętej społeczności. Społeczności, gdzie wszyscy dobrze się znają, a jednak nikt nie wie, jak i dlaczego zginęła jedna z nich. Świadkiem, a może sprawcą był jej syn, nikt jednak nie wie, jak było naprawdę, a to angażuje w sprawę Turskiego. Historia prowadzona jest w tempie bardzo spokojnym, w którym aspekty obyczajowe, szara codzienność postaci, ich własne próby wyrwania się z życiowego marazmu, przyciągają bardziej niż sama zbrodnia. Trzy perspektywy, cztery rodziny, każda obarczona przekleństwem dziedziczenia niechcianych zachowań, każda z tajemnicami, o których nikt inny nie powinien się dowiedzieć. Sama sprawa kryminalna toczy się dwoma torami, a choć nie ona zaprząta większość uwagi, to jednak ostatecznie nieźle zaskakuje - a przynajmniej mnie zaskoczyła. Poza tym jednak sama emocji w powieści nie odczułam za wiele, podejrzewam, że to wina specyficznego stylu autora, w którym składnia zdań i sposób budowania dialogów nieco odbiegają od moich standardów. Polecam przede wszystkim miłośnikom Wrocławia i spokojnych, skupionych na szarych, codziennych problemach historii.

Książka, której akcja toczyła się w Twoim mieście to…?

Jest kilka powodów, dla których sięgam po konkretną książkę, ale dwa zawsze działają na mnie szczególnie: akcja osadzona we Wrocławiu, moim rodzinnym mieście oraz muzyka ukryta w książkach, między wersami. W tej historii dostałam jedno i drugie jednocześnie, więc… nie mogłam przejść obok niej obojętnie. A kiedy do tego dochodzi jeszcze kryminał, jeden z moich ulubionych gatunków, entuzjazm był gwarantowany.

Wyruszyłam w literacką podróż po miejscach, które znałam…Wyspa Opatowicka, Biskupin, choć to zawsze dla mnie był drugi koniec miasta, zawsze gdzieś daleko, na uboczu, owiane opinią szarych, ponurych, czasem niebezpiecznych. W tej historii właśnie tam dochodzi do… m0rderstwa. Ginie skrzypaczka. (a może jednak wiolonczelistka? Na stronie 135 książki sama zaczęłam wątpić 😉). Policja rusza z dochodzeniem, a wraz z nim na światło dzienne wychodzą tajemnice, niewygodne, mroczne, okrutne… zakopane sekrety, które spowiła mgła i osiadł na nich kurz.

Dlaczego zginęła ta młoda kobieta? Kompletnie nie spodziewałam się rozwiązania. Ani przez moment nie wpadłam na właściwy trop i za to autorowi należy się ogromny plus. Klimat tych wrocławskich miejsc był wyczuwalny niemal namacalnie, dokładnie tak jak ja je pamiętam, szkoda tylko, że muzyka, na którą tak liczyłam, pozostała jedynie delikatnym interludium, cichym tłem.

To książka momentami surowa, niemal czarno-biała. Dobra, choć nie porywająca. Budząca współczucie nie tylko wobec syna, który stracił matkę, ale też wobec kobiety zagubionej w swoim życiu, czy mężczyzny skrywającego zbyt wiele, który musiał ponieść tego konsekwencje. Każdy z bohaterów jest w jakimś sensie smutnym ogniwem tej historii, którą poznajemy z dwóch perspektyw. Widzimy ją oczami psychologa, który został poproszony o konsultacje w tej sprawie, a z drugiej strony czytelnik jest cichym obserwatorem zdarzeń jakby patrzył na wszystko z góry. Jedno jest pewne…na Wyspie nie było bezpiecznie i nie jest…

Dajecie czasami drugą szansę autorom, którzy przy pierwszym spotkaniu nie przypadli Wam do gustu? Ja do tej pory omijałam łukiem takie nazwiska, ale postanowiłam, że ten rok będzie rokiem drugich szans! W ten sposób wpadł do mnie Jędrzej Pasierski. Czytałam już jego książkę, którą porzuciłam z niesmakiem, był to "Dom bez klamek". Jednak wiele osób zachwala jego powieści, a akcja "Wyspy" dzieje się we Wrocławiu, gdzie mieszkam i to miasto uwielbiam.

Wrocław, Wielka wyspa i zbrodnia, która wstrząsa miastem. W domu skrzypaczki zostaje znalezione jej ciało, a jedyną osobą, która teoretycznie się znajdowałam tam razem z nią, jest jej syn. Niby to nastolatek, jeszcze dziecko, ale autor w tym miejscu już porusza trudny temat przemocy wśród takich osób, brutalności i tego, że przecież nie można wykluczyć, że to właśnie on zabił matkę.

Wkracza do akcji psycholog dziecięcy i kluczowa postać tej serii, Szczepan Turski. To on ma za zadanie wybadać co wie Kostek, ile właściwie widział, słyszał, czy w ogóle rozumie co się stało. Śledczym udaje się odkryć istnienie mężczyzny, Pana O., od którego ofiara miała być uzależniona.

Mamy więc trzy postaci grające rolę w życiu zamordowanej Róży. Mąż, w którego cieniu przyszło jej żyć, Pan O będący właściwie kim? Oprawcą? I syn. Który z nich zabił i czy w ogóle któryś z nich?

To kryminał wymieszany z thrillerem psychologicznym. Tego się spodziewałam czytając recenzje osób znających twórczość autora. Nie podchodziłam z jakimkolwiek oczekiwaniami czy uprzedzeniami, ale po raz kolejny mam nieodparte wrażenie inspirowania się innymi, bo ten motyw jest już znany, ostatnio poruszany wiele razy, a do tego bohaterowie i ich cała paleta emocji, które wepchnięte zostały, według mnie, na siłę, żeby nie był to suchy kryminał. Mówimy nie tylko o człowieku będącym cichym oprawcą kobiety, która w pewnym momencie boi się każdego kroku i każdego człowieka, ale też o przemocy wśród nastolatków.

I jeśli te emocje wyciąć, poruszanie trudnych tematów, porównywanie Wielkiej Wyspy do samotnego człowieka, balansującego na krawędzi, wycofanego, tak jak to miejsce, które pustoszeje coraz bardziej, to dostaniemy śledztwo nie wnoszące zbyt wiele do akcji i przewidywalne na wskroś. Bo cóż można nowego w kryminale dołożyć? Bohatera! Innego, nie kolejnego profilera, więc powstała postać psychologa dziecięcego. Tylko po co?

Sama zagadka kryminalna chaotyczna, wątki podawane w losowych momentach, a sprawca nagle, pod koniec rzucony niczym szmaciana lalka pod stopy czytelnika. I nic z tego nie wynika, nadal. Więc zostaje rys psychologiczny bohaterów, ich analiza, zachowania, inteligencja i jedna kobieta, która została ofiarą, bo była... no właśnie, słaba, łatwowierna?

Druga szansa zatem stała się dla mnie ostatnią i szczerze nie pojmuję zachwytu nad twórczością autora. Jedną z niewielu zalet jest atmosfera, którą faktycznie da się wręcz kroić, tak jest gęsta, ale to nie wystarczy do zbudowania ciekawej, wciągającej powieści.

Recenzja powstała we współpracy z Wydawnictwem Literackim.

„Wyspa” to już druga odsłona cyklu kryminalnego z psychologiem Szczepanem Turskim. Historia przesiąknięta mrokiem, naszpikowana emocjami, w której prawda skrywa się głęboko pod powierzchnią. Autor snuje opowieść, w której dawne krzywdy i przewinienia kładą się cieniem na teraźniejszości, kreśli toksyczne, wręcz destrukcyjne relacje, które stają się przyczynkiem ogromnej tragedii rozgrywającej się na kartach powieści, katalizatorem dramatu dotykającego głównych bohaterów. Ależ to była tajemnicza i klimatyczna powieść, a przy tym wyjątkowo realistyczna. Od pierwszych stron czuć, że ta historia skrywa drugie, głębsze dno, ale mimo iż odnosimy takowe wrażenie, stajemy się bardziej czujni, to i tak nie potrafimy połączyć nici umiejętnie tkających sieć intryg i odkryć prawdy, która niestety nie zawsze daje ukojenie. Finał totalnie zaskakuje, a przy tym pięknie spina wszystkie wątki. Nie mogę również nie wspomnieć o bohaterach, których kreacje stanowią jedną z największych zalet powieści. Pełnokrwiści, barwni, z których każdy skrywa coś za uszami, walczy z własnymi demonami. Autentyczni, wielowymiarowi i niebanalni, podobnie jak sam pomysł na fabułę, który kupił mnie zupełnie.

Jeśli tylko gustujecie w dusznych i zaskakujących powieściach, w których przeszłość odbija się echem na aktualnym życiu bohaterów, to koniecznie dajcie szanse tej historii.

"Wyspa" to kontynuacja cyklu kryminalnego z psychologiem dziecięcym Szczepanem Turskim autorstwa Jędrzeja Pasierskiego. Autor po raz kolejny serwuje nam kryminał mocno osadzony w psychologii i nieoczywistych emocjach, nie pozbawiony przy tym napięcia i intrygi.

Kiedyś Szczepan był super nianią, dziś - na prośbę znajomego z policji - zajmuje się wybitnie inteligentnym nastolatkiem, synem brutalnie zamordowanej skrzypaczki Róży Marczyńskiej. Kobieta została zasztyletowana we własnym domu, podczas gdy jej syn przebywał w swoim pokoju na górze. Czy chłopiec cokolwiek widział, a może to on odpowiada za tę zbrodnię? Im dalej w historię, tym więcej pojawia się wątpliwości i pytań bez prostych odpowiedzi.

Akcja biegnie trzema torami: w pierwszym towarzyszymy Turskiemu i jego pracy z chłopcem, w drugim bierzemy udział w śledztwie prowadzonym przez komisarza Rafała Horeckiego, trzeci natomiast dotyczy sąsiadki ofiary - postaci niepokojącej i stanowiącej największą zagadkę tej historii. Te trzy perspektywy stopniowo się zazębiają, budując napięcie i pogłębiając mrok opowieści.

Uwielbiam atmosferę kryminałów Pasierskiego: gęstą, duszną, momentami wręcz klaustrofobiczną. Do tego wyrafinowana intryga kryminalna i genialnie dopracowane postaci, zwłaszcza pod kątem psychologicznym, sprawiają, że "Wyspa" wciąga nie tylko fabularnie, ale i emocjonalnie.