Uraz. Kozak i Wolf, t. 2

Uwielbiam chodzić na grzyby. Jednak po lekturze „Urazu” Wojciecha Wolnickiego mam nadzieję, że nie nabiorę do nich… urazu właśnie. Okazuje się bowiem, że może to być wyjątkowo niebezpieczne hobby i wcale nie chodzi o ryzyko zatrucia sromotnikiem.

„Uraz” to drugi tom Śląskiej Serii Kryminalnej (po znakomitym „Długu”) z moim ulubionym duetem policjantów, Kozakiem i Wolfem, któremu z ogromną dumą patronuję. Przeczytałam wszystkie książki Wojciecha Wolnickiego i wierzcie mi, bez względu na to, w jakim gatunku pisze, zawsze dba o emocje, które przykuwają do fotela i zostają w głowie na długo po przewróceniu ostatniej strony.

Tym razem autor zaczyna od mocnego i łamiącego serce prologu z czasów stanu wojennego. W tragicznym pożarze wywołanym przez pijanego ojca ginie matka i córka. Z życiem uchodzi jedynie sprawca i jego siedmioletni syn. Od razu nasuwa się pytanie w jaki sposób trauma, która zostanie z chłopcem na lata, wpłynie na wydarzenia współczesne?

A współcześnie dzieje się naprawdę dużo. W lasach wokół Rybnika dochodzi do brutalnej serii m0rderstw. Czy sprawca, grasując między drzewami, wybiera ofiary przypadkowo? Wyjątkowy wysyp grzybów wabi ludzi mimo niebezpieczeństwa, co tylko utrudnia pracę policji.

W pierwszej części między Kozakiem i Wolfem iskrzyło aż miło, ale tym razem autor rozdziela ich decyzją komendanta Poloczka, kierując do osobnych spraw. To przenosi ich relację na zupełnie inny poziom, paradoksalnie zaczynają trochę tęsknić za swoim towarzystwem. Podczas gdy Wolf musi porzucić eleganckie garnitury, by uganiać się za sprawcą po lesie, Kozak zagłębia się w sprawę dziwnego sam0bójstwa, w której zeznania rodziców zupełnie się wykluczają. I tu znów kiełkuje pytanie, czy te odmienne śledztwa znajdą punkt wspólny?

Wydawało mi się, że gatunek kryminału nie jest mnie już w stanie niczym zaskoczyć, a tymczasem Wojciech Wolnicki znów dał mi literackiego prztyczka w nos. Nie tylko nie poszedł utartym schematem, ale wprowadził motyw, z którym nigdy wcześniej nie spotkałam się w literaturze, zachowując przy tym maksimum realizmu.

To absolutny majstersztyk i dowód na to, jak świeże pomysły ma autor! Napięcie jest tu idealnie dawkowane, a osobiste akcenty z życia bohaterów angażują, nie przysłaniając tego, co najważniejsze – mrocznej intrygi.

Jeśli szukacie kryminału, który jest autentyczny, ma świetnie poprowadzonych bohaterów i zagadkę, która „przeora” Was emocjonalnie, to „Uraz” jest właśnie dla Was. I jestem w stanie założyć się o najdorodniejszego prawdziwka, że nie odgadniecie zakończenia! Autor udowadnia, że nie musi powielać schematów, by stworzyć coś naprawdę genialnego!

Jak podchodzicie do sytuacji, gdzie dany autor tworzył w określonym gatunku, jak chociażby sci-fi czy fantastyka i nagle przeskakuje do kryminału? Dajecie szansę? Ja tak i to bez wahania. Z Wojciechem Wolnickim jednak było tak, że wcześniej wydawał pod pseudonimem, więc byłam święcie przekonana, że jego "Dług" to debiut. I poniekąd tak było, bo w końcu wyłonił się z cienia, zachwycił czytelników i teraz oddał w nasze ręce "Uraz", czyli drugi tom serii z Kozakiem i Wolfem.

Jak typowy kryminał rozpoczynamy historię od trupa, a w zasadzie w tym przypadku od razu od kilku, bo w rybnickim lesie zostają odnalezione ciała rodziny. Nie dość, że nie wiadomo o tej zbrodni zbyt wiele, poza tym, że nie jest to pierwsza tego typu historia w tej okolicy, to jeszcze okaże się, że też nie jest ona ostatnią. A w lesie, wiadomo, o świadków ciężko, o ślady również.

W śledztwo włącza się już znany czytelnikom z pierwszej części duet, a co istotne, choć zagadka kryminalna nie wymaga znajomości poprzedniej części, to żeby zrozumieć Kozaka i Wolfa, ich relację, historię, warto zacząć czytać od "Długu". Wracając jednak do tej konkretnej historii, las staje się miejscem nie na spacer, relaks, czy grzybobranie, a miejscem zbrodni i strachu, bo wiadomo już, że morderca nie poprzestanie...

"Uraz" jest typowym kryminałem. Dosłownie podążamy za śledztwem, ale też za prywatnymi sprawami głównych bohaterów. Zaczynamy od zbrodni, po rozpoczęcie i cały przebieg śledztwa, aż po wyścig z czasem i mordercą. To przepis na udaną powieść w tym gatunku i autor bardzo zgrabnie z tego skorzystał już drugi raz. Miejmy też nadzieję, że nie ostatni i seria będzie miała swoją kontynuację.

Co do głównych bohaterów, to niezmiernie się cieszę, że nie mamy tu kolejnej silnej, niepokornej kobiecej postaci. Serio. Ale czy można powiedzieć, że to męska historia i punkt widzenia? Trochę tak. Zwłaszcza narracja, prowadzenie akcji, gdzie emocje owszem, grają pewną rolę, ale jednak to wszystko jest nastawione na to, żeby znaleźć mordercę, odkrywać kolejne tropy, powiązania, a nie skupiać się na uczuciach bohaterów.

Potrzebowałam, takiego kryminału i myślę, że jest wiele osób, które niekoniecznie chcą zobaczyć kolejne brutalne opisy i sceny pełne grozy, a jednak poczuć tę typową ścieżkę śledczych, dążenie do rozwiązania sprawy nieco przygaszone przez procedury i naciski "z góry", także znajdzie tutaj coś dla siebie.

Podsumowując, to rasowa powieść kryminalna, gdzie bohaterowie za sobą nie przepadają... a może to taka szorstka przyjaźń? W każdym razie nie pozwalają się czytelnikowi nudzić, a śledztwo wcale nie kończy się w oczywistym i przewidywalnym momencie.

Recenzja powstała we współpracy z Wydawnictwem Dolnośląskim.

Wojciech Wolnicki wraca z kolejnym tomem przygód Kozaka i Wolfa pt. "Uraz". O tej książce można powiedzieć wiele, ale na pewno nie to, że emocji jest tu tyle, co na grzybach.

W rybnickich lasach ktoś zaczyna polować na grzybiarzy. Najświeższa sprawa to brutalne morderstwo trzyosobowej rodziny - młodego małżeństwa i ich pięcioletniego dziecka.

Przemysław "Wolf" Wilczyński to glina działający na granicy prawa - bezkompromisowy, skuteczny, zesłany z komendy stołecznej do Rybnika. Z kolei Adam Kozak "Kozak" Kozakiewicz, zdradzony zarówno przez kobietę, jak i partnera z pracy, sam decyduje się odejść z krakowskiej komendy. Jeden to wymuskany elegant w garniturze, drugi - facet wyglądający jak sterany życiem rockandrollowiec. Ich nowy przełożony zestawia ich w jeden team - i to zderzenie charakterów wypada naprawdę dobrze.

Na plus działa też to, że poza samymi śledczymi autor w przemyślany sposób prowadzi wątek głównego antagonisty. Poznajemy go od momentu przełomowego, który uruchamia całą spiralę wydarzeń i prowadzi go prosto do upadku.

Sama sprawa kryminalna początkowo wydaje się stosunkowo prosta, ale z czasem robi się coraz bardziej złożona. Akcja jest dynamiczna, język bezpośredni i surowy, bez zbędnych ozdobników. Czuć, że to twardy, "męski" kryminał w najlepszym wydaniu.

Uraz jest kontynuacją Długu, drugą częścią Śląskiej Serii Kryminalnej KOZAK i WOLF.

Komisarz Przemysław Wilczyński (WOLF) został przeniesiony dyscyplinarnie z Warszawy do KMP w Rybniku. Odlicza dni do końca kary, ale naczelnik wydziału do końca deleguje go do kolejnych zadań. Tym razem ma przyjrzeć się zwłokom znalezionym na skraju lasu. Sprawa jest dziwnie podobna do innej, prowadzonej rok wcześniej, kiedy również odkryto ciało grzybiarza… Wkrótce dochodzi do kolejnych makabrycznych wydarzeń.

W śledztwo angażują się kolejni funkcjonariusze – Adam Kozakiewicz vel KOZAK oraz Kinga Wieczorek, rodowita Rybniczanka.

Okazuje się, że trzy miejsca zbrodni w promieniu kilku kilometrów łączy jeden prawdopodobny sprawca oraz sposób uśmiercania. Poza tym wszystko jest niejasne i niejednoznaczne. Nie udaje się znaleźć niczego sensownego. Morderca ma totalną przewagę, biorąc pod uwagę przestrzeń, w jakiej działa. Niesamowity wysyp grzybów sprawia, że nie sposób powstrzymać ludzi przed penetrowaniem lasów, nie odstraszają ich nawet ostrzeżenia przed atakiem nożownika.

W międzyczasie w Rybniku zostaje odnalezione ciało osiemnastoletniego samobójcy. Policjanci muszą również wyjaśnić okoliczności tego zdarzenia. Od razu zwracają uwagę na ślady walki na ciele chłopca i dziwne zachowanie ojca.

Atmosfera na komendzie nie sprzyja spokojnej pracy. Ogrom emocji, nerwowość, odgórne naciski, brak proceduralnych możliwości wpływają na tempo pracy, a każdy policjant ma przecież własne życie i osobiste problemy.

Tymczasem, na zasadzie retrospekcji, poznajemy smutną historię Bliźniaka, chłopca, któremu los nie szczędził przykrości i trudów. A fakt, że w dzieciństwie stał się świadkiem morderstwa, na zawsze ukształtował i pokrzywił psychikę.

Łatwo się domyślić, że ta historia jest powiązana z aktualnym dochodzeniem, wciągając i angażując coraz bardziej.

Podoba mi się sposób prowadzenia narracji. Jest dosyć specyficzny - niby surowy, ale budzący emocje. Przypomina program dokumentalny, z reporterskim zacięciem, przedstawiający trudną pracę śledczych, mozolne dochodzenie do prawdy. A wstawki ślonskiej godki mają moc przenoszenia w przestrzeni.

W lesie nieopodal Rybnika dochodzi do dwóch mo#derstw, ofiarami są starszy mężczyzna i para z małym synkiem. Nic ich nie łączy, oprócz tego,że właśnie tego dnia wybrali się na grzyby. Przed Wolfem i Kozakiem niełatwe zadanie. Bo w tym co się dzieje nie widać żadnego sensu. Jak na złość akurat w tym roku grzyby wyjątkowo obrodziły co utrudnia śledztwo. Ofiar jest coraz więcej, a duet ani trochę nie posuwa się do przodu. Sytuacji nie poprawia fakt, iż do podobnej zbrodni doszło rok temu. Czy Wolf zdąży rozwiązać sprawę zanim ponownie wróci do Warszawy?

Dwóch "obcych" znowu ma nie lada zagadkę do rozwiązania. Do tego niewiele śladów i tropów, które mogłyby ich w jakikolwiek sposób na kierunkować. Pomiędzy te wydarzenia wpleciony został wątek z przeszłości niejakiego Bliźniaka. To tylko zagęszcza atmosferę, bo nie znamy jego prawdziwej tożsamości, a zdajemy sobie sprawę, iż na pewno ma jakiś związek z mor#erstwami. Na komisariacie wrze, ktoś coś chce zataić, ktoś coś odkryć, a jeszcze ktoś czai się z boku i cierpliwie czeka by zaatakować, jednak czy mu się to uda?

Lubię styl autora, wplecioną gwarę Śląską, chociaż w tej części wydaje się mi,że jest jej nieco mniej. Znalazło się też kilka smaczków medycznych, o których wcześniej nie miałam bladego pojęcia. Autor zostawia czytelnika z pytaniem, co sprawia,że człowiek za#ija, czy ma to jakikolwiek związek z genetyką, dlaczego niektórym cierpienie innych sprawia przyjemność i co może stać się furtką dla ukrytego w nas zła.

Mam nadzieję na kolejne części z Wolfem, który trochę się zaaklimatyzował i nieco spoważniał, oraz Kozakiem,którego uczucia ciągle pozostają tylko w jego głowie. Z tymi bohaterami nie sposób się nudzić. Polecam.