Gyula Krúdy doczekał się miana pisarza pisarzy. Jak wyliczył współczesny prozaik i historyk literatury – ośmiu na dziesięciu pisarzy węgierskich kocha Krúdyego. Światowa recepcja jego twórczości z roku na rok jest coraz szersza. Jego nowele i niektóre powieści przełożono na wiele języków. Prezentowany polskiemu czytelnikowi tom wspaniałych krótkich próz domaga się uwagi. Uniwersum, jakie wyłania się z tej prozy, współistnieje ze światem Brunona Schulza: oba światy nawadniane są silnym autobiografizmem, znajdujemy tu wątki erotyczne, surrealistyczne przekształcenia, nawraca topos małego miasteczka z jego „drętwiącą nudą” i charakterystycznymi postaciami osadzonymi w zmitologizowanej przestrzeni rynku, gospody, cukierni, szkoły tańca, domu uciech. Oprócz opowiadań w tomie znalazła się garść tekstów publicystycznych, które pokazują, że Krúdy nigdy nie przestawał być lirykiem, ale też ilustrują tak znamienne dla jego pisarstwa przenikanie się materii rzeczywistości z materią fikcji literackiej.
Jakiego klimatu literackiego można spodziewać się po książce "Miasto uśpionych kobiet"?
Lektura oferuje oniryczny, surrealistyczny klimat przesiąknięty nostalgią za światem dawnych węgierskich miasteczek. Autor łączy w swoich tekstach wątki erotyczne z liryką, tworząc zmitologizowane obrazy codzienności. Czytelnik odnajdzie tu opisy nastrojowych gospód i cukierni, które zacierają granice między rzeczywistością a snem. To proza wymagająca skupienia, skupiona bardziej na nastroju niż na dynamicznej akcji.
Czy nowele Gyuli Krúdyego przypominają prozę Brunona Schulza?
Twórczość Gyuli Krúdyego wykazuje silne pokrewieństwo z uniwersum Brunona Schulza poprzez zastosowanie surrealistycznych przekształceń i silny autobiografizm. Obaj autorzy mitologizują przestrzeń małego miasta, nadając zwyczajnym miejscom, takim jak rynek, wymiar metafizyczny. Teksty Krúdyego nasycone są gęstą, poetycką frazą, która buduje specyficzną, duszną atmosferę. To proza, która zamiast linearnej fabuły oferuje głębokie zanurzenie w subiektywnym doświadczeniu czasu.
Co oprócz opowiadań znajdziemy w tym konkretnym wydaniu zbioru?
W prezentowanym tomie oprócz klasycznych opowiadań znajduje się również wybór tekstów publicystycznych autora. Publicystyka Krúdyego zachowuje liryczny charakter, płynnie łącząc fakty z literacką fikcją. Dodatek ten pozwala lepiej zrozumieć warsztat pisarza określanego mianem "pisarza pisarzy" i jego spojrzenie na ówczesną rzeczywistość. Wydanie stanowi dzięki temu kompleksowy portret twórczości tego wybitnego węgierskiego prozaika.
Dla jakiego typu czytelnika proza węgierskiego pisarza będzie najbardziej satysfakcjonująca?
Książka jest idealnym wyborem dla miłośników literatury pięknej ceniących kunsztowny język i melancholijny nastrój Europy Środkowej. Publikacja trafi w gusta osób poszukujących w literaturze głębi psychologicznej oraz estetycznych doznań płynących z poetyckiego opisu świata. To proza dla cierpliwego odbiorcy, który potrafi docenić detale i subtelne odniesienia kulturowe. Lektura dostarcza unikalnych wrażeń związanych z odkrywaniem zapomnianej atmosfery dawnych Węgier.
Komu odradza się lekturę tego zbioru krótkich próz?
Zbiór ten nie jest odpowiedni dla osób poszukujących wartkiej akcji, prostych rozwiązań fabularnych czy literatury o charakterze rozrywkowym. Oniryczny styl i surrealistyczne zabiegi mogą być nużące dla czytelników preferujących realizm i linearną narrację. Ze względu na obecność wątków erotycznych i dekadencką tematykę, książka skierowana jest do dojrzałego odbiorcy. Osoby nieprzepadające za gęstą, liryczną prozą mogą uznać ten styl za zbyt wymagający.
