Żywa i martwa

"Żywa i martwa" to kolejny rewelacyjny thriller psychologiczno-obyczajowy w wydaniu Magdaleny Zimniak. Jak dla mnie, najbardziej wciągający thriller autorki. Świetnie napisany, który nie zdradza do końca szczegółów. Magdalena Zimniak lubuje się w trudnych tematach. Ten, mimo zaskakującej i przerażającej fabuły, napisany jest lekkim stylem.

Maja ma naście lat i od powrotu ze Stanów zachowuje się inaczej. Z dobrej i wesołej dziewczyny przemienia się w cichą i wycofaną uczennicę. Chodzi przygnębiona, jakby była martwa za życia. Szkolna pani psycholog podejrzewa u niej zespół Cotarda. Maja, przekonana o własnej śmierci, "błąka" się wśród żywych.

Pada deszcz, ale to nie robi mi różnicy. To jedna z zalet bycia martwą. Nawet jeśli jesteś przemoczona, nic nie czujesz. Twoje ciało nie reaguje. Gdyby ktoś mnie teraz uderzył, nie czułabym bólu".

Psycholożka Iwona, za wszelką cenę, chce pomóc dziewczynie, która straciła matkę i, oprócz ojca, nie ma nikogo. Zachowanie uczennicy zaciekawia ją do tego stopnia, że przeprowadza własne śledztwo. Koniecznie chce dowiedzieć się, co przyczyniło się do choroby Mai Johnson. W ten sposób odkrywa tajemnice rodzinne dziewczyny i jej ojca z przeszłości oraz ich związek z chorobliwą obsesją matki dziewczyny. Ktoś jednak nie chce, by prawda wyszła na jaw.

Ciężko mi było się oderwać o tej mocnej i wstrząsającej książki. Autorka lawiruje pomiędzy przeszłością a teraźniejszością, bowiem przeszłość ma tu ogromne znaczenie i wpływa na teraźniejszość. Możemy ją poznać z perspektywy kilku kluczowych bohaterów. Autorka ukazuje, jak krucha jest psychika ludzka i jak łatwo jest zniszczyć czyjeś życie. Polecam tę dopracowaną w każdym calu, szokującą powieść grozy.

Maja była wzorową uczennicą, była lubiana przez rówieśników i niewzbudzana niepokojącego wrażenia, aż do czasu, gdy wróciła do szkoły po wakacjach. Bohaterka zaczęła wagarować, nie przykładała się do nauki oraz zerwała kontakty z przyjaciółmi. Na domiar złego wydaje jej się, że nie żyje, że jest trupem, a jej dusza jeszcze nie oddzieliła się od jej ciała. Swojej mamy nie znała, ponieważ zmarła, gdy była niemowlakiem, ojciec nie radzi sobie z jej problemami i nie dopuszcza myśli, że może być ona chora. Jedynie szkolna psycholog stara się zrozumieć, co się wydarzyło oraz jak może pomóc Mai. Komuś jednak nie podoba się to, że grzebie w tej sprawie. Kobieta zaczyna dostawać pogróżki.

Ta książka mną nieźle wstrząsnęła. Porusza ona ważne tematy, jakimi jest rodzina, relacje między jej członkami, chora, dysfunkcyjna miłość, depresja, trauma. Było mi żal Mai, ponieważ zamiast mieć problemy jak typowa nastolatka, przeżywać pierwsze miłości, a nawet przechodzić nastoletni okres buntu, ona zmaga się z czymś o wiele gorszym, co jej mózg spycha do podświadomości, w efekcie czego pojawia się choroba. Tą chorobą jest Zespół Cotarda. Zaburzenie to istnieje naprawdę, choć ma miejsce niezwykle rzadko. Pacjentowi wydaje się, że nie żyje, a podstawowe czynności wykonuje automatycznie. Nie odczuwa uczuć, bólu, zmęczenia. Urojenia te pojawiają się w czasie ciężkiej depresji. Maja jest przekonana o rozkładzie swoich organów, czuje od siebie zapach zgnilizny, jest przekonana, że została skazana na wieczne potępienie. Do tej pory nie miałam pojęcia o istnieniu Zespołu Cotarda i muszę stwierdzić, że jest to przerażające i szokujące. Co byście pomyśleli, gdyby ktoś powiedział Wam, że nie żyje?

Aż mnie palce świerzbią, żeby napisać Wam, co przeżyła bohaterka, co wpędziło ją w taki stan, dlaczego zachowuje się w ten sposób, ale nie mogę, ponieważ zdradziłabym Wam istotne informacje, które mogłyby Wam zepsuć przyjemność z lektury tej powieści. Zamiast tego napiszę Wam, że całym sercem Wam ją polecam. Mimo że została ona sklasyfikowana jako thriller, muszę zaznaczyć, że więcej znajdziecie w niej dramatu oraz elementów książki obyczajowej, są jednak pewne kwestie, które wskazują na dreszczowiec, jednak nie odgrywają one tutaj roli pierwszoplanowej.

Historię poznajemy z perspektywy kilku osób: Mai, jej ojca, jej matki z przeszłości, szkolnej psycholog oraz Zuzanny, która pracowała z jej ojcem. Jako jedyni dowiadujemy się całej prawdy, każda z tych osób wnosi do fabuły coś istotnego, by na sam koniec wszystkie elementy układanki wskoczyły na odpowiednie miejsce.

„Żywa i martwa” wciąga, intryguje, porywa czytelnika w wir tajemnic, niewypowiedzianych słów oraz problemów, których nikt by się nie spodziewał. Można w oczach innych funkcjonować normalnie, ale nikt z nas nie wie, co druga osoba dźwiga na swych barkach. Maja zdecydowanie ma na nich zbyt wielki ciężar.

Każda krzywda wyrządzona zarówno sobie, jak i innemu człowiekowi jest straszna. Szczególnie bulwersujące są jednak te, które bezpośrednio dotykają dzieci czy młodych ludzi. Ostatnie tygodnie przyniosły wiele takich spraw, nagłośnionych medialnie, świadczących o bestialstwie człowieka, ale też mających niepokojący wydźwięk związany z funkcjonowaniem ludzkiej psychiki. Nigdy nie wiemy bowiem, co tak naprawdę druga osoba myśli, co planuje, a często bywa tak, że te najgorsze, najbardziej perfidne czy perwersyjne myśli są ukryte pod płaszczykiem powszechnego szacunku, erudycji, podziwu.

Tę złożoność ludzkiej psychiki doskonale wykorzystała Magdalena Zimniak w swojej najnowszej książce pt. „Żywa i martwa”. Opublikowana nakładem Wydawnictwa Prozami powieść to przerażające studium szaleństwa, ale też dewiacji oraz tajemnic, które skrywają rodziny powszechnie uznane na godne szacunku, niekiedy nawet stawiane za wzór. To powieść zarówno dla tych, którzy w swoim życiu doświadczyli krzywdy, a także dla tych, którzy na tą krzywdę są wrażliwi. Poruszając temat, który jest niezmiernie rzadko wykorzystywany w literaturze autorka jednocześnie zwróciła uwagę na to, że złe rzeczy mogą dziać się za każdymi drzwiami, a my powinniśmy reagować na każdy przejaw niepokojącego zachowania.

Autorka przedstawia nam Maję, siedemnastoletnią uczennicę prestiżowego liceum. Jej ojciec jest szanowanym lekarzem, który za swoją miłością wiele lat temu przyjechał do Polski. Niestety matka Mai już od wielu lat nie żyje, a teraz … umarła także Maja. Dziewczyna jest przekonana o tym, że jej ciało ulega rozkładowi, czuje się jak oszustka funkcjonując pomiędzy osobami żywymi i starając się ukryć swoją śmierć. Wielokrotnie bierze prysznic, unika skupisk ludzi będąc przekonaną, że wydziela woń trupiego rozkładu. Nie odczuwa też potrzeby jedzenia, a na dodatek widuje zmarłych , potrafi nawet z nimi rozmawiać. Umarła po pobycie u swojej babki w USA, choć tak naprawdę nie wiadomo, co się tam wydarzyło. Pewne jest tylko to, że wszystko straciło znaczenie – może poza poznaniem prawdy o swojej matce i jej śmierci. Dlatego też zaczyna odwiedzać jej grób licząc, że skoro widuje duchy, to spotka również tam swoją matkę.

Dziewczyną interesuje się szkolna psycholog, zauważając iż z Mają dzieje się coś złego. Niestety rozmowa z dziewczyną i jej kolegami nie wnosi nic do sprawy, prosi zatem o pomoc swojego przyjaciela, byłego partnera, Macieja, który jest psychiatrą. Umawia się również na rozmowę z jej ojcem, ale ta kończy się w dość nieoczekiwany sposób…

Na wydarzenia patrzymy również przez pryzmat doświadczeń Kamili, matki Mai. Cofamy się w przeszłość by odkryć, w jaki sposób poznała Johna, co sprawiło, że go pokochała, a także jak potoczyły się wydarzenia, które doprowadziły do jej śmierci. Czytając o porzuceniu i depresji, próbie samobójczej i wyjeździe do USA jesteśmy przekonani, że Maja po prostu odziedziczyła po matce skłonność do choroby. Ze wzruszeniem obserwujemy rozwijającą się miłość Kamili i młodego chirurga spotkanego we francuskim bistro, a którym pracowała i jesteśmy przekonani, że w ten sposób spełnia się amerykański sen. Szczególnie, że John podejmuje decyzję o przeprowadzce do Polski, bowiem w USA Kamila nie może się zadomowić.

Zupełnie nie spodziewamy się kierunku, w którym nagle zaczyna zmierzać książka. Zaskoczenie miesza się tu z niedowierzaniem i szokiem, przeżywamy całą gamę emocji, pozostając po lekturze z wrażeniem brudnej duszy i przerażeniem, do czego są w stanie posunąć się ludzie. Intrygująca fabuła i wartka akcja, podobnie jak doskonale wykreowani bohaterowie to znak rozpoznawczy Magdaleny Zimniak. Podobnie jak tematu powszechnie uważane za tabu, wstydliwe, obnażające prawdę o człowieku i jego funkcjonowaniu, a także pokazujące, jak bardzo pozory mogą mylić. Bez wątpienia jest to jedna z najlepszych książek autorki, a przy tym kolejna już, która odciska na nas trwałe piętno, a także uwrażliwia na ludzką krzywdę.