Niezwykła podróż w czasie do lat Rzeczypospolitej szlacheckiej. Oparta na autentycznych dokumentach sądowych z tamtej epoki przygodowo-awanturnicza opowieść "Przeciw diabłom i infamisom. Przypadki starościca Wolskiego" stała się prawdziwą lekcją XVII-wiecznej historii Polski.
Józef Hen w swojej książce przedstawia nieustraszonego Piotra Wolskiego - starościca, który musi zapanować nad samowolą i anarchią całej okolicznej szlachty. Niczym jedyny sprawiedliwy na Dzikim Zachodzie zaprowadza porządek, ściga watażków mających za nic prawo i broni pokrzywdzonych. Musi zmierzyć się z infamisem Białoskórskim i bezwzględnym Stanisławem Studnickim, który nieprzypadkowo zapracował na przydomek "Diabeł". Historyczne fakty mieszają się tu z wyobraźnią autora, tworząc fascynujący obraz stosunków społecznych w I Rzeczypospolitej u progu XVII wieku.
Pełne zabawnych zdarzeń przygody walczącego ze złem starościca Wolskiego to do dziś aktualny opis zderzenia słowiańskiej, sarmackiej, często anarchizującej duszy z twardymi przepisami prawa. To książka, która o tamtych czasach mówi więcej niż niejeden podręcznik historii.
Od autora
Najpierw potyka się z infamisem. Potem z okrutnym Diabłem Stadnickim ma sprawę. Uśmierza zabijaków, łowi opryszków, karze morderców, zmaga się z bezprawiem, nadużyciami, występuje przeciw krzywdzie. Zwycięża i ponosi klęski, pada na duchu, nieraz przywiedziony jest do rozpaczy. Czasem odgrywa rolę pierwszorzędną, czasem pojawia się tylko na chwilę, by potem znowu ukryć się w cieniu. Oto mój bohater: Piotr Wolski, starościc...
Józef Hen
O autorze
Józef Hen (właśc. Józef Cukier) - ur. 1923 r. jest pisarzem, publicystą, scenarzystą filmowym i dramaturgiem. Autor powieści i opowiadań tłumaczonych na wiele języków, m.in. "Ja, Michał z Montaigne", "Błazen - wielki mąż" i "Mój przyjaciel król". Zbiór opowiadań "Przeciw diabłom i infamisom. Przypadki starościca Wolskiego" został zekranizowany jako serial "Rycerze i rabusie".
Szukasz więcej propozycji? Zobacz nasze tytuły z kategorii literatura piękna polska
Czy "Przeciw diabłom i infamisom. Przypadki starościca Wolskiego" to spójna powieść czy zbiór opowiadań?
Książka stanowi zbiór powiązanych tematycznie opowiadań awanturniczych, których wspólnym mianownikiem jest postać Piotra Wolskiego. Autor konstruuje narrację wokół konkretnych spraw sądowych i interwencji starościca, co pozwala na lekturę poszczególnych historii niezależnie od siebie. Każdy rozdział przybliża inny aspekt walki z XVII-wiecznym bezprawiem, od potyczek z infamisami po starcia z wpływowymi magnatami. Taka forma sprawia, że pozycja idealnie nadaje się do czytania w krótkich sesjach i ułatwia powrót do lektury po przerwie.
Na ile przedstawione w książce historie oparte są na faktach historycznych?
Fabuła opowiadań Józefa Hena bazuje bezpośrednio na autentycznych materiałach źródłowych pochodzących z XVII-wiecznych akt sądowych. Pisarz wykorzystuje realne procesy i konflikty prawne z czasów panowania Zygmunta III Wazy, aby nadać opowieściom walor dokumentalny. Czytelnik poznaje autentyczne realia epoki, w tym specyfikę sarmackiego wymiaru sprawiedliwości oraz autentyczne postacie, takie jak osławiony "Diabeł" Stadnicki. Dzięki temu lektura łączy rozrywkę z rzetelną lekcją historii obyczajowej dawnej Rzeczypospolitej, co docenią fani literatury faktu.
Jaki typ bohatera reprezentuje Piotr Wolski w starciach z infamisami?
Piotr Wolski to postać jurydyczna, która w swoich działaniach kieruje się literą prawa oraz poczuciem sprawiedliwości społecznej. Jako starościc nie jest jedynie typowym szlachcicem-rębajłą, lecz urzędnikiem starającym się przywrócić ład w świecie zdominowanym przez samowolę magnacką. Jego postawa często prowadzi do wewnętrznych dylematów i chwil zwątpienia, co nadaje mu głębi psychologicznej rzadko spotykanej w klasycznej literaturze przygodowej. To bohater ludzki, który zwycięstwa okupuje dużym wysiłkiem emocjonalnym, co czyni go postacią niezwykle autentyczną w oczach czytelnika.
Dla jakiego typu czytelnika ta pozycja może okazać się nieodpowiednia?
Książka nie będzie dobrym wyborem dla osób poszukujących lekkiego romansu historycznego lub tempa akcji typowego dla współczesnych thrillerów. Józef Hen posługuje się bogatym, stylizowanym językiem, który wymaga od odbiorcy skupienia oraz zainteresowania archaicznymi strukturami społecznymi. Czytelnicy oczekujący czystej fantastyki lub całkowicie fikcyjnych światów mogą poczuć się przytłoczeni dbałością o detale prawne i historyczne. Jest to lektura skierowana przede wszystkim do miłośników klasycznej polskiej prozy oraz osób ceniących merytoryczną głębię ponad prostą, liniową akcję.
Jaką wizję XVII-wiecznej Rzeczypospolitej kreuje w swojej książce Józef Hen?
Autor przedstawia surowy i realistyczny obraz epoki, w której prawo często przegrywało z brutalną siłą i szlachecką samowolą. Zamiast wyidealizowanej wizji sarmatyzmu, otrzymujemy wgląd w systemowe nadużycia, korupcję oraz trudną sytuację osób wykluczonych i słabszych. Książka demaskuje mity o powszechnej sprawiedliwości, pokazując determinację jednostek walczących o porządek w państwie targanym wewnętrznymi konfliktami. To obraz fascynujący, ale pozbawiony zbędnego lukru, skupiony na codziennym zmaganiu się ze złem w imię wyższych wartości.
