Syn Wiatru. Bękart

Łódź, lata 80. i chłopiec, którego los nie oszczędza… 😥

Sięgając po "Syna Wiatru. Bękarta", wiedziałam, że będzie emocjonalnie, ale nie spodziewałam się, że ta historia wejdzie mi pod skórę aż tak mocno. To nie jest lekka opowieść do kawy – to książka, która uderza prosto w serce i zostaje z Tobą na długo po przeczytaniu ostatniej strony.

Co mnie urzekło? 🤔

Przede wszystkim autentyzm. Anna Stryjewska z niezwykłą wrażliwością kreśli postać Szymona chłopca, który od dziecka musi mierzyć się z odrzuceniem i samotnością. Jego dzieciństwo to pasmo strat: najpierw matka, potem jedyne oparcie w osobie wujka Wacka, a na końcu dramatyczna przeprowadzka do domu dziecka. Brzmi ciężko? Bo tak jest. Ale w tym mroku jest też ogromne światło.

Najpiękniejsze w tej książce jest to, jak autorka pokazuje, że nawet w tak trudnych warunkach można znaleźć przyjaźń, czułość i iskierkę nadziei.

Szymon to postać, której po prostu nie da się nie polubić. To dziecko, które chłonie każdy gest dorosłych – zarówno tych dobrych, jak i złych – i uczy się od nich, jak walczyć o siebie. Przy nim jest wujek Wacek – postać, która złamała mi serce. Dobry, wrażliwy mężczyzna, który kocha zbyt mocno i popełnia błędy, które mają tragiczne konsekwencje. No i despotyczna babcia… ale o niej sami musicie przeczytać.

Anna Stryjewska pisze w sposób, który wciąga bez reszty. Narracja jest płynna i czuć klimat Łodzi lat 80., słychać odgłosy podwórka, widzi się te siermiężne realia domu dziecka przy Aleksandrowskiej. To książka, którą połknęłam w dwa wieczory, ale niektóre sceny siedziały we mnie znacznie dłużej.

🎯 Dla kogo będzie to idealna lektura?

Jeśli lubicie poruszające, obyczajowe sagi, które pokazują trudne dzieciństwo, siłę charakteru i walkę o lepsze jutro – to jest tytuł dla Was. Jeśli wzruszyły Was książki takie jak "Kwiat pustyni" czy "Chłopiec z latawcem" – tutaj znajdziecie podobny ładunek emocjonalny. To także świetna propozycja dla fanek literatury obyczajowej osadzonej w polskich realiach PRL-u.

"Syn Wiatru. Bękart" to pierwszy tom cyklu i już wiem, że będę wyczekiwać kontynuacji z niecierpliwością. To opowieść o tym, że pochodzenie nie definiuje człowieka, a siła drzemie w nas znacznie głębiej, niż nam się wydaje.

Moja ocena: 9/10 ⭐

BRUNETTE BOOKS

“...nic nie dzieje się bez przyczyny, bo każdy ma zapisaną w niebie własną drogę”.

Poznajemy Szymka — chłopca, którego życie od samego początku nie rozpieszcza. Na świat przychodzi jako „ten niechciany”, naznaczony decyzjami dorosłych, ich błędami i słabościami. Ojciec wybiera wygodę i powrót do swojego poukładanego życia, zostawiając za sobą kobietę i dziecko. A Szymek… trafia pod opiekę babci, która zamiast serca daje chłopcu chłód i surowość. Wychowywany twardą ręką, w świecie pełnym zasad, obowiązków i surowości, uczy się życia szybciej, niż powinien. W szkole musi mierzyć się z okrutnymi słowami rówieśników, z wyśmiewaniem, z łatkami, które bolą bardziej niż cokolwiek innego. A jednak… mimo wszystko pozostaje w nim coś niezwykle pięknego — wrażliwość, dobroć, potrzeba bycia kochanym. Jest w tej historii też kilka promyków światła. Wujek — ciepły, bliski, ważny. Krótkie chwile normalności. Małe marzenia, jak choćby ten upragniony rower… Ale życie Szymka nie zna łatwych scenariuszy. Strata goni stratę. A kiedy chłopiec zostaje zupełnie sam, trafia do domu dziecka — miejsca surowego, szarego, w którym trzeba nauczyć się przetrwać.

Moje kolejne udane spotkanie z twórczością Anny Stryjewskiej. Przejmująca, wielowymiarowa, dopracowana w każdym szczególe historia. Fabuła zajmująco poprowadzona, prowadzi nas przez kolejne etapy życia Szymka z ogromną czułością, ale też szczerością. Autorka nie upiększa rzeczywistości. Pokazuje ją taką, jaka jest, trudną, czasem niesprawiedliwą, bolesną. A jednocześnie nie odbiera nadziei. Bohaterowie zostali wykreowani niezwykle wyraziście, to ludzie z krwi i kości. Szymek od razu skradł moje serce.

Opowieść o rodzącej się sile. O tym jak dziecko, które zbyt wcześnie musi dorosnąć, uczy się nie tylko przetrwania, ale i walki o siebie. To książka o samotności, o odrzuceniu, o tęsknocie, ale też o tym, że nawet najtrudniejszy początek nie musi oznaczać końca bez nadziei. Że gdzieś po drodze można odnaleźć dobro. I siebie. Bo nawet w najbardziej szarych miejscach mogą pojawić się ludzie, którzy wyciągną rękę. Szymek to bohater, którego nie da się nie polubić. Jest prawdziwy. Kruchy i silny jednocześnie. Brak wsparcie, zrozumienia, wyśmiewanie, brak lojalności, potrzeba miłości i akceptacji. Traumy z dzieciństwa. Na uwagę zasługuje klimat tej historii. Wyraźnie czujemy tu lata 80-te, ich surowość, prostotę, codzienność, w której nic nie przychodziło łatwo. Wszystko to tworzy tło dla opowieści o dorastaniu, o szukaniu siebie, o potrzebie miłości i akceptacji.

Opowieść bolesna, ale i poruszająca. Skłania do refleksji, daje do myślenia. Bije z niej ogromne poczucie samotności. Z niecierpliwością czekam na kontynuację. Polecam, Tatiasza i jej książki :)

„Syn wiatru” to pierwszy tom serii, który mocno wdziera się w emocjach i sercu czytelnika. Po przeczytaniu ostatniej strony - głowie pozostaje jedno pytanie – jak potoczą się losy Szymka? Chłopca, którego dzieciństwo było trudne i bolesne, naznaczone stratą, samotnością i brakiem stabilności. To historia dorastania w świecie, który nie daje taryfy ulgowej i zmusza do przedwczesnej dojrzałości.

Autorka realistycznie oddaje tło lat 80. – surową codzienność oraz skomplikowane relacje międzyludzkie, tworząc wiarygodny i poruszający obraz rzeczywistości.

Bohater nie jest idealizowany – to dziecko, które chłonie świat takim, jaki jest, ucząc się zarówno dobra, jak i okrucieństwa od dorosłych wokół siebie. Dzięki temu jego historia wydaje się jeszcze bardziej prawdziwa i przejmująca.

Relacje odgrywają tu kluczową rolę – zarówno te, które dają nadzieję, jak i te, które ją odbierają. Szczególnie wyraźnie widać, jak ogromny wpływ mają na dziecko pojedyncze gesty, słowa i obecność drugiego człowieka. To właśnie w tych momentach książka najmocniej trafia do serca czytelnika, pokazując, jak niewiele czasem potrzeba, by dać komuś siłę do dalszej walki.

Akcja nie pędzi jak pociąg, ale nie brakuje tu dramatycznych wydarzeń, które stopniowo budują napięcie i prowadzą do przełomowych momentów w życiu bohatera. Każda kolejna strata i zmiana miejsca pogłębia jego doświadczenia, ale jednocześnie kształtuje w nim wewnętrzną siłę.

Bardzo lubię styl autorki – jest przystępny, a jednocześnie pełen emocji i wrażliwości. Nie ma tu zbędnych ozdobników – jest za to szczerość, która działa najmocniej.

„Bękart” to nie tylko opowieść o trudnym dzieciństwie. To historia o przetrwaniu, kształtowaniu charakteru i o tym, że nawet w najciemniejszych momentach może rodzić się siła. To książka, która porusza, skłania do refleksji i zostawia ślad.

Pierwszy tom zapowiada naprawdę wyjątkową serię i z całego serca polecam. ❤️

Cytaty:

„Obec­ność psia­ka spra­wi­ła, że znów chcia­ło mu się żyć. Każ­de­go dnia w szko­le nie mógł się do­cze­kać po­wro­tu do domu, bo wie­dział, że ktoś na niego czeka. Ow­szem – kró­li­ki też go lu­bi­ły, też cze­ka­ły, ale ten uro­czy zwie­rzak to co in­ne­go. Pa­trzył na swo­je­go wy­baw­cę, pisz­czał, do­ma­gał się czu­ło­ści albo dzię­ko­wał za każdy gest do­bro­ci. On po­tra­fił być wdzięcz­ny, a Szy­mek od­pła­cał się tym samym. Po­ko­chał tego zwie­rza­ka całym ser­cem, choć przez ten cały czas to­wa­rzy­szył mu strach.”

„Chrząk­nę­ła wy­mow­nie, potem zdję­ła z rąk weł­nia­ne rę­ka­wicz­ki. Zo­ba­czył smu­kłą dłoń ubra­ną w złote pier­ścion­ki wy­sa­dza­ne róż­ny­mi ka­mie­nia­mi.

– Daj! – Ujęła jego rękę w swoją, mu­snę­ła ją pal­cem, po czym zaj­rza­ła do jej wnę­trza. Po­czuł cie­pły, elek­try­zu­ją­cy dotyk. W jej czar­nych oczach coś bły­snę­ło. Brwi ścią­gnę­ły się ku na­sa­dzie nosa.

– Hmm… Już nie­dłu­go ktoś się po­ja­wi. Star­szy męż­czy­zna, który cię stam­tąd za­bie­rze.

– Ale d-​dokąd? – wy­krzyk­nął po­ru­szo­ny. – Ale kto?

– Cii. – Przy­ło­ży­ła palec ser­decz­ny do uszmin­ko­wa­nych na czer­wo­no warg. – Wróż­ba po­trze­bu­je ciszy i sku­pie­nia.”

Gdy tożsamość staje się wyrokiem – recenzja powieści „Bękart” Anny Stryjewskiej, otwierającej cykl „Syn wiatru”

W sercu każdego z nas bije rytm historii, której nie my jesteśmy autorami. Rodzimy się wpleceni w gęstą sieć cudzych przemilczeń i ran zadanych przez tych, którzy szli przed nami. To dziedzictwo staje się naszą pierwotną skórą – czasem zbyt ciasną, by swobodnie oddychać, a innym razem zbyt szorstką, by zaznać ukojenia. Prawdziwa tragedia nie polega jednak na samym ciężarze przeszłości. Tkwi ona w dojmującym poczuciu, że nasze „tu i teraz” to jedynie piętno dawnych krzywd.

Zastanawiamy się wtedy, czy tożsamość to wyrok? Czy to rzeźba mozolnie wykuwana w twardym granicie codzienności? Czy ból może stać się paliwem dla siły zdolnej przekuć wstyd w godność? Przebudzenie następuje w chwili, gdy zamiast pytać „dlaczego”, zaczynamy szukać odwagi, by wytyczyć własny szlak na mapie nakreślonej przez kogoś innego. W tę uniwersalną narrację o determinacji wpisuje się poruszająca powieść „Bękart” autorstwa Anny Stryjewskiej. Stanowi ona otwarcie przejmującego cyklu „Syn wiatru”, w którym pisarka udowadnia, że literatura obyczajowa może być wnikliwym studium duszy zmagającej się z przeznaczeniem.

Stryjewska zabiera nas na łódzkie Złotno lat 80. To tam dorasta Szymek – chłopiec, którego jedynym błędem jest samo przyjście na świat. Śmierć matki i despotyzm babki budują fundament jego trudnej egzystencji, a jedyny powiew ciepła płynie od wuja Wacka, uwikłanego w tragiczne i zakazane uczucie. Fabuła prowadzi bohatera od pozornego bezpieczeństwa rodzinnego domu aż po surowe korytarze sierocińca przy ulicy Aleksandrowskiej. To droga pełna bolesnych progów. Każda próba ocalenia godności wiąże się tu z wysoką ceną. Mimo bolesnej tematyki książkę chłonie się jednym tchem. Autorka kreśli tę opowieść tak magnetycznie, że ciekawość losów chłopca ostatecznie wygrywa z lękiem o jego przyszłość. To niezwykle cenna umiejętność: pisać o mroku tak, by czytelnik desperacko szukał w nim światła.

Największą wartością tej pozycji jest bezlitosna wiwisekcja psychologiczna. Twórczyni maluje galerię postaci ulepionych z lęków i niespełnionych ambicji. Portret Szymka to analiza dziecka, które pod pancerzem obojętności ukrywa bezmiar wrażliwości. W treści pulsuje motyw dziedziczonego wykluczenia – nieślubne pochodzenie pali tu mocniej niż fizyczny ból. To obraz osamotnienia, w którym pośród betonu i przemocy rodzi się niezłomna wola przetrwania.

Powieściopisarka z niebywałą precyzją wskrzesza ducha epoki, czyniąc z realiów PRL-u namacalnego bohatera zbiorowego. Ukazuje szarość kamienic i społeczną ciasnotę, gdzie brak akceptacji dla inności był normą. Jej styl to mozaika nostalgii i realizmu. Posługuje się frazą pełną emocji, lecz wolną od taniego sentymentalizmu. Tempo akcji buduje napięcie poprzez narastający ciężar zdarzeń, a plastyczny język sprawia, że atmosfera ulic i chłód placówki przenikają pod skórę. Tworzy to trwały pomost między literacką fikcją a żywym doświadczeniem.

Czytając tę książkę, wielokrotnie wstrzymywałam oddech. Razem z Szymkiem czekałam na kolejny cios od losu lub rzadki gest czułości. To nie była zwykła lektura – to była konfrontacja z moimi własnymi odczuciami. Czułam duszność łódzkich kamienic i chłód sierocińca tak wyraźnie, jakby te ściany wyrastały wokół mnie. Każde upokorzenie bohatera rezonowało w mojej wrażliwości. Autorka sprawiła, że przestałam być tylko obserwatorem i stałam się powierniczką bólu tego chłopca. Rzadko zdarza się, by słowo pisane w tak bezpośredni sposób kruszyło mur dystansu, zostawiając czytelnika z sercem, które bije mocniej z każdym rozdziałem.

„Bękart” to uniwersalne świadectwo ludzkiej niezłomności i obowiązkowy przystanek dla każdego, kto szuka w słowie prawdy oraz nadziei rodzącej się w mroku. Tę pozycję polecam szczególnie miłośnikom sag rodzinnych oraz osobom ceniącym autentyczny klimat minionego wieku. Pamiętajcie, że to dopiero otwarcie sagi, co daje obietnicę długiej i głębokiej relacji z bohaterami. Warto dać się porwać tej historii, jeśli cenisz styl sprawiający, że tekst staje się czymś więcej niż tylko zapisaną stroną.

Kończąc tę podróż, z niecierpliwością wyglądam dalszego ciągu. Jestem ogromnie ciekawa, jakimi ścieżkami Anna Stryjewska poprowadzi Szymka w kolejnych tomach. Zastanawiam się, czy wiatr, który dotąd wiał mu w oczy, wreszcie zacznie sprzyjać jego żaglom.

Bękart to pierwszy tom nowego cyklu Syn Wiatru autorstwa Anny Stryjewskiej. Do tej pory, gdy sięgałem po powieści łódzkiej autorki, jeszcze nigdy się nie zawiodłem. Mogę z całą stanowczością stwierdzić, że jej książki można „brać w ciemno” i delektować się prawdziwą pisarską ucztą. A jak było z Bękartem? O tym za chwilę. Najpierw kilka słów o autorce i okładce książki.

Anna Stryjewska od lat związana jest z Łodzią i jej włókienniczą historią. Prowadzi tu swój biznes, a także osadza fabułę swoich niebanalnych powieści właśnie w tym mieście i jego okolicach. Jej książki cieszą się dużą popularnością i często trafiają na listy bestsellerów. Poza pisaniem autorka uwielbia podróże oraz poznawanie nowych miejsc, gdzie kultura, tradycja i smaki przenikają się wzajemnie. Pasjonuje się również malarstwem, zdarza się, że sięga po pędzle i tworzy własne obrazy. W pracy twórczej związana jest przede wszystkim z Wydawnictwem Szara Godzina oraz Skarpą Warszawską.

Gdy spojrzymy na okładkę, od razu możemy powiązać tytuł z głównym bohaterem powieści. Jeszcze nie znamy jego imienia, nie wiemy też, gdzie dokładnie rozgrywa się akcja, choć wszelkie wskazówki znajdziemy na tylnej stronie książki. Okładka ma jednak w sobie coś przyciągającego. Buduje nastrój, mimo że jest chłodna w wyrazie. Nadaje całości autentyczności i sugeruje, że nie będzie to lekka lektura, lecz raczej… proza życia. Możemy spodziewać się historii wzruszającej, mocno osadzonej w rzeczywistości tamtych czasów.

Przenieśmy się zatem w lata siedemdziesiąte ubiegłego wieku. Dla wielu z nas to czas dzieciństwa lub młodości, okres dorastania i wchodzenia w dorosłość. Jest rok 1973. Wyobraźmy sobie, że znajdujemy się w zachodniej części Łódź, która miała wówczas zupełnie inny charakter niż dziś. Było to pogranicze miasta i wsi, gdzie urbanizacja dopiero zaczynała odciskać swoje piętno.

Tam mieszkał ze swoją babcią Szymon Gołębiewski. Chłopiec od najmłodszych lat musiał mierzyć się z przeciwnościami losu. Osierocony, po śmierci matki, a ojca nigdy nie widział na oczy. Wychowywany przez babkę Jadwigę, która prowadziła go twardą ręką, nosił w sobie ślady tych doświadczeń widoczne na każdym kroku. Zamknięty w sobie, jąkający się, pozostawał na uboczu. Jedyną osobą, która go rozumiała, był wuj Wacek. Ten jednak zmagał się z własnymi problemami miłosnymi, które doprowadziły do kolejnej tragedii w rodzinie.

Jak w tym wszystkim odnajduje się Szymon?

To trudna historia… Ile wątków z życia młodego chłopca mógłbym odnieść do własnych doświadczeń! To wzruszająca powieść, która momentami przywoływała wspomnienia z mojego dzieciństwa. Napisana pięknym językiem, wiernie oddaje realia tamtych, niełatwych czasów. To książka, która na długo pozostanie w mojej pamięci.