Ostatni z listy

Cześć. Czy sięgacie po książki, które napisało samo życie? Bardzo lubię i czasem czytam takie książki, ze względu na to że historia spisana na kartach książki jest tą prawdziwą i czasem tą nową, o której nikt nie słyszał.

„Ostatni z listy” Anna Rybakiewicz, wydawnictwo Filia. O książkach autorki czytałam sporo dobrych opinii, jednak nigdy wcześniej nie miałam okazji czytać. Powiem Wam, że się nie zawiodłam, gdyż otrzymałam podczas czytania sporą dawkę emocji, a także historię, o której  nigdy nie słyszałam. 

Poznajemy na kartach książki historię Władysława oraz Anieli, a także kilkoro mieszkańców miasta Łomża, którym przyszło żyć w trudnych czasach wojennych. I każdy z nich ma swoje sekrety przeszłości tak jak Aniela, przed którymi ucieka, chcąc zostawić je daleko za sobą. 

Pewnego poranka niemieccy żandarmi pukają do drzwi mieszkań, dochodzi do tragedii, a wielu z nich znajduje się na liście…

Co przyniesie lipcowy poranek? Kto będzie miał szczęście i otrzyma szansę na drugie życie?

Jerzy Smarzyński ostatni ocalony z listy z dnia 15 lipca 1943 roku, który po przez słowo literackie autorki opowiada swoją historię życia. Poznajemy tu życie kilkorga ludzi zarówno przed wydarzeniami lipcowymi, jak i dwa lata po nich. Czytamy o młodych osobach, którzy pomimo ciężkich wojennych czasów starają się cieszyć życiem, młodością. Poznają smak uczucia jakim jest miłość. Niestety jeden dzień zmienia wszystko, zabiera miłość, przyjaźń, rodzinę, gasi nadzieję. Powiem Wam, że podczas czytania kila razy toczyła się łza po policzkach szczególnie jak czytałam o rzeczach jakie znalezione zostały w mogile. W czasie wojny śmierć dotykała każdego zarówno osób w sile wieku, jak i malutkie dzieci.

Tej książki nie da się ocenić, ja przynajmniej nie potrafię tego zrobić, tą historię warto poznać, przeczytać o niej i mówić. Należy tym osobom dać świadectwo naszej pamięci, gdyż zginęli abyśmy my mogli cieszyć się wolnością.

Czytając, pamiętamy.

Od śmierci uchroniło go 15 minut. Kwadrans, który zmienił bieg wydarzeń. Tylko tyle i aż tyle spowodowało, że Władysław Walczuk nie został rozstrzelany w podłomżyńskim lasku. Mimo, że jego nazwisko znajdowało się na końcu listy z czarną obwódką.

Historia Władysława to także historia wielkiej miłości. Mężczyzna poznaje swojego anioła- Anielę, tuż po wybuchu wojny. Oboje wówczas nie zdają sobie ani sprawy z siły uczucia, które ich połączy, ani z losu, który ich czeka. A ten nie będzie łaskawy.

On z dystyngowanego, szanowanego, pracownika Banku Polskiego, staje się parobkiem - byle zapewnić sobie utrzymaniem. Ona z ciągnącą się za nią zszarganą opinią, którą zawdzięcza własnej matce, pomaga w sadzie zaprzyjaźnionych ludzi.

A jednak ich miłość była wyjątkowa. A białe piórka już zawsze będą jej nieodzownym symbolem.

To nie była lekka lektura, jednak zachwyciła mnie zarówno formą przekazu, jak i samą historią. Historią opartą na prawdziwych wydarzeniach, opowiedzianych przez ich bohatera. Uderzającym zabiegiem, który dodatkowo potęgował emocje w odbiorze fabuły, było naprzemienne umieszczenie rozdziałów, opisujących wydarzenia w dwóch liniach czasowych. Tych przed i po apogeum "czarnego lipca".

Takie historie nie tylko dają świadectwo ludzkich losów, które toczyły się w cieniu wojny. Te historie pozwalają odczuć wachlarz emocji towarzyszącym ówcześnie żyjącym - od pragnienia przetrwania i życia "pomimo", do beznadziei straty i odrętwienia żałoby.

Ja się zachwyciłam, Wam też polecam.

"Ostatni z listy" to książka oparta na faktach w połączeniu z piękną fikcją literacką. Uwielbiam książki z historią w tle, gdzie ludzkie dramaty splatają się z romansem 🥰 Dzięki takim książkom poznaję kolejne fragmenty naszej historii. Pani Anna opowiedziała nam bolesną historię oddając poległym szacunek i sprawiła, że kolejne osoby będą pamiętać...

Tłem historycznym są wydarzenia z 15 lipca 1943 r. To data, w której zginęło mnóstwo niewinnych ludzi, w różnych częściach Polski. Książka opowiada o mieszkańcach Łomży zamordowanych w lasie jeziorkowskim.

Były to całe rodziny, wraz z dziećmi i osobami starszymi. Żandarmi przyszli wczesnym rankiem i zabrali wszystkich z listy... prawie wszystkich.

To również piękna opowieść o miłości od pierwszego wejrzenia, o miłości szalonej i niespotykanej, o miłości aż do końca...

Gorąco polecam miłośnikom gatunku i miłośnikom historii.

Autorka w swojej najnowszej powieści „Ostatni z listy” przedstawia historię opartą na prawdziwych wydarzeniach, koncentrując się na losach mieszkańców Łomży w okresie II wojny światowej. Jest to wyjątkowa opowieść o miłości, wojnie, ale przede wszystkim o pamięci o zmarłych.

"Staliśmy (...) w milczeniu, rozmyślając o przyszłości, godząc się z teraźniejszością i próbując zapomnieć przeszłość."

Każda książka Anny Rybakiewicz jest dla mnie wyjątkowym przeżyciem, okazją do wzruszeń i refleksji. Każda jest na swój sposób wyjątkowa, ale "Ostatni z listy" ujęła mnie swoją autentycznością i wiernym oddaniem prawdziwych, dramatycznych wydarzeń, jakie dotknęły mieszkańców Łomży. Kolejny raz jestem pod dużym wrażeniem wrażliwości, jaka emanuje z historii pisanych przez autorkę, z jej stylu, pięknego opisywania uczuć i emocji, które udzielają się czytelnikowi.

Świetne przygotowanie merytoryczne, poprzez wnikliwy research, dbałość o szczegóły historyczne są niewątpliwie atutami powyższej powieści. Nie mogę jednak nie wspomnieć o historii miłosnej Anieli i Władysława, postaci niezwykle barwnych, które całkowicie skradły moje serce. Połączenie faktów historycznych z częścią fabularną wypadło znakomicie - z niecierpliwością czekałam na końcowe "od autorki", by dowiedzieć się, gdzie leży granica między prawdą, a fikcją.

Cieszę się, że po dłuższej przerwie mogłam powrócić do twórczości Ani Rybakiewicz, bo "Ostatni z listy" to książka, którą warto polecić wszystkim, którzy cenią poruszające historie oparte na faktach, opisujące losy zwykłych ludzi w wyjątkowych czasach.

Zapraszam Was na krótką opinię o najnowszej powieści @annarybakiewicz . 📖❤️ #ostatnizlisty to bardzo wartościowa, szczegółowo dopracowana i poruszająca historia, opisująca dramatyczne zdarzenia z 15 lipca 1943 roku. Autorka doskonale oddaje realia wojennej Łomży. Czytając, przenosimy się w przeszłość i wraz z bohaterami przeżywamy wszystko to, co ich spotkało. Odczuwamy strach, ból, żal i tęsknotę, ale dzielimy też z nimi dobre chwile, pełne szczęścia i miłości, która niespodziewanie puka do drzwi. 🥰

•

Aniela nie miała dobrego domu i dzieciństwa. Szybko musiała zacząć żyć na własny rachunek, a za pracą wyjechała do Warszawy. Pewne okropne wydarzenie i wojenna zawierucha sprawiają, że dziewczyna wraca do Łomży. Ma nadzieję, że tu będzie bezpieczna. Pragnie, by matka w końcu stanęła na nogi, zmieniła się i traktowała ją z należytym szacunkiem. Niestety, szybko okazuje się, że w domu wszystko jest po staremu. Aniela próbuje odnaleźć mężczyznę spotkanego na dworcu w czasie ewakuacji, który oferował jej pomoc. Nie wie jeszcze, że dzięki niemu wreszcie zazna miłości i pozna, czym jest prawdziwa przyjaźń.

Władysław pokochał ją od pierwszego spojrzenia i przez dwa lata żył marzeniami o kobiecie - aniele. Nie mógł uwierzyć, że los ponownie postawił ją na jego drodze. Tym razem nie odpuścił i zdobył jej serce. Rankiem 15 lipca Władek zapragnął zobaczyć swą narzeczoną. Nie spodziewał się, że będzie to najtragiczniejszy dzień w jego życiu.

•

Tego czwartkowego poranka nastąpiło apogeum "czarnego lipca" na łomżyńskiej ziemi. 💔 Hitlerowska egzekucja w lesie Jeziorkowskim zmieniła życie wielu rodzin. Książka jest upamiętnieniem tamtych wydarzeń. Polecam!

•

Za egzemplarz dziękuję @wydawnictwofilia . ❤️

„Ostatni z listy” to powieść, która zabiera nas do Łomży, do czasów II Wojny Światowej. Poznajemy Władysława, który zakochał się w Anieli. W dziewczynie przypadkowo poznanej na dworcu w czasie ewakuacji. Aniela ucieka ze stolicy z powodu zbrodni, których się dopuściła. Co takie zrobiła?

Irena to 29-latka, która wraz z mężem i synkiem wrócili do Łomży po tym jak ubłagała ja o to matka. Myślała, że w tej sposób ich uratuje przed wojenną zawieruchą.

Tosia i Marian Smurzyńscy prowadzą sklep. Pewnego dnia ich sklep przejmują Niemcy i muszą pracować dla okupanta.

Nazwiska wszystkich tych postaci pojawiają się na liście.

Pani Ania po raz kolejny oddała w nasze ręce piękna, bolesną i chwytającą za serce powieść o tych, których już wśród nas nie ma. Którzy zostali zamordowani na ziemi łomżyńskiej. Były to osoby takie jak my. Chciały kochać i być kochane. Miały plany na przyszłość. Wszystko jednak się zmieniło wraz z wybuchem wojny.

Powieść jest świadectwem tych co przeżyli tamten okres. Widać, że autorka włożyła wiele pracy w to by powstała ta książka.

To co bardzo lubię w książkach to narracja prowadzona z perspektywy różnych bohaterów. Mamy tutaj również różne ramy czasowe. Są to czasy gdy wybuchła wojna oraz ostatnie miesiące wojny, a na końcu poznamy dalszy los tych, którzy przeżyli.

Wszystko to sprawia, że książkę czyta się bardzo szybko. I po raz kolejny dowiadujemy się o losie młodych ludzi, którym przyszło żyć w tak ciężkich czasach.

Jeśli jeszcze nie znacie pióra Pani Ani Rybakiewicz, to bardzo polecam zarówno „Ostatni z listy” jak również wcześniejsze książki autorki.

Ta książka to krzyk przeszłości, który odbija się echem w mojej głowie i sercu, bo opowieść ta dotyczy miejsc, które znam. Miejsc, które są moim domem rodzinnym.

Anna Rybakiewicz w swojej książce przedstawia nam [Adres usunięty]. Władka, Anielę, Jurka, Irenę i innych mieszkańców Łomży, którzy próbują przetrwać wbrew wszystkiemu. Ukazuje miasto, w którym na pozór życie płynie zwyczajnie, ale w rzeczywistości rozgrywają się wielkie dramaty. Wojna nie oszczędziła tych ziem i jej mieszkańców. 15 lipca 1943 roku niemieccy żandarmi rozdarli życie wielu rodzin na strzępy. Niewinni ludzie stali się ofiarami okrutnej machiny, a ich los został zapisany na liście, która odmieniła wszystko.

Jerzy Smurzyński, ostatni ocalony z listy, jest w tej książce głosem przeszłości. Przypomina nam, że historia nie jest tylko datą czy liczbą. To ludzie – ich życie, codzienność, nadzieje i tragedie. To także my – potomkowie tych, którzy przetrwali lub zginęli.

Dla mnie ta powieść to nie tylko książka o wojnie. To hołd dla tych, którzy byli na tej liście i dla tych, którzy nigdy nie poznali swoich przodków, bo wojna zabrała im wszystko.

Nie da się zapomnieć tej książce. Nie da się po niej szybko wrócić do codzienności. Jeśli chcecie przeżyć historię, która chwyci Was za gardło i zostawi ślad w duszy – sięgnijcie po „Ostatniego z listy”. Przygotujcie się też na to, że będą płynąć łzy 🥹

Anna Rybakiewicz jest autorką, której posiadam wszystkie książki co do jednej i jestem jej fanką już od samego debiutu.

Najnowsza książka autorki jest oparta na faktach, gdzie te fakty przeważają a mimo to, beletryzowana forma pozwala na przepłynięcie przez tę historię, ten ocean emocji.

Jak nikt inny Pani Ania przelewa wszystkie emocje na papier, pozwalając nam na współprzeżywanie życia bohaterów powieści.

Ostatni z listy jest inną książką niż poprzednie pod wieloma względami, nie tylko to, że opowiada historię zbr*dni w lesie Jeziorkowskim, ocalałych z listy ale i także w odróżnieniu od innych książek autorki tu wojna ma inny wymiar, jest inaczej opisana.

Stanowi nieco tło, skupia uwagę na tym jednym obaszarze niedaleko w lesie, Łomży i okolicach a także na ludziach tam żyjących.

Ich życie, emocje, uczucia, myśli - fantastyczna kreacja narracji i powiem Wam, że tu bohaterowie wykreowani przez autorkę płynnie łączą się z postaciami rzeczywistymi, tu fikcja miesza się z faktami a mimo to całość jest genialnie spójna i nie odbiega od tego, co się wydarzyło naprawdę.

Czytając historię Pana Jerzego mogłam poznać niemal każdy szczegół jego życia, przeżyć z nim pierwszą miłość, śm*erć bliskich, walczyć o przetrwanie i o prawdę dla tych, którzy już za siebie mówić nie mogą.

Wzloty i upadki towarzyszące bohaterom były odczuwalne jakby były moimi własnymi.

Czytając już posłowie powiem Wam, że niewiele było różnic między historią spisaną przez autorkę a faktami, umiejętnie ludzie, którzy zasłużyli na pamięć zostali ożywieni na kartach tej książki.

Cieszę się, że mogłam poznać historię jaką jest zbr*dnia w lesie Jeziorkowskim, gdyż mimo, iż interesuje mnie tematyka drugiej wojny, to przyznam, że ten fakt nie był mi znany.

Ile jeszcze odkryję?

Nie wiem, jednak wiem, że na pewno się nie poddam w poznawaniu historii Polski wojennej tak jak Jerzy, Piotrek i pani Bronka nie poddali się w stworzeniu miejsca pamięci dla swoich bliskich, sąsiadów i przyjaciół.

A móc ją poznawać w taki sposób, jaki przekazany jest w tej książce to mimo trudnej tematyki czysta przyjemność.

💌 „𝓞𝓼𝓽𝓪𝓽𝓷𝓲 𝔃 𝓵𝓲𝓼𝓽𝔂” 𝓐𝓷𝓷𝓪 𝓡𝔂𝓫𝓪𝓴𝓲𝓮𝔀𝓲𝓬𝔃 💌

 Gdy pewnego lipcowego poranka, niemieccy żandarmi pukają do drzwi ich mieszkań, dochodzi do tragedii. Okazuje się, że każdy z nich znajduje się na liście… Liście, która na zawsze odmieni ich los. 

▪𝗥𝗘𝗖𝗘𝗡𝗭𝗝𝗔 ▪

Anna Rybakiewicz to jedna z moich ulubionych polskich autorek. Już nie raz udowodniła mi, że jej historie poruszają nawet najtwardsze serce. To jak emocjonująco wybrzmiewają jej książki jest wspaniałe, a czytanie jej powieści jest istnym rollercoasterem emocji.

Powieść „Ostatni z listy” to historia oparta na prawdziwych faktach. To historia pięćdziesięciu zakładników z Łomży, którzy znaleźli się na liście. Liście, która na zawsze odmieniła ich los. A autorka dzięki dokładnemu zbadaniu zebranych materiałów i relacji naocznego świadka tragicznych wydarzeń, które miały miejsce 15 lipca 1943 roku w lesie Jeziorkowskim stworzyła historię, która otwiera oczy na zbrodnie hitlerowskich zbrodniarzy.

Autorka przestawia nam historię ludzi, którzy musieli  zmierzyć się z życiem w czasie trwania wojny. Dobrze napisana historia o odwadze i wojnie, a także o mierzeniu się z cierpieniem. Zmusza do refleksji nad wieloma tematami, a najbardziej nad tym jak ludzie w czasie hitlerowskiej inwazji potrafili kochać, walczyć o miłość, o przetrwanie…

To bardzo ważna powieść Anny Rybakiewicz, ponieważ autorka chce, by każdy z listy - tę pięćdziesiąt osób - którzy zginęli - zostali zapamiętani. Na końcu książki autorka spisała listę z ich imionami i nazwiskami. Dzięki temu wiemy, że zginęły tam również dzieci, które miały poniżej 10 lat, co tym bardziej łamie czytelnikowi serce. Autorka dzięki rozmowie z Panem Jerzym, ostatnim żyjącym z ocalonych mogła spisać tę niewyobrażalną dla nas historię i uświadomić nas, jakie zbrodnie miały miejsce w czasie trwania wojny. A my jako obywatele musimy o tym wiedzieć i pamiętać. 🤎

„Ostatni z listy” to poruszająca historia o miłości, przyjaźni i walki o przetrwanie. Wzrusza i to porządnie, dlatego radzę przygotować paczkę chusteczek.

Odwiedzając miejsca pamięci lub natykając się w lesie na samotny krzyż, najczęściej nie wiemy, jaka historia się z nim wiąże i czyją tragedię skrywa. Inaczej jest w przypadku zbrodni hitlerowskich w lasku jeziorkowskim koło Łomży, gdzie życie straciło 50 osób. Wspomnienia jednego z ocalałych, Jerzego Smurzyńskiego, które stały się fundamentem tej powieści, sprawiają, że ofiary przestają być anonimowe. Stają się osobami z krwi i kości, które żyły w tych trudnych czasach, miały swoje rozterki, plany i marzenia. On, ostatni z listy, zrobił wiele, by pamięć o nich nie zanikła.

"...jak to jest obudzić się pewnego dnia w otoczeniu najbliższych, a zasnąć, nie mając już nikogo."

„Ostatni z listy” Anny Rybakiewicz jest świadectwem tragedii wojny, ale także siły ludzkich emocji, miłości i pamięci. Czytanie tej książki to emocjonalna podróż, pełna wzruszeń, bólu i nadziei, które przeplatają się w sposób przypominający prawdziwe życie – z całą jego brutalnością i pięknem.

Autorka maluje obraz Łomży i jej mieszkańców na tle dramatycznych wydarzeń II wojny światowej. Przenosimy się do 1939 roku, by poznać codzienne życie bohaterów, którego spokojny rytm brutalnie przerywa wybuch wojny. Jednocześnie jesteśmy świadkami wspomnień z 1945 roku, kiedy bohaterowie próbują zmierzyć się z przeszłością, powracając na miejsce zbrodni. To kontrastowe zestawienie podkreśla głębię ich emocji, od miłości i nadziei, po niewyobrażalny ból straty.

Główną osią fabuły jest niezwykle subtelnie poprowadzona historia miłości Władysława i Anieli, która wydaje się niemożliwa do spełnienia. Władysław, szanowany pracownik banku, i Aniela, córka ulicznicy, pochodzą z różnych światów. Ich uczucie rozwija się w cieniu wojny i społecznych uprzedzeń, lecz mimo trudności daje im siłę do walki o przetrwanie. To właśnie te chwile bliskości i małych radości jak zaręczyny, codzienne rozmowy, wspólne plany są tłem dla tragedii, która wisi nad nimi jak cień.

Autorka z ogromną empatią oddaje emocje, zarówno te ciepłe, wynikające z codziennych chwil szczęścia, jak i te mroczne, przepełnione bólem i winą. Bohaterowie, którzy ocaleli, czują się obciążeni ciężarem przetrwania, a każdy powrót na miejsce zbrodni to dla nich nie tylko gest pamięci, ale też bolesna konfrontacja z własnymi wspomnieniami. Scena, w której bohaterowie próbują rozpoznać bliskich po odnalezionych butach, w tym maleńkich, dziecięcych, wywołuje głęboki wstrząs. Każdy wykopany drobiazg, to osobna historia, dowód na niewyobrażalne okrucieństwo i stratę, której nie da się opisać słowami.

Ta powieść, przy której popłynęła niejedna łza, jest hołdem dla tych, którzy stracili życie w czasie wojny, a także dla tych, którzy przetrwali i musieli żyć z ciężarem pamięci. To powieść o miłości, której nie zniszczyła wojna, i o ludzkiej naturze, z jednej strony zdolnej do największego zła, z drugiej do niezwykłej siły, empatii i poświęcenia.

„Ostatni z listy” to opowieść powstała na kanwie prawdziwych wydarzeń, w tym tych tragicznych, które miały miejsce 15 lipca 1943 roku. Szczegółów zdradzać nie będę, byście mogli samodzielnie odkryć tę historię, fragment po fragmencie, strona po stronie, rozdział po rozdziale. Nadmienię tylko, że autorka kreśli losy mieszkańców Łomży, pełne bólu, niesprawiedliwości i okrucieństwa. W sposób niezwykle autentyczny opisuje ich dramatyczną codzienność i realia panujące podczas II wojny światowej. Maluje obrazy, które głęboko zakotwiczają się w pamięci czytelnika. Wzruszają, uwierają, odciskają na nim swoje piętno, a w sercu pozostawiają zadrę. Opisuje przesiąknięte tragizmem wydarzenia, o których trzeba pamiętać. Śmiało mogę napisać, że uświadamia i ocala od zapomnienia. Autorka podjęła się bowiem wyjątkowo ważnego zadania upamiętniając wydarzenia, które dla wielu są nieznane, a także utrwalając pamięć o ofiarach zbrodni dokonanej na ziemi łomżyńskiej.

Aczkolwiek niniejsza powieść to także historia o wielkiej miłości, oddaniu i tlącej się nadziei, która umiera jako ostatnia. Piękna, wartościowa i zdecydowanie warta przeczytania lektura. Wielowątkowa opowieść ze sporą ilością bohaterów, która pozostaje z czytelnikiem na długie lata.

Jeśli gustujecie w powieściach opartych na prawdziwych wydarzeniach, które obok wzruszającej historii dają czytelnikowi możliwość poznania historycznych faktów, to koniecznie sięgnijcie po ten tytuł.

Chwytająca za gardło, powodująca przyspieszone bicie serca i bezsilny żal powieść przenosi czytelnika do jednego z najtragiczniejszych okresów w historii Polski – czasów II wojny światowej. Opierając swoją narrację na prawdziwych wydarzeniach, zdjęciach, dokumentach, zeznaniach naocznych świadków autorka snuje opowieść o miłości, przetrwaniu i okrucieństwach nazistów, które zmieniają życie bohaterów w dramatyczny sposób.

Władek i Aniela, poznają się przypadkowo na dworcu kolejowym w chwili, gdy świat pogrąża się w chaosie. Początek wojny oznacza strach, niepewność i walkę o przeżycie, jednak między nimi rodzi się uczucie... To historia, która pokazuje, że miłość może rozkwitać nawet w najmroczniejszych czasach. Irena i Kazik wraz z małym Wiesiem wracają z Polesia do Łomży, by wraz z rodzicami próbować przetrwać wojenną zawieruchę. Państwo Smurzyńscy prowadzą sklep, z determinacją dostosowując się do nowych okoliczności, a pomaga im syn Jurek. Wszyscy zostają aresztowani, jako zakładnicy miasta Łomży i skazani na śmierć w odwecie za działania ruchu oporu. Niemieccy żandarmi sporządzają listę 50 osób – mężczyzn, kobiet, dzieci, na których zostaje wydany wyrok śmierci. Ostatni na liście z czarną obwolutą jest ukochany Anieli – Władysław Walczuk. W czasie przesłuchania dziewczyna wyraźnie widzi jego nazwisko i jej świat rozpada się na kawałki. Teraz ci, którzy przeżyli, muszą nauczyć się żyć w pustce, która została po najbliższych i z całych sił walczyć o to, by pamięć o nich nie wygasła.

Powieść budzi wiele emocji – wzburzenie, gniew, współczucie… Obraz wojennej rzeczywistości jest straszny, ale przypomina o ludziach, których historia mogłaby zostać zapomniana. A musimy pamiętać! Nie mogę zrozumieć, dlaczego jako ludzkość nie uczymy się na błędach i ciągle doprowadzamy do konfliktów zbrojnych.

"Ostatni z listy" to częściowo historia miłosna, ale przede wszystkim opowieść o przetrwaniu i odwadze zwykłych ludzi w obliczu niewyobrażalnej niegodziwości i bezprawia. To książka, która pozostaje w pamięci na długo, zmuszając do refleksji nad losem tych, których życie roztrzaskała machina wojny, uświadamiając nam, że mamy obowiązek czcić pamięć ofiar bestialskiej egzekucji. Ogromnym sukcesem autorki jest to, że wielu czytelników - ich rodzin, przyjaciół – w ostatnim czasie rozmawia o grobie pomordowanych cywili i cmentarzu na leśnej polanie.