Nocny człowiek. Cykl William Wisting. Tom 5

Cztery tomy serii o komisarzu Wistingu za mną. Zdążyłam już polubić zarówno styl autora, jak i wykreowane przez niego postacie. Przyzwyczaiłam się też do pewnego poziomu. W sierpniu swoją premierę miał „Nocny człowiek”, będący piątym tomem przygód komisarza i jednocześnie ostatnim, którego brakowało w polskim wydaniu tej dziesięciotomowej serii. Czego tym razem można spodziewać się w kolejnej odsłonie przygód Wistinga?

Czytając „Nocnego człowieka”, ponownie miałam okazję przekonać się o tym, jak z każdą kolejną częścią tej serii rozwija się warsztat autora. Pierwszy tom, „Kluczowy świadek”, pozostawił mnie z uczuciem niedosytu. Drugi tom, „Felicia zaginęła”, był już lepszy, bo sprawa w nim prowadzona jest bardziej złożona. Trzeci tom, „Gdy morze cichnie”, był jeszcze ciekawszy – trzymał w napięciu, a śledztwo w nim zakrojone było na szeroką skalę. Czwarty, „Jedna jedyna”, wciągnął mnie tak, że przeczytałam go w zasadzie jednym ciągiem. W piątym tomie autor zastosował parę zabiegów, dzięki którym cała powieść sporo zyskała.

Jednym z takich zabiegów jest fakt, że tym razem fabułę książki śledzić możemy jako obserwatorzy poczynań nie tylko komisarza Wistinga. Niemałą rolę w „Nocnym człowieku” odgrywa Line Wisting, dziennikarka śledcza, a prywatnie córka komisarza Wistinga, która również prowadzi swoje własne śledztwo. Za jej sprawą możemy zobaczyć, jak wygląda praca dziennikarza śledczego, mamy także okazję przekonać się, z jaką presją wiąże się ten zawód. Codzienna pogoń za sensacyjnym materiałem, nieustanny wyścig z czasem, by zdążyć opublikować coś w terminie, i z konkurencją, by wypuścić lepszego newsa – to w tej branży chleb powszedni. Line jednak świetnie radzi sobie z wyzwaniami, jakie stawia przed nią jej praca. Jej postać wnosi do tej zdominowanej przez osobę Wistinga powieści świeżość i, jak się zapewne przekonacie, będzie miała istotny wkład w prowadzoną przez niego sprawę.

Ofiarą makabrycznej zbrodni jest nastoletnia dziewczyna, a jej rysy wskazują na to, że mogła pochodzić z Azji. To, w jaki sposób zginęła, kieruje śledztwo na dwa tropy – zbrodni na tle rasistowskim lub religijnym. Autor po raz kolejny pokazuje jednak, że w jego powieściach nigdy nic nie jest oczywiste. W „Nocnym człowieku”, podobnie jak w poprzednich tomach serii, znaleźć można przemyślaną i wciągającą intrygę, którą śledzi się z przyjemnością. Co ciekawe, w tej części śledztwo prowadzone przez komisarza wykracza daleko poza terytorium Norwegii, dużo dalej, niż w jednej z wcześniejszych części serii, co dodatkowo urozmaica treść powieści.

W tym tomie autor nieco więcej miejsca niż wcześniej poświęca prywatnej sferze życia Williama i Line. Minęły dwa lata od wydarzeń opisanych w „Jednej jedynej”, podczas których zaszły spore zmiany w życiu zarówno komisarza, jak i jego córki. Wisting przeżył żałobę po śmierci żony, Line rozstała się ze swoim partnerem i zmieniła pracę. W „Nocnym człowieku” możemy obserwować, jakimi ścieżkami podążają teraz ich losy. Oboje zaczynają zupełnie nowy rozdział w swoim życiu. Dzięki temu, że mamy okazję bliżej ich poznać, możemy mocniej się z nimi zżyć.

Jørn Lier Horst porusza w swoich powieściach trudne, ale bardzo często ciągle aktualne tematy. Nie inaczej jest w przypadku „Nocnego człowieka”. Na jej stronach pojawiają się uprzedzenia rasowe i na tle religijnym, nacjonalizm, kwestia zabójstw honorowych czy handel narkotykami. Jak to wszystko udało mu się zmieścić w jednej powieści i w jaki sposób pokazał te kwestie? Musicie przekonać się o tym sami.

„Nocny człowiek” trzyma poziom poprzedniczek. Powieści z cyklu o komisarzu Wistingu to całkiem przyjemna rozrywka. Jeśli nie mieliście jeszcze okazji zapoznać się z Williamem Wistingiem, a poszukujecie dobrego kryminału, przy którym można miło spędzić czas, polecam Wam tę serię. Jeśli zaś czytaliście poprzednie części, po prostu musicie sięgnąć po ten tom. Na pewno Was nie zawiedzie.

Makabryczna zbrodnia

Ścięcie głowy, noszące miano dekapitacji, to metoda wymierzenia kary śmierci lub morderstwa, niezmiernie oddziałująca na wyobraźnię. W dawnych Chinach była to najbardziej rozpowszechniona metoda wykonywania kary, ale i najbardziej hańbiąca. Wierzono bowiem, że dusza osoby, której ścięto głowę tułać się będzie po świecie, nie ma bowiem szans na wejście do krainy umarłych. Ścięcie głowy było również powszechnie stosowaną metodą egzekucji w starożytnym Bliskim Wschodzie i zostało przejęte przez szariat – do dziś, w Arabii Saudyjskiej, dekapitacje przeprowadza się regularnie jako karę za zabójstwo, gwałt oraz handel narkotykami. Ścięcie głowy praktykowane jest również przez al-Kaidę.

Również w Europie ścięcie jako rodzaj kary, było stosowane od tysiącleci, prawdopodobnie we wszystkich krajach. Czy jednak na taki rodzaj kary jest miejsce w cywilizowanej społeczności? Na to pytanie odpowiemy podczas lektury kryminalnej powieści, pt. „Nocny człowiek”. Autor, Jørn Lier Horst, dał się już poznać za sprawą poprzednich tomów serii o Williamie Wistingu, rzutkim, choć nieco zmęczonym życiem norweskim policjancie. Opublikowany nakładem Wydawnictwa Smak Słowa cykl doskonale oddaje mroczny klimat kraju, nastroje społeczne, a także naturę człowieka zdolnego do popełnienia najbardziej bestialskich czynów. Przyjemność płynąca z lektury znajdą wszyscy miłośnicy Wistinga i / lub samego autora, a także dociekliwi czytelnicy, czerpiący satysfakcję z rozwiązywania zagadek morderstwa.

Tym razem sprawa będzie na miarę najtęższych umysłów, bowiem morderstwo jest dość osobliwe. Otóż na rynku w Larviku, zmierzająca do pracy w miejscowej księgarni kobieta, odkrywa … głowę zatkniętą na palu. Tożsamość zamordowanej jest nieznana, zaś po oględzinach okazuje się, iż jest to głowa czternastoletniej dziewczynki, najprawdopodobniej pochodzącej z jednego z państw Azji Środkowej. Policja w Vestfold wszczyna śledztwo w sprawie zabójstwa ze szczególnym okrucieństwem, okazuje się bowiem, że głowa tak naprawdę nie została zgilotynowana, ale odcięta dość tępym narzędziem i to wówczas, kiedy ofiara jeszcze żyła. Na miejscu nie pozostawiono żadnych śladów, brak też reszty ciała dziewczynki…

Jeszcze nie opadły emocje po tym makabrycznym znalezisku, a w rzece zostają znalezione ciało około czterdziestoletniego mężczyzny z obrażeniami wskazującymi na egzekucję. Czy te dwie ofiary łączy coś więcej, niż tylko pochodzenie etniczne? Czy tajemniczy, brodaci mężczyźni w furgonetce są w jakikolwiek sposób powiązani z tą zbrodnią? Czy wiąże się z nimi pożar domu lidera antyimigranckiego ugrupowania? Kolejne pytania mnożą się w trakcie lektury a odpowiedzi na nie poszukuje nie tylko sam policjant Wisting, ale i jego córka, Line, dziennikarka zatrudniona w jednej z najbardziej poczytnych gazet w kraju.

Odpowiedzi szuka także czytelnik, choć nierówne tempo akcji może do dociekań zniechęcić. Po doskonałym początku, stanowiącym mocne uderzenie i budzącym zainteresowanie, tempo akcji spada, zaś kolejne bulwersujące odkrycia nie są w stanie go podtrzymać. W efekcie możemy stać się nieco znużeni lekturą, choć sama wymowa powieści i fabuła intrygują i sprawiają, że niezależnie od rozczarowania tym tomem, i tak sięgniemy po kolejny. Szczególnie, że autor stawia przed swoim bohaterem coraz trudniejsze zadania, wciąż też oczekujemy, aż sam Wisting nieco się odsłoni, w „Nocnym człowieku” bardziej interesująco wypada bowiem jego córka, a nie ON sam – główny bohater, wokół którego został osnuty cały cykl historii.

Justyna Gul

Qultura słowa

Tym razem mamy do czynienia z naprawdę ohydną i zapadającą w pamięć zbrodnią. Norwescy policjanci widzieli już wiele w swojej karierze, ale zabójstwo dziecka zawsze wywołuje największe emocje. Nie inaczej jest tym razem. Komisarz Wisting nie może wyrzucić ze swojej pamięci makabrycznego obrazu, jakim był widok dziecięcej głowy wbitej na pal.

W "Nocnym człowieku" sporą rolę w śledztwie odgrywa Line, która jest dziennikarką, a zarazem córką głównego bohatera. Po raz kolejny dziewczyna prowadzi swoje własne dochodzenie. Przyznam szczerze, że wolałam tomy, w których rola Line Wisting była ograniczona do minimum. Dziewczyna kreowana jest na wspaniałą dziennikarkę, być może odziedziczyła coś po tacie, ale nie oszukujmy się. Nie byłaby aż tak skuteczna, gdyby ojciec był listonoszem lub ogrodnikiem. To dzięki niemu miała mnóstwo newsów i chociaż pomogła w rozwiązaniu sprawy, to jednak znajomości bardzo się jej przydały. Jednocześnie autor nakreśla nam sposób w jaki media coraz nachalniej wchodzą w pracę policjantów. Utrzymanie czegoś w tajemnicy staje się naprawdę trudne. Poza Line, William ma jeszcze syna i w tej książce autor wplótł w końcu wątek Thomasa. Cieszę się bardzo, że mogłam poznać go bliżej.

Podsumowując, "Nocny człowiek" to lektura porównywalna swoim poziomem do poprzednich książek. Jako ciekawostkę dodam, że moje ulubione części to "Kluczowy świadek", czyli tom drugi oraz "Felicia zaginęła", czyli tom szósty. Te dwie książki otrzymały ode mnie wyższe noty, natomiast pozostałe trzymały bardzo wyrównany poziom. Jest mi bardzo smutno, że to już koniec niesamowitej przygody , którą przeżyłam z kryminałami Horsta. Jeśli jeszcze nie czytaliście to polecam bardzo gorąco. Jedenaście tomów intrygujących zagadek kryminalnych czeka na Was.

ZARYS FABUŁY

Poruszone media prześcigają się w zdobyciu kolejnych informacji, cała Norwegia drży, a policja, na czele ze śledczym Williamem Wistingiem, próbuje złapać jakikolwiek trop w sprawie, która mrozi krew w żyłach nawet tym najbardziej odpornym. Znaleziona nad rankiem nabita na pal głowa młodej dziewczyny o azjatyckich rysach twarzy świadczy o tym, że w okolicy grasuje niepoczytalny morderca, człowiek, który najwyraźniej ma coś ludziom do przekazania. I nie boi się sięgnąć po najstraszniejsze w skutkach środki przekazu. Zabójstwo honorowe? A może rasizm w swojej najokrutniejszej postaci? Czas nagli, a zagrożenie rośnie. Dlaczego ofiarą padła tak młoda osoba i czy aby na pewno to na niej morderca zdecyduje się zaprzestać? Kim jest osoba, która potrafi rozczłonkować ludzie ciało? Kim jest tytułowy nocny człowiek?

MAKABRYCZNE ODKRYCIE, CZYLI BĘDZIE KRWAWO

Autor już na samym początku nie pozostawia żadnych wątpliwości. To będzie krwawa lektura. Kryminał dla ludzi o mocnych nerwach, którzy zniosą myśl o makabrycznej śmierci dziewczynki czy będą w stanie przyglądać się opisom wykonywania cięć na szyi. Mocny początek, z wyrazistym punktem kulminacyjnym, ale i niekoniecznie uśpioną dalszą częścią. Śledztwo, w którym nie brak przewijających się przez pierwszy plan świadków. Akcja, która wychodzi poza cztery ściany komisariatu policji, ba! Szepnę tylko po cichu, że wyjdzie także poza teren Norwegii. I ten dręczący czytelnika motyw, który nie podąża utartą ścieżką sztampowych kryminałów. Nie o typową zemstę, czy mafijne porachunki tutaj godzi. Przecież zginęła dziewczynka, jeszcze dziecko. Zabójstwo honorowe, respektowane w niektórych odłamach kultury arabskiej, a może odzew faszyzmu? Sprawa wydaje się ciekawa, a polowanie na mordercę wcale nie łatwe.

POLICJA I DZIENNIKARZE

Sprawą dowodzi William Wisting (pierwszy plus za angielsko brzmiące imię, które sprawiło, że było bardziej swojsko). Zaangażowany w sprawę, opanowany, jak na komisarza prowadzącego książkowe śledztwo, inteligentny. Autor jednak nie uczynił z niego superbohatera, przez co zyskał na wiarygodności. Tuż obok niego, dość wyrazistą postacią okazuje się być Line, dziennikarka, przedstawicielka mediów, która poniekąd wychodzi poza ramy standardowej wizji tego zawodu. Angażuje się w sprawę, przeprowadza własne dochodzenie, łapie kontakty, a każdą pozyskaną informację traktuje jako szansę – na rozwiązanie tej skomplikowanej zagadki, której ceną może być czyjeś życie, a i na udaną karierę. Autor pokazuje niezakłamany obraz współczesnych mediów, niegdyś ograniczonych do pisania, teraz wchodzących w coraz głębsze struktury. Dziennikarze nieraz docierają tam, gdzie nie uda się dotrzeć policji, a ceną sukcesu jest po prostu czas. Kto napisze pierwszy, ten wygrywa. I nie ma kompromisów.

PO NITCE, DO KŁĘBKA

Jedno przestępstwo, cała sieć brudów, które w końcu zaczynają wychodzić na światło dzienne. Horst stworzył wiarygodnych bohaterów, nie skupiając się jednak zbytnio na ich życiu prywatnym (same konkrety) i z rozmachem rozbudował im wiarygodne tło, norweskie społeczeństwo z ich poglądami, świat policji, kwestia cudzoziemców osiedlających się na skandynawskich ziemiach. Czuć, że to wszystko żyje, pracuje, porusza się. Rozebrane na czynniki pierwsze śledztwo pokazujące co dzieje się za kulisami pracy dziennikarzy i policji. Na mnie zrobiło wrażenie, zatem polecam poszukiwaczom mocnych, nieszczędzących wrażeń, wiarygodnych kryminałów.

[Adres usunięty]

"Starał się nie brać niczego za pewnik, ponieważ zdążył przywyknąć do tego, że sprawy potrafią przybrać nieoczekiwany obrót, zmieniając kierunek śledztwa o sto osiemdziesiąt stopni."

Norweska seria kryminalna utrzymana w atrakcyjnym klasycznym stylu, nie są to intrygi mocno złożone czy trzymające czytelnika na bezdechu, jednak mają niezaprzeczalny urok, zgrabnie wplątują w detektywistyczną zagadkę, dostarczają kilka godzin relaksu z dreszczykiem. Narracja lekka i płynna, frapująco ukazująca sprawę morderstwa z dwóch perspektyw, policyjnej i medialnej. Równolegle toczone śledztwa pozwalają obserwować żmudną i metodyczną pracę komisarza Williama Wistinga, oraz nieco chaotyczne, oparte na pogoni za zdobyciem informacji, działania jego córki Line, utytułowanej już dziennikarki.

Powieść zaczyna się od szokującego incydentu, odnalezienia głowy nastolatki wbitej na pal i pozostawionej na środku rynku w Larvik. Mocne tony towarzyszą również w kolejnych rozdziałach książki, aby na końcu historii skoncentrować się na sensacyjnych elementach, i tu autor dał się ponieść wyobraźni, zwłaszcza kiedy śledztwo wykracza poza norweskie klimaty, przeżywamy mało prawdopodobne zdarzenia, ale z pewnością ubarwiające opowieść. Początkową trudnością w dochodzeniu jest poznanie tożsamości ofiary, brakuje punktów zaczepienia, a już za chwilę policja zmuszona jest skoncentrować siły także na kolejnym zabójstwie. Nie wiadomo, gdzie zacząć szukać przyczyn i wyjaśnień tego, co się stało, w którym kierunku mobilizować siły, tym bardziej, że tym razem doświadczenie i intuicja nie są skłonne udzielać podpowiedzi. Wiadomo tylko, że morderca nie działa w afekcie, a świadomie realizuje przerażający plan, trzeba zatem poruszać się na obrzeżach wzajemnie powiązanych zdarzeń.

W tej odsłonie serii tylko delikatnie zaglądamy w życie prywatne głównych bohaterów, w zamian otrzymujemy ciekawe spostrzeżenia zmian i trendów obserwowanych w skandynawskich społeczeństwach, nie całkiem dalekie echa tego, co dzieje się w państwach centralnej Europy. Lubię powieści kryminalne nieograniczające się do zagadek morderstw, ale też naświetlające współczesne przemiany, obawy, a nawet uprzedzenia, czy specyfikę funkcjonowania środków masowego przekazu, gdyż właśnie te aspekty wzbudzają moje szczególne zainteresowanie. Spotkanie z książką zaliczam do dobrych, zajmujących i przyjemnych.

[Adres usunięty]