Lata oczekiwania. Kroniki Cazaletów. Tom 2

Elizabeth Jane Howard po raz kolejny przenosi nas do świata rodu Cazaletów, ale tym razem rzeczywistość, w której żyją bohaterowie, zaczyna się dramatycznie zmieniać. "Lata oczekiwania" to opowieść o wojnie, która nie toczy się na froncie, ale w sercach i umysłach bohaterów. To czas pełen zmian, strat, niespełnionych marzeń i trudnych decyzji. Autorka w niezwykle sugestywny sposób ukazuje wpływ II wojny światowej na codzienne życie – zarówno w wymiarze społecznym, jak i emocjonalnym.

Jest rok 1939. Wojna staje się rzeczywistością, ale życie Cazaletów toczy się dalej – choć w cieniu niepewności. Rodzinny dom w Sussex nadal jest schronieniem, choć jego atmosfera staje się coraz bardziej napięta. Mężczyźni wyruszają na front, kobiety próbują odnaleźć się w nowej rzeczywistości, a młode pokolenie – Louise, Clary i Polly – dorasta w cieniu konfliktu, który redefiniuje ich marzenia i przyszłość.

Autorka doskonale oddaje atmosferę tego okresu. Nie ma tu heroizmu bitew ani patetycznych opisów wojennych zmagań. Zamiast tego dostajemy cichy, codzienny dramat ludzi, którzy muszą nauczyć się funkcjonować w świecie, w którym wszystko wydaje się zawieszone – zarówno plany, jak i uczucia.

Dla mnie osobiście najbardziej fascynujący w tej części sagi jest rozwój młodszych bohaterek. Louise buntuje się przeciwko konwenansom, próbując odnaleźć swoją drogę w świecie sztuki, lecz jednocześnie mierzy się z oczekiwaniami rodziny i własnymi wątpliwościami. Clary, pełna marzeń i pisarskich ambicji, musi stawić czoła stracie i dorosłości, która nadchodzi szybciej, niż się spodziewała. Polly, zawsze lojalna wobec bliskich, uczy się, że wojna zmienia nie tylko ludzi, ale i relacje między nimi. Każda z tych postaci jest napisana z niezwykłą wrażliwością i psychologiczną głębią. Jesteśmy świadkami ich wewnętrznych rozterek, ukrytych emocji i subtelnych napięć w relacjach rodzinnych. Tu nie ma prostych rozwiązań ani jednoznacznych charakterów – każdy bohater jest pełen sprzeczności, co czyni ich tak prawdziwymi.

Proza Howard jest elegancka, nastrojowa i pełna detali, które sprawiają, że świat Cazaletów wydaje się niemal namacalny. Dialogi są błyskotliwe, a narracja prowadzona w sposób, który pozwala czytelnikowi zanurzyć się w życiu bohaterów bez pośpiechu. Choć akcja rozwija się powoli, to każda scena ma swoje znaczenie, tworząc bogaty obraz epoki i ludzi, którzy próbują w niej przetrwać. Mnie zdecydowanie przekonało to do tego tytułu.

Jest to książka dla miłośników powieści obyczajowych z historycznym tłem – lektura obowiązkowa. Dla tych, którzy jeszcze nie poznali Sagi rodu Cazaletów – doskonała okazja, by wkroczyć w ten świat i dać się porwać jego niezwykłemu klimatowi.

Uwielbiam sagi rodzinne, a na podstawie tej, napisanej z rozmachem przez Elizabeth Jane Howard, obejmującej trzy pokolenia brytyjskiej arystokratycznej rodziny opowieści powstał serial "The Cazalet" zrealizowany przez telewizję BBC.

Moje obawy, czy dobrze zrobiłam, zaczynając sagę rodu Cazaletów, należącego do brytyjskiej arystokracji, od drugiej części, prysnęły zaraz po otwarciu książki, ponieważ właśnie dla osób takich jak ja, przedmowa zwięźle przedstawia wydarzenia części pierwszej, a lista postaci pozwala w razie wątpliwości upewnić się, kto jest kim. "Lata oczekiwania" to powieść, której nie sposób czytać bez głębokiego zaangażowania emocjonalnego w losy bohaterów, gdy kończy się dla nich czas beztroski, a zaczyna niepokojący okres wojny.

W sagach rodzinnych największą wartość stanowi dla mnie różnorodność postaci i skomplikowane relacje między nimi. Ta powieść nie jest wyjątkiem, i poznajemy losy bohaterów, dla których codzienność, choć na pierwszy rzut oka zwyczajna, jest przesycona niepokojem nadchodzących zmian.

Wojenną zawieruchę poznajemy przede wszystkim z perspektywy młodszych członków rodziny, przez jej wpływ na ich codzienność oraz na nich samych. Czujemy ciężar tej epoki, a jednocześnie emocjonalną gorliwość, z jaką próbują odnaleźć sens w chaosie wojennej rzeczywistości. Najbardziej wstrząsające i dojrzałe dla mnie jest spojrzenie Clary, które poznajemy z jej dzienników i listów pisanych do ojca, ujawniające jej rozterki. Sprawia, że odczuwamy jej ból, zagubienie, ale i niegasnącą wiarę w powrót zaginionego ojca. Równie mocno porusza postawa Polly, z której bije tęsknota za lepszym jutrem. Staje się symbolem oczekiwania na zmiany, kiedy to, na co czeka wydaje się jej bardziej realne, niż to, co dzieje się wokół.

Autorka z niezwykłą wrażliwością przedstawia realia tamtych czasów, zarówno te brutalne, jak i pełne subtelnych emocji. Przez pryzmat osobistych doświadczeń bohaterów widzimy, jak każda tragedia, każdy sekret, wybór czy cichy szept przeszłości kształtuje ich życie, nawet jeśli o tym się nie rozmawia.

"To leży w naturze tej rodziny: nie mówić o niczym, co uważa się za nieprzyjemne."

„Lata oczekiwania” to powieść pełna wzruszeń, dramatyzmu i refleksji nad losem człowieka w obliczu nieuniknionych zmian. Jeśli pragniecie poczuć autentyczne emocje, zanurzyć się w świat pełen sprzeczności, gdzie miłość, zdrada i powinność splatają się w jeden barwny, choć bolesny obraz życia, ta książka jest dla Was. Zachęcam Was do sięgnięcia po tę sagę. Pozwólcie, aby bogactwo uczuć, tajemnic i historycznych niuansów poruszyło również Wasze serca.

Sagi rodzinne zawsze były moją słabością, więc z przyjemnością zdecydowałam się na drugi tom lektury Elizabeth Jane Howard. Pisana z pasją, stawiająca na silne emocje historia urzekła mnie za sprawą "Lata beztroski" a "Lata oczekiwania" jedynie utwierdziły w przekonaniu, że to był dobry wybór.

Całość czyta się z zapartym tchem, ponieważ autorka doszukuje się inspiracji w prawdziwym życiu. W ten sposób fikcja literacka staje na równi z obrazem prawdziwych wydarzeń, imponuje pomysłowością poprowadzonej akcji i trzyma w napięciu do ostatniej strony. Bez problemu potrafimy utożsamić się z bohaterami, oczyma wyobraźni stawiamy siebie na ich miejscu, bawimy się wybornie pokonując kolejne przeciwności. Nostalgia miesza się z chwilami szczęścia, niebezpieczeństwo równoważone jest przez porywy serca a proza życia toruje drogę dla dynamicznych zmian w losach, które wciąż stają pod znakiem zapytania.

Przenosimy się do roku 1939 i obserwujemy życie w hrabstwie Sussex elitarnych sfer. Wielka Brytania stanęła w obliczu wojny a jednak bohaterowie, mimo pewnych obaw, próbowali żyć tak jak wcześniej. Zaciemnili okna, zmniejszyli porcje posiłków, ale dbali, by nowe pokolenie Cazaletów jak najdłużej nie odczuwało na sobie piętna zmian. Na pierwszym planie pojawiły się trzy bohaterki, każda różna pod względem charakteru, każda niezależna i otwarta na to co niesie los, które zdecydowanie udźwignęły powierzone im role.

Autorka pisze lekko, ale bardzo obrazowo. Nie zawsze dynamika bierze górę nad fabułą, ale dla mnie nie było to żadnym minusem. Wręcz przeciwnie, mogłam dogłębnie poznać wewnętrzne przeżycia postaci, zrozumieć motywy jakimi się kierowali oraz dostrzec zmiany wpływające na dalsze perypetie. Poruszonych zostało wiele wartości, wojna wyznaczała kierunek, siła przyjaźni, miłości oraz bliskości rodziny niosła psychiczne wsparcie. Dzieci musiały szybko dorosnąć, charaktery kształtowały się na nowo. Powieść naciskała na emocje w odpowiednich momentach, ale przede wszystkim pięknie uchwyciła niezatrzymujący się proces czasu zbierający swoje żniwo. W tle przewija się wiele zaskakujących problemów, pojawi się strata bliskiej osoby, molestowanie, niechciana ciąża czy typowe wyzwania nastoletniego życia, które wymuszają dorosłość na tych, którzy wciąż mają ochotę być jeszcze dziećmi.

"Lata oczekiwania" pozwala znaleźć odpowiedzi na zadane wcześniej pytania a także prowadzi nas nową drogą kolejnych wydarzeń. Dobrze napisana, trzymająca poziom swojej poprzedniczki, charakterystyczna dla gatunku i zdecydowana warta poświęconego jej czasu propozycja od Elizabeth Jane Howard pokazuje piętno wojny a także zwykłe życie w obliczu bezwzględnego zagrożenia. Wciąż pozostaje wiele niewyjaśnionych kwestii związanych z przyszłością, więc mam nadzieję, że autorka wywiąże się w kontynuacji z niepisanych obietnic.

Po latach beztroski nadeszły lata oczekiwania. Oczekiwania na zakończenie wojny, która dotarła także do Anglii i sprawiła, że życie znanej nam rodziny Cazaletów wywróciło się do góry nogami. Ich dawny spokój odszedł w niepamięć, a posiadłość, niegdyś tętniąca życiem towarzyskim, teraz pełni inną funkcję – stała się schronieniem przed bombardowaniami zagrażającymi Londynowi.

„Lata oczekiwania” autorstwa Elizabeth Jane Howard to drugi tom losów Cazaletów, w którym – podobnie jak w pierwszej części – autorka snuje opowieść w iście angielskim stylu. Wojna, choć obecna, stanowi jedynie tło dla codziennego życia nastoletnich dziewcząt i ich rodzin.

Akcja toczy się spokojnie, bez gwałtownych zwrotów akcji, jednak książka ma w sobie coś, co sprawia, że trudno się od niej oderwać. Jednymi z tych elementów są z pewnością wielowątkowość, tajemniczość i znakomicie wykreowani bohaterowie.

Postacie powieści uwikłane są w sieć intryg, a ich skrzętnie skrywane sekrety mają szansę ujrzeć światło dzienne. To idealne przykłady na to, jak status społeczny wpływa na ludzkie zachowania i jak wojna potrafi wyzwolić w człowieku cechy, o które sam siebie nigdy by nie podejrzewał.

Autorka świetnie ukazała rolę kobiet w czasie wojny – ich życie musi podporządkować się wymaganiom trudnych czasów. Elizabeth Jane Howard kreśli sylwetki kobiet silnych, inteligentnych i niepokornych. Takich, które walczą o rodzinę, miłość i siebie, a przede wszystkim znają swoją wartość i nigdy się nie poddają.

Choć wojna stanowi tło tej historii, autorka zadbała o to, by dokładnie opisać, co oznacza blitzkrieg (błyskawiczne uderzenie siłami powietrznymi, morskimi i lądowymi na dane państwo). Nawiązuje do racjonowania żywności, opisuje ewakuację biednych dzieci z Londynu na wieś – dzieci, które mają gnidy i jedzą strupy z porozbijanych kolan – a także przedstawia dramatyczne sceny, takie jak zestrzeliwanie samolotów.

„Lata oczekiwania” to książka utrzymana w prawdziwie angielskim stylu. Pełna rozbudowanych opisów, pozbawiona nagłych zwrotów akcji, ale mimo to wciągająca i skłaniająca do refleksji.

Zdążyliśmy się już zaprzyjaźnić z rodziną Cazaletów, pokochać ich rodzinne perypetie, bogate, dostatnie życie i problemy wysoko postawionych angielskiej arystokracji. Tym razem jednak, beztroskie życie odpłynie w dal i przyjdzie się zmierzyć bohaterom z jedną z najstraszniejszych rzeczy: wojną.

Jest rok 1939, blady strach pada na Anglików, do których w końcu wojna dociera i zbiera swoje żniwo. Posiadłość nadal tętni życiem, ale teraz zjeżdża się do niej cała rodzina, która ucieka z Londynu zagrożonego bombardowaniem. To tutaj będą mieli swoje bezpieczne miejsce, ale tez tutaj dojdzie do wielu sytuacji, których nikt by się nie spodziewał. Wojna bowiem, uruchamia w człowieku przeróżne mechanizmy, które są odzwierciedlone w zachowaniu.

Ty razem czytelnik może obserwować całe spektrum działań ludzkich. Zarówno z perspektywy dzieci jak i dorosłych. Autorka wyraźnie zaznaczyła co może oznaczać blitzkrieg, to, że mężczyźni muszą brać udział w wojnie, jaka jest wtedy rola kobiet i jak zmienia się życie wokół nich, zupełnie podporządkowując się wymagającym czasom.

Tak jak i w poprzednim tomie, tak i tutaj nie ma zbyt wielu zwrotów akcji, wszystko toczy się powoli, ale sukcesywnie, jest więc to powieść idealna przed snem żeby się wyciszyć.

Wielowątkowość i tajemnice to właściwie najważniejsze cechy tej powieści. Wszystko tu aż skrzy od intryg i niedopowiedzeń, postaci są w nie zaplątane, a niektóre ich występki, mimo, że skrzętnie ukrywane, mogą po latach ujrzeć światło dzienne.

Ta książka to idealny przykład powieści obyczajowej, z mocnymi, krnąbrnymi i mądrymi postaciami kobiecymi, które walczą o siebie, rodzinę, miłość, pieniądze. Walczą nieustannie i z wielkim zaangażowaniem, ale nie oczekują gloryfikacji ani tanich pochwał. Znają swoją wartość i nie poddają się chwili, są wyrachowane, ale zawsze w słusznym celu.

Polecam wszystkim, którzy lubią ładny literacki język, niesztampowe postaci, które zapadają w pamięć na długo i fabułę rozgrywającą się na przestrzeni lat. Wspaniała, wielowątkowa i fascynująca saga!