W głowie zabójcy. Pierwszy polski profiler kryminalny na tropie najgłośniejszych zbrodni

,,Więc jeśli ktoś był w dzieciństwie bity, poniżany, zastraszany, molestowany, zamykany w komórce- to czy może nie mieć głębokich ran na psychice?"

Przed wami literatura faktu i temat dosyć trudny, choć lekko się o nim czyta. Kartkujemy tutaj o kwestiach wyjaśniania wielu spraw odnośnie tego, co może siedzieć w głowie zabójcy. Temat mamy podawany za sprawą pytań i odpowiedzi, a prowadzi go dziennikarka z wybitnym psychologiem sądowym. Fakty ludzi zbrodni sięgają bardzo odległych czasów po te obecne, skierowana na każdą z osób. Udowodnione zostało bowiem, że po przekroczeniu naszej wewnętrznej granicy, bez względu czego ona dotyczy, każdy z nas jest w stanie zabić. Tutaj na celowniku pojawiły się kobiety latami gnębione przez własnych mężów, poniewierane i bite. To one zadawały celny ,,strzał" w serce, by tylko przerwać to, czego nie potrafiły już znieść. A żeby było ciekawiej poznamy zbrodnie za które nie ponosi się kary. Zahaczymy o czasy XVI i XVII wieku, gdzie Elżbieta Batory dokonała się olbrzymich mordów na licznie ludzie przekraczającej ludzkie pojęcie. Jej karą był zakaz opuszczania murów zamku. Nie ciekawi was dlaczego? Rozmowy w różnym stopniu poruszają kwestie przeszłe do tych obecnych, a celem ich jest zrozumienie ludzkiej psychiki opartej o dawne badania naukowców oraz wytknięcie im błędów, których wtedy nie rozumieli. Ukazywali bowiem, że na bycie psychopatą wskazuje odpowiedni wyraz twarzy, mimika, oraz usposobienie, co teraz wiemy, że nie było to dokładne, gdyż badania obejmowały tylko ludzi biednych będących we więzieniu, a nie bogatych, których zbrodnie tuszowali, lub karalność była mocno zmniejszona. Oprawca nieraz przybierał postać anioła, który miewał żonę oraz dzieci. Z ciekawością czytałam o zbrodniach trudnych i tych pozornie łatwiejszych do wykrycia. To były najgłośniejsze likwidacje o których wszyscy mówili. Dowiedziałam się też po czym poznać, że mord został zaplanowany, a kiedy doszło do niej przez przypadek. Pod koniec książki znajdziecie akta spraw, które potrafią zmrozić, tak jak cała lektura. To bardzo dokładna i obszerna wiedza, która pomimo tego, że dotyczy spraw dawnych, to jednak daje obraz czynów do których może dojść, jeśli w porę nie zareagujemy. Oj, chyba nigdy o niej nie zapomnę:-)

Jeśli jest coś, co równie mocno mnie przeraża, ale i pociąga, to bez wątpienia jest to zanurzanie się w mroczne zakamarki psychiki morderców i właśnie ta książka w sposób spektakularny mi to umożliwiła.

Książka za sprawą dr Szuszkiewicza pioniera z zakresu profilowania w Polsce ukazuje zawód profilera zarówno od strony czysto teoretycznej jak i obrazuje jego praktyczną stronę. W opisach nie zabrakło informacji o gromadzeniu śladów osobowościowych, skrupulatną analizę miejsc zbrodni i co było dość ciekawe to konfrontacja z mediami i opinią publiczną.

Bardzo spodobała mi się forma przekazu Dorota, ponieważ jego opowieści są bogate w liczne konkretne przykłady i nie brakuje omówienia patologii psychicznych, czy wpływu doświadczeń życiowych, które mogą prowadzić bezpośrednio do zapoczątkowania spirali przemocy. Szuszkiewicz co ważne absolutnie nie unika trudnych pytań, jak chociażby „czy każdy z nas może kiedyś złamać granicę i popełnić zbrodnię?”. W swoich odpowiedziach autor jest precyzyjny i bazując na latach doświadczeń, odpowiada w zgodzie z duchem nauki, ale nie zabrakło też ludzkiej refleksji.

Maria Mazurek nadała temu reportażowi dynamikę, która sprawia, że książkę czyta się niczym powieść. Za sprawą przedstawianych profili psychologicznych, akt policyjnych czy stenogramów przesłuchań książka zyskuje jeszcze większą autentyczność.

Oprócz ukazania mi pracy profilera od kuchni, duże wrażenie zrobiły na mnie fragmenty o mechanizmach manipulacji przestępców, które można wykorzystać jako praktyczny poradnik w celu uniknięcia zostania ofiarą tych łobuzów. 
Ciekawym aspektem były rozważania czy jest możliwe dostrzeżenie resztek dobra oraz to jak profilowanie narusza swoistą intymność ludzkiego umysłu.

To była absolutnie fascynująca książka i jedyne co mogę napisać to - gorąco polecam.

„Granica między dobrem a złem, empatią a nienawiścią, zbrodnią a bohaterstwem bywa cieńsza, niż nam się wydaje”.

Dr Maciej Szaszkiewicz to wybitny psycholog sądowy i prekursor profilowania w naszym kraju. W niezwykle interesującej rozmowie z dziennikarką Marią Mazurek zdradza „ciekawostki” swojej pracy profilera, którą jest umiejętność „wgryzienia się” w umysł przestępcy. Bardzo ciekawie i przerażająco obrazowo prezentuje swój ekspercki sposób myślenia, spojrzenie na człowieka w sposób całościowy, na jego ciało, umysł, emocje, jego otoczenie, to gdzie się wychował i gdzie funkcjonuje. To psychologiczne podejście do analizy spraw, w szczególności do najgłośniejszych zbrodni, którymi żyła cała Polska, otwiera oczy na wiele spraw. Człowiek, który na co dzień sporządza portrety psychologiczne sprawców zabójstw, określa ich cechy i motywy działania oraz inne dane identyfikacyjne, które mogą przyczynić się do ich ujęcia – wpuszcza nas do swojego świata, próbując wytłumaczyć skąd tak naprawdę bierze się w człowieku zło, jak bardzo skomplikowana jest nasza psychika, i jak wiele zależy od naszych genów, od wychowania, od naszych wyborów i od tego „co zafundował nam świat”.

„W głowie zabójcy. Pierwszy polski profiler kryminalny na tropie najgłośniejszych zbrodni” to znakomity reportaż, którego nie da się ozdobaczyć. Mocna rzecz, bo wszystko o czym mówi Dr Maciej Szaszkiewicz wydarzyło się naprawdę. Wzbogacenie książki o unikatowe dokumenty – autentyczne profile przestępców – sprawia, że czytając ją trudno odpędzić się od malujących się przed oczyma mrocznych obrazów i zalewających myśli – przemyśleń, wniosków, przestróg. Dużo jest tu kwestii, o których warto wiedzieć, „smaczków” dla wielbicieli kryminałów, ale i pouczających spostrzeżeń dla każdego, bo zło może być bliżej niż nam się wydaje.