"Tyrmand warszawski" to zbiór felietonów o Warszawie autorstwa Leopolda Tyrmanda. Za życia drukował je w "Stolicy" i w "Tygodniku Powszechnym". Te oryginalne i jedyne w swoim rodzaju teksty jeszcze nigdy wcześniej nie były wydane w formie książkowej.
Niezwykła miłość, jaką Leopold Tyrmand pałał do stolicy, nie pozwoliła mu po wojnie nie wrócić do niej. W to niezwykle silne uczucie uwikłane są wszystkie teksty, opowiadające o Warszawie lat 1946-1953. Wiele z obserwacji i spostrzeżeń autora jest ponadczasowych i aktualnych do dziś. Jak mówi sam autor:
Wszystko, dziejące się poza Warszawą, było niedobre, nudne, niewłaściwe i pozbawione wdzięku. Tak samo wszystko, dziejące się w Warszawie, jest dobre, interesujące, właściwe i pełne czaru i uroku. Przykład - proszę bardzo: gdy w Łodzi pada deszcz w Wielkanocne święta, jest to tylko i wyłącznie winą Łodzi, bo tylko w takim mieście może w Wielkanoc padać deszcz. Gdy natomiast Warszawa ma nad sobą złą pogodę w każde święta, można, a nawet należy to wybaczyć. Bowiem winna jest pogoda, a nie miasto. Na pewno. A zresztą w Warszawie, na Wielkanoc musi być ładnie.
O autorze
Leopold Tyrmand to polski pisarz i publicysta, uważany za jednego z tych najbardziej kontrowersyjnych, przez co nie był chętnie wydawany. Na studiach zetknął się z muzyką jazzową i zakochał się w niej. Zaskoczenie wojną zmusiło go do ucieczki z Warszawy i zamieszkania w Wilnie. Po wojnie, po powrocie do kraju pracował jako dziennikarz. Jego teksty zawierają wiele wątków autobiograficznych. Był autorem bezkompromisowym, mnóstwo jego dzieł zostało zatrzymanych przez cenzurę. W 1965 roku wyemigrował z Polski i osiadł w Stanach Zjednoczonych, gdzie napisał książki takie jak: "Siedem dalekich rejsów", "Życie towarzyskie i uczuciowe", "Zapiski dyletanta".
Szukasz więcej propozycji? Zobacz nasze tytuły z kategorii literatura piękna polska
Czy "Tyrmand warszawski" to powieść fabularna o powojennej stolicy?
Książka "Tyrmand warszawski" nie jest powieścią, lecz unikalnym zbiorem felietonów publikowanych pierwotnie w prasie. Teksty te ukazywały się w latach 1946-1953 na łamach "Stolicy" oraz "Tygodnika Powszechnego" i nigdy wcześniej nie były wydane w formie zwartej publikacji. Czytelnik znajdzie tu autentyczne zapiski z odbudowującego się miasta, pełne osobistych refleksji autora. To doskonałe źródło wiedzy o klimacie społecznym i architektonicznym tamtego okresu.
Jakie lata z historii Warszawy opisuje Leopold Tyrmand w tym zbiorze?
Publikacja skupia się na okresie między 1946 a 1953 rokiem, ukazując proces podnoszenia się miasta z ruin. Autor dokumentuje codzienność mieszkańców, zmiany w tkance miejskiej oraz rodzącą się na nowo kulturę warszawską. Felietony te pozwalają zrozumieć fenomen przywiązania Tyrmanda do stolicy, którą darzył bezgraniczną miłością. Dzięki temu czytelnik otrzymuje obraz miasta, który w wielu aspektach pozostaje aktualny do dziś.
Czym wyróżniają się teksty w książce "Tyrmand warszawski" na tle innych dzieł?
Głównym wyróżnikiem tego tomu jest fakt, że zawiera on teksty rozproszone, które po raz pierwszy zebrano w jedną książkę. W przeciwieństwie do znanych powieści, jak "Zły", mamy tu do czynienia z krótkimi formami publicystycznymi o silnym zabarwieniu osobistym. Tyrmand występuje tu w roli obserwatora i kronikarza, a nie twórcy fikcji literackiej. Każdy felieton stanowi niezależną opowieść o konkretnym miejscu, wydarzeniu lub zjawisku społecznym w stolicy.
Jaki styl pisarski dominuje w tych felietonach?
Leopold Tyrmand posługuje się językiem błyskotliwym, pełnym ironii, ale i głębokiego sentymentu do opisywanych miejsc. Styl ten łączy w sobie elegancję przedwojennego intelektualisty z dynamicznym spojrzeniem na nową, powojenną rzeczywistość. Autor nie unika subiektywnych ocen, często idealizując Warszawę kosztem innych miast, co nadaje tekstom wyrazisty charakter. Lektura pozwala poczuć specyficzny humor i inteligencję, z których słynął ten wybitny pisarz.
Dla kogo ta książka może okazać się nieodpowiednim wyborem?
Pozycja ta nie będzie satysfakcjonująca dla osób poszukujących wartkiej akcji kryminalnej lub spójnej fabuły typowej dla beletrystyki. Ponieważ jest to zbiór krótkich form publicystycznych, wymaga ona od czytelnika skupienia na detalu historycznym i specyfice języka epoki. Osoby niezainteresowane historią Warszawy lub tłem społecznym lat 40. i 50. mogą uznać te felietony za zbyt niszowe. Książka ta jest dedykowana przede wszystkim pasjonatom varsavianów oraz wielbilicielom kunsztu literackiego Tyrmanda.
