Czasami życie pisze trudne i mocno pokręcone scenariusze? Życie Ireny Gelblum jest pełne tajemnic, zaskakujących niespodzianek, zupełnych zwrotów akcji oraz sekretów. Taka też musi być jej biografia autorstwa Remigiusza Grzeli.
Książka "Trzy życia Ireny Gelblum" jest efektem ponad 10-letniej pracy autora nad poznawaniem niezwykłej kobiety, która w swoim życiu łączyła różne role - była łączniczką Żydowskiej Organizacji Bojowej, polsko-włoską dziennikarką, a nawet tłumaczką poezji księdza Jana Twardowskiego.
Jakby tego było mało, należała również do grupy Mścicieli, którzy zaraz po zakończeniu działań wojennych mścili się na Niemcach za mordy na Żydach. W 2014 roku na bazie tych informacji Remigiusz Grzela napisał opracowanie "Wybór Ireny". Historia tej kobiety wymaga jednak uzupełnienia, dlatego też po pozyskaniu nowych relacji i dokumentów autor zdecydował się na ponowne napisanie biografii tej samej osoby.
O autorze
Remigiusz Grzela jest znanym polskim prozaikiem oraz dramaturgiem, który przeprowadza wywiady dla "Gazety Wyborczej" oraz miesięcznika "Zwierciadło". Jest związany również ze światem teatru, a za swoją działalność w zakresie propagowania pamięci o walce Żydów z faszyzmem niemieckim został nagrodzony medalem honorowym "Powstanie w Getcie Warszawskim". Jego książki można znaleźć w naszej księgarni - m.in. "Obecność. Rozmowy", "Mała nocna muzyka. Gwiezdne skrzypce Wandy Wiłkomirskiej" czy też "Było, więc minęło".
Jakie okresy historyczne obejmuje biografia "Trzy życia Ireny Gelblum"?
Książka szczegółowo dokumentuje losy bohaterki od czasów II wojny światowej aż do jej śmierci w 2009 roku. Autor przybliża działalność Ireny w Żydowskiej Organizacji Bojowej oraz jej udział w grupie Mścicieli wymierzającej sprawiedliwość po Holokauście. Czytelnik śledzi także jej emigrację do Palestyny, powrót do PRL, wyjazd w 1968 roku do Włoch oraz finałowy powrót do Polski. Publikacja rzuca światło na skomplikowane realia życia w cieniu wielkiej historii i politycznych przełomów. Jest to kompletne ujęcie biograficzne obejmujące wszystkie kluczowe etapy życia tej niezwykłej kobiety.
Czym ta publikacja różni się od wydanego wcześniej "Wyboru Ireny"?
Niniejsze wydanie stanowi rozszerzoną i pogłębioną wersję pierwotnej biografii, wzbogaconą o nowe relacje świadków oraz nieznane wcześniej dokumenty. Remigiusz Grzela po dziesięciu latach od premiery pierwszej książki ponownie przeanalizował życie Gelblum, aby nakreślić pełniejszy portret tej nieuchwytnej postaci. Autor skupia się na elementach, które wcześniej pozostawały w sferze domysłów, nadając bohaterce bardziej ludzki wymiar. Jest to pozycja obowiązkowa dla osób, które chcą poznać najświeższy stan badań nad życiorysem łączniczki ŻOB. Dodatkowe materiały rzucają nowe światło na powojenne wybory Ireny.
Czy książka "Trzy życia Ireny Gelblum" jest powieścią beletrystyczną opartą na faktach?
Publikacja to rzetelna biografia faktu, a nie fikcja literacka, choć życie bohaterki obfituje w zwroty akcji godne scenariusza filmowego. Remigiusz Grzela opiera narrację na faktach historycznych, archiwaliach i bezpośrednich rozmowach, starając się oddzielić prawdę od legend, którymi otaczała się Irena. Styl pisarski autora sprawia, że dokumentalny zapis czyta się z dużym zaangażowaniem, zachowując przy tym pełną wartość merytoryczną. Książka stanowi cenne źródło wiedzy o polsko-żydowskiej tożsamości w XX wieku. Całość jest oparta na rzetelnym warsztacie reporterskim i biograficznym.
Dla kogo ta biografia może okazać się zbyt wymagająca w lekturze?
Książka ta nie jest odpowiednim wyborem dla czytelników szukających lekkiej, liniowej opowieści o jednoznacznym wydźwięku moralnym. Ze względu na skomplikowany życiorys Ireny Gelblum oraz wielość jej tożsamości, lektura wymaga skupienia i gotowości na konfrontację z niejednoznacznymi wyborami bohaterki. Osoby preferujące klasyczne, chronologiczne biografie bez elementów reportażowego śledztwa mogą czuć się przytłoczone mnogością wątków i perspektyw. Publikacja porusza trudne tematy wojenne i polityczne, co czyni ją lekturą przeznaczoną dla dojrzałego odbiorcy. Nie jest to pozycja o charakterze rozrywkowym, lecz głęboka analiza ludzkiego losu.
Jakie podejście do opisywanej postaci prezentuje Remigiusz Grzela?
Autor przyjmuje postawę dociekliwego badacza i obserwatora, który nie ocenia swojej bohaterki, lecz stara się zrozumieć motywy jej działania. Grzela otwarcie przyznaje, że mimo wieloletnich poszukiwań Irena Gelblum pozostaje dla niego postacią tajemniczą i momentami nieuchwytną. Taka perspektywa pozwala czytelnikowi na samodzielną interpretację faktów i wyciąganie własnych wniosków z przedstawionych dokumentów. Dzięki temu biografia zyskuje na autentyczności i unika narzucania jedynej słusznej narracji. Autor prowadzi czytelnika przez labirynt kłamstw i prawd, dbając o obiektywizm przekazu.
