Kiedy zapytano stuczternastolatka o receptę na długie życie, powiedział: „Ciężko pracuj, odpoczywaj w święta, kładź się wcześnie spać, pij każdego dnia szklankę aguardiente, kochaj Boga i zawsze noś go w sercu”. W 2023 roku najstarsza żyjąca kobieta świata miała 115 lat. O życiu mówiła tak: „Myślę, że długowieczność to także szczęście. Szczęście i dobre geny”.
Ale czym jest szczęście i czy mamy na nie wpływ? Co ono znaczy? Gdzie go szukać albo raczej – gdzie je znaleźć? Czy życiem rządzi przypadek czy jednak mamy wybór? A co się dzieje, jeśli wybór dokonuje się bez naszego udziału? W jaki sposób podejmujemy decyzje? Czy można wybrać więcej niż jedną przyszłość? Czy każda zmiana jest dobra? Ile osób, tyle odpowiedzi.
Iza Klementowska wysłuchała kilkuset osób z różnych stron świata i w różnym wieku – od pięciolatki aż po dziewięćdziesięciolatków – i próbuje uzyskać odpowiedzi na wszystkie te pytania. Mikroreportaże złożone w trzy osobne części – Szczęście, Zmiana, Wybór – tworzą opowieść o życiu. Codzienność, z pozoru tylko pełna banalnych oraz prozaicznych momentów, w których nie może zabraknąć śmiechu i poczucia humoru, miesza się tu z wydarzeniami przełomowymi, dotykającymi również spraw granicznych, bolesnych i ostatecznych.
Opinie o książce
Szczęście. Zmiana. Wybór. Czy można krócej powiedzieć o tym, co najważniejsze w życiu? Ta słodko-gorzka lekcja przypomina, że zawsze warto walczyć. Że szczęściem bywa dylemat: Malediwy czy Bora-Bora, ale też wyzdrowienie z Covidu, pies ze schroniska lub własne konto instagramowe. A także że to nie tylko piweczko i słoneczko (choć to też), lecz jak powiada Marai „kwestia dyscypliny”. Miałam szczęście, że mogłam przeczytać tę książkę.
Ewa Woydyłło-Osiatyńska, psycholożka i terapeutka
Iza Klementowska odmienia życie ludzkie przez przypadki: szczęście, zmianę i wybór, tworząc uwodzący zbiorowy reportaż. W krótkich wypowiedziach-pocztówkach bohaterowie (bardzo młodzi i bardzo starzy) opowiadają o najważniejszych sprawach, a robią to fascynująco. Szczęście to książka absolutnie niezwykła i bardzo potrzebna. Przypomina, że nie jesteśmy sami. Podnosi na duchu. No i do tego jest dostępna bez recepty!
Juliusz Kurkiewicz, „Książki. Magazyn do Czytania”
Szukasz więcej propozycji? Zobacz nasze tytuły z kategorii reportaż
Czym charakteryzuje się forma mikroreportaży w tej książce?
Mikroreportaże to bardzo krótkie, esencjonalne formy literackie, które przypominają tekstowe pocztówki z życia różnych ludzi. Autorka rezygnuje z rozbudowanych opisów na rzecz konkretnych, fascynujących wypowiedzi bohaterów dotyczących ich codzienności. Taka struktura pozwala na szybką lekturę pojedynczych historii w dowolnej kolejności i w każdym wolnym momencie dnia. Każdy tekst stanowi zamkniętą całość, która skłania do natychmiastowej refleksji nad poruszanym problemem.
Kogo spotkamy na kartach książki "Szczęście i inne przypadki. Mikroreportaże"?
Bohaterami książki są autentyczne osoby w wieku od pięciu do ponad dziewięćdziesięciu lat, pochodzące z różnych zakątków świata. Iza Klementowska przeprowadziła rozmowy z kilkuset osobami, aby ukazać jak najszerszy wachlarz ludzkich doświadczeń i punktów widzenia. Wśród rozmówców znajdują się zarówno dzieci, jak i stulatkowie, którzy dzielą się swoimi receptami na długowieczność i spełnienie. Różnorodność kulturowa i wiekowa sprawia, że czytelnik może spojrzeć na własne życie z zupełnie nowej perspektywy.
Na jakie główne części podzielona jest treść tej publikacji?
Książka została ustrukturyzowana wokół trzech fundamentalnych filarów: Szczęścia, Zmiany oraz Wyboru. Każda z tych sekcji grupuje mikroreportaże skupione na konkretnym aspekcie ludzkiej egzystencji i podejmowanych decyzjach. Taki podział pomaga uporządkować wielość głosów bohaterów i pozwala czytelnikowi skupić się na aktualnie go interesującym zagadnieniu. Autorce udało się dzięki temu stworzyć spójną opowieść o tym, co w życiu najważniejsze i najbardziej przełomowe.
Czy ta książka to naukowa analiza psychologiczna czy zbiór osobistych relacji?
Publikacja jest uwodzącym zbiorem osobistych relacji i reportażem zbiorowym, a nie suchym podręcznikiem akademickim. Choć tematyka dotyka głębokich procesów psychicznych, opiera się ona na żywym słowie i autentycznych emocjach konkretnych ludzi. Czytelnik obcuje z subiektywnymi definicjami szczęścia, od prozaicznych chwil po wydarzenia graniczne i bolesne. Jest to lektura podnosząca na duchu, która pokazuje, że w swoich dylematach i poszukiwaniach nie jesteśmy sami.
Dla jakiego czytelnika te mikroreportaże mogą okazać się nieodpowiednim wyborem?
Książka ta nie będzie satysfakcjonująca dla osób poszukujących długich, wielowątkowych reportaży śledczych lub rozbudowanych biografii jednej postaci. Ze względu na formę krótkich pocztówek, treść wymaga od odbiorcy skupienia i gotowości na częste zmiany nastroju oraz perspektywy. Czytelnicy oczekujący jednoznacznych, naukowych odpowiedzi na pytania egzystencjalne mogą poczuć niedosyt wynikający z subiektywnego charakteru relacji. Jest to pozycja nastawiona na refleksję i empatię, a nie na dostarczanie twardych danych statystycznych.
