Płuca

„Dziedziczenie - traumy, choroby i całe te niezdrowe poszukiwanie ratunku, które wędrowało z pokolenia na pokolenie (...) - było tym, co chciała zakończyć."

Saga rodzinna rozpięta między przeszłością, a przyszłością, co wcale nie jest tak częstym zabiegiem literackim. Wyjątkowa historia rozgrywająca się w kilku państwach o zupełnie innej kulturze i mentalności społecznej. Wypełniona realizmem magicznym, gdzie fikcja miesza się z rzeczywistością. Powieść, która znakomicie pokazuje traumy i bolączki, które dziedziczymy i wysysamy wraz z mlekiem matki. Choćbyśmy nie wiadomo jak skutecznie odcinali się od naszej przeszłości i rodowych korzeni to jednak pewne rzeczy pozostają w nas jak niezmywalny tusz pod skórą.

Jóhanna - główna bohaterka tej powieści, która żyje w niedalekiej dla nas przyszłości od dawna nie ma kontaktu z ojcem, jej związek się rozpadł, a ona żyje tylko od tygodnia do tygodnia, w którym córka wraca od swojego taty. Pewnego wieczoru postanawia otworzyć napisaną przez ojca sagę rodzinną, gdzie nie do końca wiadomo co jest prawdą, a co opowiedziane setki razy przez kolejne pokolenia narosło warstwą magii. Toskania i historia oliwek znajdujących się również na okładce, Toronto, Reykjavik - tak rozpoczyna się podróż przez kilka wieków.

Płuca to saga wyjątkowa, ale niełatwa w odbiorze. Musiałam poświęcić jej należytą uwagę by się wczytać, ale z każdą kolejną stroną coraz mocniej wnikałam w świat na pograniczu brutalnej realności, a fantazji. Garcia znakomicie snuje opowieść o bagażu pełnym traum i strachów, które przekazujemy kolejnym pokoleniom. To trochę przygnębiające, ponieważ w powieści Płuca pełno bohaterów, którzy noszą w sobie ogrom smutku, poczucia niesprawiedliwości i niedopasowania. Są pełni namiętności, poszukują miłości, ale najczęściej powielają schematy przodków i nie potrafią stworzyć trwałych relacji. Chyba jednym z najciekawszych wątków okazał się dla mnie ten toczący się w przyszłości, kiedy to główna bohaterka postanawia usunąć wadliwy gen u swojej córki, aby w przyszłości nie zachorowała tak jak brat Jóhanny. Mnóstwo refleksji mam na ten temat i rozumiem podejście obu stron, ponieważ takie możliwości są na równi fascynujące, co przerażające. Ciekawe kiedy staniemy przed takimi dylematami, bo jestem pewna, że kiedyś tak się stanie. O ile podobne badania już nie są prowadzone.

Wszystkich wielbicieli sag rodzinnych oraz literatury skandynawskiej gorąco zachęcam do sięgnięcia po Płuca. Nie obędzie się bez refleksji, może znajdzie się też trochę uśmiechu. Gorąco wam tego życzę.

Czy znasz dobrze historię swojej rodziny?

Jóhanna od dawna nie ma kontaktu z ojcem, ale pewnego wieczoru postanawia otworzyć prezent, który od niego dostała– epicką sagę z historią jej rodziny. Opowieść o rodzinnych sekretach prowadzi od malowniczej Toskanii na początku I wojny światowej, przez Toronto, gdzie ważą się losy imigrantów, aż po Reykjavík w niedalekiej przyszłości. Kim byli przodkowie Jóhanny i co łączy włoskie latające kobiety z oliwkami i islandzkim kogutem?

Płuca są jak labirynt, w którym krąży cień. Wdech – świat wdziera się do wnętrza. Wydech – ulatuje coś, czego nie można zatrzymać. Powietrze jak walutą życia, lecz nie zawsze czyste. Oddechy są ciężkie od niewyjaśnionych tajemnic i dusznych sekretów. Każda generacja oddycha historią swoich przodków, wciągając w płuca ich grzechy i nadzieję.

Weźmy głęboki wdech i pozwólmy opowiedzieć sobie historię pewnej sagi rodzinnej, która nie przypomina niczego, co znamy do tej pory. Autor zbudował klimat wiszącego w powietrzu przekleństwa. Momentami sprawia, że boimy się oddychać, czekają na nadchodzącą burzę. Pozwala nam zagłębiać się w losy ludzi, których los kształtował się przez przypadkowe wydarzenia. Balansujemy na granicy przeszłości i teraźniejszości, która nie pasuje nam do siebie. Nic bardziej mylnego.

Książka opowiada o życiu. O dobrych i złych wyborach. O miłości, która bywa trudna, ale pozwala dostrzegać światełko w tunelu. Pokazuje, że bycie dumnym nie zawsze przynosi korzyści. Czasem schowanie jej głęboko w kieszeni, pozwoli nam prowadzić lepsze, inne życie. Musimy skupić się na elementach, bo są niezwykle istotne dla całości. Jest to melancholijna podróż po kontynentach w towarzystwie rodziny, która doświadczyła surowości życia. Gorąco polecam.

Niesamowite jest przeżyć taki kawał historii w jednej książce.

,,Płuca" to idealnie skomponowana saga rodzinna, w której obserwujemy, jak niepozorne drzewo genealogiczne coraz bardziej się rozrasta - owocując w nowe tragedie i niedopowiedzenia.

Te historie są duszne i zamglone. Każdy bohater porusza się jakby po omacku, nie potrafiąc wyrazić swoich uczuć i lęków. A z tego milczenia rodzą się nowe problemy.

Śledzimy to wszystko z perspektywy osoby, która widzi więcej, rozumie bohaterów - gdy oni siebie wzajemnie zupełnie nie rozumieją. Chcemy ich wybudzić z tego koszmaru, ale możemy tylko obserwować.

Historia pokazuje kolejne pokolenia, które jak fatum ciągną za sobą rodzinne tragedie. Czy nastąpi katharsis dla nich wszystkich?

Pedro Gunnlaugur Garcia świetnie zbudował klimat wiszącego w powietrzu przekleństwa. Czytelnik wręcz boi się oddychać, czekając na kolejne jego uderzenie. Ale im bliżej końca - tym łatwiej czerpać powietrze.

Język jest płynny i przyjemny, lecz jednocześnie nie traci swojego "tragicznego" charakteru. Nie jest to książka na raz, ale na pewno mocno wciąga i pochłonięcie ją szybko.

Szczególnie polecam tym, którzy lubią dużo rozmyślać o ludzkim losie, o ciężkich dylematach, o życiowych problemach. Ze szczyptą humoru, ale i z niemym pytaniem - jak my możemy wpływać na nasz los?

Literatura piękna ma wiele oblicz. Jednym z nich jest właśnie skandynawska. Na wskroś prawdziwa i nierealna jednocześnie, sprawiająca, że człowiek się przy niej zatrzymuje. Momentami kontrowersyjna, uderzającą, raniąca duszę.

Właśnie takie są „Płuca“ autorstwa Pedra Gunnlaugura Gracii.

„Każdy oddech niesie nadzieję i smutek. Płuca rozszerzają się i opróżniają; oddychają szybko podczas ucieczki, zbyt późno, na długo i niepewnie“.[Gracia, 2025: 416]

„Płuca“ są historią pokoleniową, o rodzinie, jej tragicznych losach, trudnych wyborach, smutkach, problemach i zagubieniu w świecie i samym sobie.

Spotkacie tutaj mnóstwo bohaterów, każdy z nich będzie miał coś do przekazania. Każdy z nich będzie owinięty rodzinną historią, od której nie da się uciec. Od włoskich przodków, po Islandię i Kanadę. Znajdziemy w niej także wątek polskich imigrantów ekonomicznych.

Jak określić jednym słowem tę historię? Nie da się. Bo ona momentami boli, zaskakuje, trochę szokuje, ale w tym wszystkim jakoś dziwnie nie dziwi.

Literatura skandynawska to moje odkrycie, bo dzięki niej mogę odetchnąć. Zatrzymać się. Nie sądziłam, że tak ją polubię. Bo tutaj trzeba patrzeć głębiej. Chociaż… może wcale nie trzeba?

Historia zagmatwana, bo przywołująca mnóstwo bohaterów z tej rodzinnej sagi, a jednocześnie tak prawdziwie ludzka z jej wszelkimi słabościami i pragnieniami.

[Współpraca reklamowa Wydawnictwo Poznańskie]

Ostatnio miałam przyjemność przeczytać "Płuca" książkę z serii skandynawskiej autorstwa Pedra Gunnlaugura Garci.

Fabuła opowiada historię rodziny Jóhanny, która ma trudną relacje z ojcem. Pewnego dnia dostaje od niego książkę, w której opisał losy całej rodziny. Mężczyzna chce pokazać córce, skąd się wzięły niektóre jego zachowania. Autor przenosi nas do książki, którą dostała kobieta i przeplata to opowieścią o jej losach.

Historia rodziny zaczyna się w malowniczej Toskanii na początku I wojny światowej, później wraz z emigrantami przenosi się do Toronto i kończy się na Islandii. W tej rodzinie aż roi się od sekretów i niedomówień.

Autor pokazuje w jaki sposób przenoszone są traumy z pokolenia na pokolenie oraz jak ważne są rozmowy.

"Płuca" to historia przede wszystkim o rodzinie i jej losach na przestrzeni wielu lat i kontynentów. Historia nie zawsze jest poważna, na początku mocno przyspiesza jednak później zwalnia i skupia się na ważnych problemach. Znalazłam tu nawet elementy realizmu magicznego. Autor porusza tu tematy dorastania, miłości, rozstań, imigracji, nałogów czy rodzicielstwa.