Pan Rasmussen jest uznanym na całym świecie antropologiem, który o człowieku i ludzkości wydaje się wiedzieć wszystko.
Kiedy Pana Rasmussena dotknie rodzinna tragedia, okaże się, że odkryje w sobie żyłkę śledczego, który musi wyjaśnić zagadkę śmierci żony. Nowa książka Grzegorza Gortata to coś więcej niż powieść kryminalna.
To miał być zwykły dzień, taki jak wiele innych. Henryk Rasmussen wyszedł rano z domu, by zrobić zakupy. Ale gdy wrócił, zastał w mieszkaniu zwłoki swojej żony. Policja, która przyjęła zgłoszenie, nie zabrała się jednak do pracy z należytą starannością, wzbudzając coraz większe podejrzenia naukowca. Starszy mężczyzna postanawia więc wyjaśnić sprawę morderstwa na własną rękę. Nie ma w tym doświadczenia, ale ma wielką mądrość życiową i wiedzę o ludziach. Jego misja z czasem staje się jednak coraz bardziej beznadziejną walką z bezdusznym aparatem urzędniczym, któremu nie zależy na sprawiedliwości.
"Pan Rasmussen" Grzegorza Gortata to powieść z fabułą rodem z klasycznego kryminału, ale postać głównego bohatera daje czytelnikowi wiele lekcji o współczesności, nieuchronnie przemijającym czasie, a także bezsilności jednostki w zderzeniu z coraz bardziej skomplikowaną rzeczywistością społeczno-gospodarczą wokół. Henryk Rasmussen widział w swoim życiu wiele i niebezpiecznie dużo rzeczy w świecie współczesnym kojarzy mu się z czarnymi kartami historii. Czy naprawdę tak miał wyglądać postęp?
O autorze
Grzegorz Gortat jest pisarzem i tłumaczem literatury anglojęzycznej. Do jego najbardziej znanych książek należą: "Do pierwszej krwi", "Ewelina i czarny ptak", a także powieść dla młodzieży "Morze. Odpływ". Trzykrotnie odbierał nagrodę za książkę roku w konkursie IBBY, a za "Do pierwszej krwi" otrzymał nagrodę Polskiego Towarzystwa Wydawców Książek.
Szukasz więcej propozycji? Zobacz nasze tytuły z kategorii kryminał
Czy "Pan Rasmussen" to klasyczny kryminał z wartką akcją?
Książka łączy elementy kryminału z głęboką powieścią psychologiczną i społeczną, wykraczając poza sztywne ramy gatunku. Choć punktem wyjścia jest morderstwo i prywatne śledztwo, autor kładzie duży nacisk na refleksję nad przemijaniem oraz kondycją współczesnego świata. Czytelnik znajdzie tu znacznie więcej analizy postaw ludzkich niż dynamicznych pościgów czy spektakularnych strzelanin. To proza skłaniająca do głębokiego myślenia, w której wątek kryminalny stanowi przede wszystkim pretekst do szerszej opowieści o człowieku.
W jaki sposób wykształcenie głównego bohatera wpływa na narrację w książce "Pan Rasmussen"?
Henryk Rasmussen jest światowej klasy antropologiem, co sprawia, że patrzy na otaczającą go rzeczywistość przez pryzmat procesów historycznych i kulturowych. Jego profesjonalne spojrzenie pozwala dostrzec powtarzalne schematy w ludzkim zachowaniu na przestrzeni wielu wieków. Dzięki takiemu podejściu śledztwo nabiera wymiaru niemal naukowego, a bohater analizuje zbrodnię jako element szerszego zjawiska społecznego. Taka perspektywa nadaje powieści unikalny, wysoce intelektualny charakter, który wyróżnia ją na tle innych kryminałów.
Jaka tematyka dominuje w tej powieści poza samym wątkiem morderstwa?
Powieść koncentruje się przede wszystkim na motywach zawiedzionych nadziei, iluzji postępu oraz nieuchronności zmian społeczno-ekonomicznych. Autor wnikliwie analizuje, jak stare porządki ustępują miejsca nowym, często bezdusznym mechanizmom współczesnej władzy i gospodarki. Ważnym elementem jest również studium miłości i straty, ukazane w kontekście odchodzącego świata, który bohater doskonale znał i rozumiał. To wielowarstwowa historia o tym, że fundamentalne błędy ludzkości powtarzają się niezależnie od aktualnej epoki.
Dla jakiej grupy czytelników książka "Pan Rasmussen" może nie być odpowiednim wyborem?
Tytuł ten nie jest polecany osobom szukającym lekkiej, typowo rozrywkowej lektury z bardzo szybkim tempem i prostym rozwiązaniem zagadki. Z uwagi na liczne dygresje antropologiczne oraz pesymistyczny ton dotyczący przemian cywilizacyjnych, może ona nużyć czytelników nastawionych wyłącznie na czystą akcję. Powieść wymaga od odbiorcy dużego skupienia i gotowości do zmierzenia się z trudnymi pytaniami o naturę zła. Nie jest to również odpowiednia pozycja dla osób unikających w literaturze tematów związanych ze starością.
W jakich epokach i kulturach osadzona jest akcja utworu?
Choć główna oś fabularna dzieje się współcześnie, czytelnik odbywa wraz z bohaterem podróż przez różne okresy historyczne i kręgi kulturowe. Jako doświadczony antropolog, Rasmussen przywołuje liczne przykłady z przeszłości, aby zilustrować swoje przestrogi przed powracającymi błędami ludzkości. Narracja płynnie przechodzi od konkretnych wydarzeń w mieszkaniu bohatera do globalnych procesów kształtujących naszą cywilizację. Dzięki temu książka zyskuje uniwersalny wymiar, który wykracza daleko poza lokalny kontekst kryminalny.
