„,Widać prawdziwy gniew. Ludzie postawili księży i biskupów na piedestale, a teraz są o to na siebie źli“, – mówi jedna z zakonnic. Podobnie jak inni Irlandczycy toczy teraz zaciekłą walkę z tym, co kiedyś było katolicką Irlandią: z wykorzystywaniem seksualnym dzieci, tuszowaniem przestępstw, zmową z państwem, nadużywaniem władzy.
Derek Scally, wątpiący katolik, mierzy się z historią własnego kraju. Spotyka się z ofiarami, z księżmi, w tym z najbardziej znienawidzonym duchownym Irlandii, i z politykami. Pokazuje, że od samego początku Kościół w Irlandii działał jak dobrze prosperująca firma, skupująca ziemię i budująca instytucje, by uzależnić od siebie biedne społeczeństwo. Trafił na wyjątkowo podatny grunt po latach wielkiego głodu, brytyjskiej dominacji, grabieży ziemi i represji religijnych. Tym bardziej dziwi, że wystarczyło zaledwie trzydzieści lat, by doszło do jego upadku.
Najlepsi katolicy pod słońcem to pogłębiony reportaż o Kościele w Irlandii, ale także o systemowej przemocy, za którą odpowiedzialność ponosi całe społeczeństwo. Scally pokazuje kraj, który ma powody zarówno do dumy, jak i do wstydu. A przede wszystkim: kraj, który właśnie teraz wymyśla siebie na nowo, bo Irlandczycy po raz pierwszy dostali szansę, by podejść do swojej historii na własnych warunkach.
„,Świetne […]. Scally bada przeszłość z rozbrajającą szczerością i empatią. Jego książka to lektura obowiązkowa dla każdego, dla kogo istotny jest temat historii i zapominania.“, Michael Harding
„,Intrygująca, przenikliwa książka, która stawia pytanie o to, ile kosztuje nas dochowywanie wiary, jak nas ona ukształtowała i co oznacza dla nas teraz.“, Caelainn Hogan
„,Trzeźwe spojrzenie na zmieniający się kraj i wnikliwy ogląd czasów, o których wielu wolałoby zapomnieć.“, John Boyne
„,Wspaniała rzecz […] błyskotliwa, wciągająca i niezbędna.“, Colm Tóibín
„,Absolutnie porywająca lektura. Wspaniała mieszanka osobistej refleksji, reporterskiej roboty i opowieści o historii – Scally zabiera nas do nieoczekiwanych miejsc i stawia pytania, których na ogół sobie nie zadajemy.“, Oliver Callan
„,Wiele tu trudnych refleksji znamiennych dla końca pewnej ery, to książka o byciu katolikiem we wstrząsanym skandalami Kościele we współczesnej Irlandii.“, Mary McAleese, była prezydent Irlandii
Szukasz więcej propozycji? Zobacz nasze tytuły z kategorii reportaż lub z serii Reportaż
Czy książka skupia się wyłącznie na skandalach pedofilskich w Kościele?
Nie, publikacja analizuje głęboką symbiozę Kościoła z irlandzkim społeczeństwem i państwem na przestrzeni dziesięcioleci. Autor bada, jak historyczne uwarunkowania, takie jak wielki głód i brytyjska dominacja, ułatwiły instytucji przejęcie kontroli nad życiem obywateli. Reportaż wykracza poza opisy nadużyć, szukając przyczyn systemowej przemocy w postawie całego narodu. Lektura pozwala zrozumieć mechanizmy, które doprowadziły do gwałtownego upadku autorytetu kleru w ciągu zaledwie trzydziestu lat.
Jaką perspektywę przyjmuje Derek Scally w reportażu "Najlepsi katolicy pod słońcem"?
Autor pisze z pozycji wątpiącego katolika, który konfrontuje się z bolesną historią własnego kraju. Derek Scally przeprowadza rozmowy z ofiarami, politykami oraz duchownymi, w tym z osobami uznawanymi za najbardziej kontrowersyjne w Irlandii. Łączy on osobiste refleksje z rzetelną pracą reporterską, co nadaje narracji intymny, a zarazem obiektywny charakter. Dzięki temu czytelnik otrzymuje wielowymiarowy obraz przemian religijnych i społecznych zachodzących na wyspie.
Czy ta książka jest trudnym opracowaniem naukowym o historii religii?
Publikacja ma formę dynamicznego i przystępnego reportażu literackiego, a nie suchej rozprawy akademickiej. Treść opiera się na żywych relacjach świadków i podróży autora do miejsc kluczowych dla zrozumienia irlandzkiej tożsamości. Scally operuje błyskotliwym językiem, który sprawia, że skomplikowane procesy socjologiczne stają się zrozumiałe dla szerokiego grona odbiorców. Jest to pozycja obowiązkowa dla osób ceniących literaturę faktu łączącą historię z bieżącą sytuacją społeczną.
Dla kogo ta książka może okazać się nieodpowiednim wyborem?
Lektura nie jest polecana osobom szukającym potwierdzenia tradycyjnych dogmatów lub unikającym trudnych tematów związanych z systemową przemocą. Reportaż bezkompromisowo obnaża mechanizmy tuszowania przestępstw i nadużywania władzy przez instytucje kościelne. Czytelnicy oczekujący lekkiej opowieści o irlandzkiej kulturze mogą poczuć się przytłoczeni ciężarem opisywanych traum i rozliczeń z przeszłością. Publikacja wymaga od odbiorcy gotowości na konfrontację z bolesnymi faktami dotyczącymi winy zbiorowej społeczeństwa.
Czy autor wyjaśnia przyczyny tak szybkiego upadku Kościoła w Irlandii?
Tak, reportaż szczegółowo analizuje procesy, które doprowadziły do rozpadu dawnego porządku w ciągu zaledwie trzech dekad. Scally wskazuje na momenty przełomowe, w których Irlandczycy zaczęli kwestionować wszechobecność kleru w sektorze ziemi, edukacji i polityki. Książka pokazuje, jak współczesne społeczeństwo odrzuca narzucone wzorce i zaczyna definiować swoją tożsamość na własnych, suwerennych warunkach. Analiza ta pozwala zrozumieć, dlaczego kraj uchodzący za jeden z najbardziej katolickich na świecie tak radykalnie zmienił swój kurs.
