Rower. Najważniejszy wynalazek w historii ludzkości
Czy archaiczna, napędzana siłą mięśni fanaberia dziewiętnastowiecznych bogaczy może odgrywać znaczącą rolę w epoce smartfonów, satelitarnego internetu i sztucznej inteligencji? A może należałoby odwrócić to pytanie? Czy te wszystkie innowacje odnajdą się na planecie rowerów? Na Ziemi żadnym innym środkiem transportu nie podróżuje równie wiele osób, co rowerem.
Książka Na okrągło to reportaż, książka historyczna, esej i opowieść podróżnicza w jednym. Wraz z autorem wyruszamy w podróż przez wieki i kontynenty. Od pierwszych wielocypedów aż po dzisiejsze odrodzenie roweru jako „zielonego pojazdu”. Spotkamy sufrażystki z końca XIX wieku, poszukiwacza, który dzięki dwóm kółkom zdążył na miejsce kolejnej gorączki złota, króla Bhutanu zjeżdżającego ze stoków Himalajów, rikszarza nawigującego w najszybciej rosnącej metropolii świata, a nawet astronautów pedałujących w stanie nieważkości na stacji kosmicznej. Ludzi, którzy nie wyobrażają sobie życia bez dwóch kółek, i takich, dla których są one największą zmorą. Na okrągło to bowiem nie tylko historia technicznej innowacji, ale przede wszystkim opowieść o miłości – i nienawiści – do roweru.
Nieważne czy masz na koncie tysiące przejechanych kilometrów, czy rower to dla Ciebie tylko wspomnienie z dzieciństwa, Jody Rosen wywróci Twoje wyobrażenie o tej wszechobecnej maszynie do góry kołami.
Opinie o książce
Gdy wiele lat temu pokochałem rower, marzyłem o napisaniu takiej książki. Miałem ambitne zamierzenie: planowałem napisać historię, która będzie interesująca, szeroko zakrojona, ale i osobista, chciałem przekonująco zbliżyć do siebie miasta, ludzi, epoki. Upłynęły lata. No i wreszcie jest książka. Napisał ją Jody Rosen. Dostałem więcej niż marzyłem.
Wesley Morris, zdobywca Nagrody Pullitzera
Doskonała i pozbawiona choćby cienia monotonii. Na okrągło przywołuje skojarzenia z Billem Brysonem czy Rebeccą Solnit.
„The New York Times Book Review”
Na okrągło jest jak jazda bez trzymanki i do tego w nieznane.
Patrick Radden Keefe, reporter, autor The Empire of Pain
W jaki sposób Jody Rosen sprawił, że tak przejęłam się rowerami? Niebanalnie, z empatią i niewiarygodnie lekkim piórem opowiada historię roweru jako historię współczesności.
Lauren Collins, dziennikarka, autorka książki When in Paris
Szukasz więcej propozycji? Zobacz nasze tytuły z kategorii literatura faktu
Czy Na okrągło. Sekretne życie roweru to podręcznik techniczny o serwisowaniu jednośladów?
Książka Jody'ego Rosena nie jest instrukcją serwisową, lecz wielowymiarowym reportażem łączącym historię, socjologię i eseistykę. Autor koncentruje się na kulturowym znaczeniu roweru oraz jego wpływie na przemiany społeczne na przestrzeni wieków. Zamiast schematów budowy, czytelnik odnajdzie tu fascynujące opowieści o ludziach i ich emocjonalnej więzi z tym pojazdem. Jest to idealna lektura dla osób szukających głębszego kontekstu cywilizacyjnego, a nie porad technicznych.
Czy treść tej publikacji ogranicza się jedynie do perspektywy europejskiej?
Publikacja oferuje globalne spojrzenie na historię roweru, zabierając czytelnika w podróż przez różne kontynenty, w tym Azję i Amerykę. Jody Rosen opisuje między innymi rikszarzy w gęsto zaludnionych metropoliach oraz króla Bhutanu zjeżdżającego ze stoków Himalajów. Taka różnorodność geograficzna pozwala zrozumieć, jak uniwersalnym narzędziem transportu stały się dwa kółka w skrajnie odmiennych kulturach. Dzięki temu czytelnik zyskuje szeroki wgląd w to, jak rower funkcjonuje w różnych warunkach ekonomicznych i klimatycznych.
Dla jakiego typu czytelnika ta pozycja może nie być satysfakcjonująca?
Książka ta może nie przypaść do gustu osobom poszukującym wyłącznie suchych faktów statystycznych lub krótkich, encyklopedycznych notatek. Ze względu na swój eseistyczny charakter i bogactwo dygresji, wymaga ona od odbiorcy skupienia oraz gotowości na dłuższą, literacką podróż. Czytelnicy oczekujący poradnika o tym, jak trenować kolarstwo wyczynowe, również mogą poczuć niedosyt, gdyż sport zawodowy schodzi tu na dalszy plan. Jest to pozycja nastawiona na głęboką refleksję nad fenomenem roweru, a nie na optymalizację wyników sportowych.
Jakie konkretne grupy społeczne i ich relacje z rowerem opisuje autor?
Autor analizuje wpływ roweru na życie bardzo zróżnicowanych grup, od XIX-wiecznych sufrażystek po współczesnych astronautów pedałujących w stanie nieważkości. Jody Rosen pokazuje, jak ten prosty wynalazek stał się narzędziem emancypacji kobiet oraz niezbędnym elementem codzienności w najszybciej rosnących miastach świata. Przedstawia on rower zarówno jako symbol postępu, jak i przedmiot kontrowersji czy wręcz nienawiści w niektórych kręgach społecznych. Takie ujęcie tematu pozwala zrozumieć, że rower to coś znacznie więcej niż tylko prosty środek transportu.
Czy autor porusza kwestie ekologiczne i przyszłość transportu w miastach?
Tak, autor szczegółowo analizuje renesans roweru jako "zielonego pojazdu" w kontekście współczesnych wyzwań klimatycznych i technologicznych. Publikacja stawia pytania o to, jak archaiczny napęd mięśniowy odnajduje się w erze sztucznej inteligencji i satelitarnego internetu. Rosen nie unika trudnych tematów, zastanawiając się, czy wizja "planety rowerów" jest realną alternatywą dla zdominowanego przez samochody świata. To sprawia, że lektura jest niezwykle aktualna i skłania do przemyśleń nad kierunkiem rozwoju nowoczesnych metropolii.
