Manuskrypt

Od pierwszej chwili dałam się uwieść tej cudnej, klimatycznej okładce. Jednak po przeczytanych tu i ówdzie opiniach miałam obawy, że Wydawnictwo Vesper po raz pierwszy wydało coś słabego. Ale już od pierwszych stron zaintrygowała mnie fabuła powieści i przeczytałam ją szybko i z prawdziwą przyjemnością. Skąd więc tak niskie oceny?

Clou historii stanowi dążenie człowieka do nieśmiertelności, które pozostaje niezmiennie silne i groźne zarazem mimo upływu wieków. Tajemniczy manuskrypt i zawarta w nim formuła kusi niczym diabeł, a wizja życia wiecznego skłania do przekraczania granic, pozbywania się hamulców moralnych i jakichkolwiek wyrzutów sumienia.

Powieść zahacza o trzy płaszczyzny czasowe. Począwszy od mrocznych początków XVII wieku, przez schyłek drugiej wojny światowej i czasy współczesne. Wskazuje na niezmienność ludzkich pragnień i obaw. Żałowałam, że tak krótko i oszczędnie autor potraktował pierwszą część z tajemniczym magiem i rytuałem, książka mogłaby zyskać na jej rozbudowaniu. Chylę za to czoła przed umiejętnością niezwykle malowniczego oddania widoków, czy prostych czynności. Czułam się jakbym wraz z czerwonoarmistami galopowała polem, słysząc tętent kopyt na zmrożonym śniegu.

Owszem, nie jest to najlepsza z wydanych przez Wydawnictwo Vesper w tym roku książek, a przy takich tegorocznych perełkach jak „Dunkel”, czy „Winda” wypada nieco blado, ale czy nie jest oceniana właśnie przez ich pryzmat? Poprzeczka została podniesiona naprawdę wysoko, więc debiutantowi mogło być trudno jej dosięgnąć. Jednak moim zdaniem to całkiem udany start i jeśli autor wyda kolejną książkę, to z pewnością się nią zainteresuję.

"Manuskrypt" to debiut autorski Wojciecha Uszoka. . Historia swój początek ma w roku 1621, gdy manuskrypt znajduję się w rękach szanowanego alchemika Nicolasa Stroibera, który świadom jest niezwykłej mocy, która zawarta jest w treści rękopisu, ale tak się składa, że nie tylko ON chce być w posiadaniu tajemniczej księgi... W roku 1945 oddział sowietów wkracza na tereny Laskowitz pod dowództwem porucznika Lwa Borowskiego. Porucznik odkrywa dziwne niewytłumaczalne zjawisko, w którym kluczem do odpowiedzi jest tajemniczą księga... Rok 2013, Marek z Witkiem podczas remontu w gminnej piwnicy natrafiają na interesujące znalezisko, skrzynkę z nalewką oraz starą zapomnianą książkę, po którą niebawem, ktoś się upomni... . "Manuskrypt" literatura z gatunku grozy, która inspirowana jest, po trochu faktami historycznymi, ale oczywiście fabuła to fikcja. Trzy wątki na przestrzeni kilkuset lat, gdzie wspólnym mianownikiem jest tajemniczy i zagadkowy manuskrypt. Pokładałam w książce dużo nadziei, bo historia miała swój potencjał, gdzie niestety nie został należycie wykorzystany. Gdy coś w końcu zaczęło się dziać i mówię "ooo teraz akcja się rozkręca" to okazało się, że to jednak już koniec i fabuła nagle się urywa... Brakowało mi jakiegoś rozwinięcia. Dużo niedomówień i pozostawione pytań bez odpowiedzi. Przez to poczułam jakiś smutek, bo nie wiedziałam, co stało się z bohaterami, oczywiście mogłam się tylko domyślać... (i czy ten cholerny koń dobieg w końcu do Łzarewicza?) Niby takie szczegóły, ale potrafią zmęczyć czytelnika. Wątek porucznikiem Lwem Borowskim z tego wszystkiego najbardziej mi podpasował i czytałam go z największym zaciekawieniem. Choć sama historia miała coś w sobie to niestety książka nie spełnia moich oczekiwań, trochę bym ją jeszcze poreperowała, ale też nie mówię, że była zła. Co to to nie! Po prostu coś nie zagrało, ale klimat był. Tyle, że brakowało szczegółów i tajemniczego dopełnienia, choćby samego manuskryptu. Tyle, że brakowało szczegółów i tajemniczego dopełnienia, choćby samego manuskryptu, bo sądzę, że to był dosyć ciekawy temat, który wypadałoby rozwinąć.

Miało wiać grozą, a wiało nudą. Przed Wami świetnie wydany debiut, który oprócz okładki i dobrego stylu autora, nie pokazał niczego spektakularnego. Trzy osie czasowe, plątanina postaci, alchemicy, chęć nieśmiertelności, a to wszystko w stereotypowej, zabitej dechami wsi. No mnie nie porwało. Długo szukałam tego elementu grozy. Krew? Tortury? Czytałam "straszniejsze" współczesne kryminały, gdzie trup ścielił się gęsto. Klimatu też brakło, a całą fabułę można streścić w dwóch zdaniach. Tytułowego Manuskryptu było jak na lekarstwo i do tej pory nie wiem co zawierał. Niestety, ale po lekturze czuję tylko mocne rozczarowanie.

Akcja powieści rozgrywa się na przestrzeni 400 lat. W XVII wieku poznajemy żydowskiego alchemika, kroczącemu ku epokowemu odkryciu. Niestety, mimo geniuszu popełnia jeden błąd, który może zaprzepaścić cały jego dorobek.⠀

Rok 1945, okolice Laskowic. Pułkownik kawalerii Armii Czerwonej wraz ze swoim oddziałem wyrusza na zwiad w celu zajęcia nazistowskiego obozu pracy. Na miejscu dokonują odkrycia, które wymyka się ludzkiemu pojmowaniu.⠀

Rok 2013, Brzezinki. Mieszkańcom niewielkiej wsi dni upływają na piciu i poszukiwaniu kolejnych dorywczych zajęć by związać koniec z końcem. Praca przy remoncie pomieszczeń urzędu miasta i związane z nią odkrycie, daje początek niepokojącemu łańcuchowi zdarzeń.⠀

⠀

Akcja rozgrywa się na trzech płaszczyznach czasowych, połączonych wspólną osią fabularną. To interesujący koncept. Chciałabym móc rozwodzić się nad kolejnymi zaletami książki, ale... niestety nie było tak różowo. Podczas lektury trochę się wynudziłam. "Manuskrypt" zawiera wiele opisów i o ile nie mam nic przeciwko nim, o tyle tutaj były one dla mnie momentami ciężkie do zrozumienia. Zdarzało mi się czytać dany fragment po raz drugi i wciąż nie potrafić sobie wyobrazić określonego elementu. Zwykle nie mam takich problemów. Książkę czytałam wolno i niewielkimi fragmentami (mimo objętości - zaledwie 240 stron). Nie wyobrażam sobie wzięcia jej "na raz".⠀

Kolejna kwestia - bohaterowie. Zdaje się jakby każdy z nich miał jedną cechę - kluczową dla fabuły. Nie wejrzymy w głąb ich duszy, nawet wiejski filozof Marek jest jakiś taki płaski. Zresztą właściwie żaden z nich nie wzbudził mojej sympatii (poza jednym, totalnie drugoplanowym dzieciakiem).⠀

Tytułowy manuskrypt jest traktowany po macoszemu, poświęcono mu zdecydowanie za mało uwagi. Cała otoczka wokół magicznej księgi jest mglista, pytania się mnożą, a odpowiedzi jakoś nie chcą nadejść.

Tak naprawdę moje zainteresowanie wzbudziło dopiero kilka ostatnich rozdziałów, kiedy akcja nieco przyspieszyła. Niestety zakończenie rozczarowuje. Pamiętajmy jednak, że to debiut autora. Gdyby w kolejnych dziełach postawić na prostszą fabułę i budowanie angażujących czytelnika postaci to mógłby z tego wyjść kawał solidnej grozy :)

Zapowiadało się fenomenalnie. Okładka rozbudzająca wyobraźnię, początek obiecujący plugawe rytuały, tytuł dający wskazówkę co do mrocznej, tajemniczej treści, piękny, bogaty język... i zero akcji.

Domyślam się, jakie było zamierzenie autora (tak sądzę). Podejrzewam, że "Manuskrypt" miał być rasowym romansem grozy, z motywem narastającego poczucia zagrożenia, z zagęszczającą się atmosferą i niebezpieczeństwem zbliżającym się do bohaterów krok po kroku, nieubłaganie. Niestety, Wojciech Uszok poległ przy wykonaniu. Zamiast stopniowo zwiększać dawkę przerażenia, powieść oferuje nam pojedyncze piki akcji w postaci interesujących scen oraz resztę fabuły, która na wykresie wyglądałaby płasko jak stół.

Dynamiczne sytuacje rozgrywają się w większości za naszymi plecami, zamiast nich otrzymujemy nużące (przebogate, barokowe i absolutnie piękne, lecz nic niewnoszące) opisy architektury i technik jazdy konnej. Na dodatek puste dialogi, jednowymiarowe, papierowe postaci i kiepską intrygę, którą można rozgryźć od początku do końca już w połowie książki.

Choć "Manuskrypt" jest krótki, bo ma lekko ponad 200 stron, niestety i tak okazał się skrajnie przegadany. Objętościowo fabułę można by spokojnie zawrzeć w opowiadaniu. Trzy wątki opowiadające historie różnych postaci biegną liniowo, jednotorowo, a sceny i opisy dodające jakiegoś charakteru okazują się bez znaczenia.

Plusem powieści jest warsztat autora, choć chwilami nierówny, całość zaś oceniam jako duże rozczarowanie.

Opinia powstała dla grupy dyskusyjnej i bookstagrama Fantastyka na luzie. Za egzemplarz recenzencki dziękuję wydawnictwu Vesper.