Lata beztroski. Kroniki Cazaletów. Tom 1

Elizabeth Jane Howard – angielska pisarka oraz scenarzystka filmowa i telewizyjna. Urodzona i wychowana w Londynie, w mieszczańskiej rodzinie z silnymi tradycjami artystycznymi. Przed poświęceniem się twórczości literackiej, okazjonalnie pracowała jako modelka i aktorka w prowincjonalnych teatrach. W 1951 roku za powieść „The Beautiful Visit” otrzymała Nagrodę Johna Llewellyna Rhysa, przyznawana pisarzom, którzy nie ukończyli trzydziestego roku życia. Jest autorką dwunastu książek, w których często sięgała do wątków autobiograficznych. Światową sławę przyniosły jej powieści należące do cyklu Kroniki Cazaletów. Na podstawie dwóch pierwszych tomów - nakręcono serial telewizyjny dla BBC, „The Cazalets”.

Trzej bracia Cazaletowie, Hugh, Edward i Rupert, wraz z żonami, dziećmi i służbąprzygotowują się do wyjazdu z Londynu na coroczne wakacje w Home Place, posiadłości, w której przebywają ich rodzice i siostra, Rachel. Ich beztroski wypoczynek – pikniki, gry, przyjęcia i wycieczki na plażę - jest okupiony ciężką pracą służby, która niezauważalnie dba o to, by ich państwu niczego nie zabrakło. Mimo to na rodzinnej idylli kładą się cienie.

Rzeczywistość każdego z rodzeństwa wygląda nieco inaczej, ich charaktery i doświadczenia, choć na pozór podobne, są zupełnie inne. Poza tym nie każde z nich zdaje sobie sprawę, że świat, który znają, może się bezpowrotnie skończyć.

Barwne postaci i narracja z perspektywy ich wszystkich daje obraz międzywojennej Anglii. Historie służby, jak i wyższych sfer budują akcję jako pełną układankę. Mnogość opinii i stosunku stron do jednej sytuacji mogą zadziwiać, ale i wskazywać na różnice w społeczeństwie, które, mimo że to rok 1937 nadal są bardzo namacalne. Nadchodzące niebezpieczeństwo, które przybierze formę II wojny światowej, kładzie kres ich sielance i zwykłemu trybowi życia.

Powieść dla wielbicieli „Downton Abbey”, barwny portret życia angielskich sfer wyższych sfer.

A.L.

Szkolny Klub Recenzenta

Uwielbiam powieści pisane w przeszłości. Mam ogromną słabość do ich klimatu, opisywania życia a także do podejmowanych wartości, które wydają się być aktualne po dziś dzień. Z wielką przyjemnością sięgnęłam zatem po "Lata beztroski" mając nadzieję na moc niezapomnianych wrażeń.

Nie wiem jak to się stało, że przegapiłam prozę Elizabeth Jane Howard, ale cieszę się, że wznowienie jej serii dało mi możliwość nadrobienia zaległości. Autorka pisała w wyjątkowy sposób, barwne opowieści zmieniała w ucztę dla wyobraźni czytelnika a towarzyszące nam emocje dopełniały dzieła. Pierwszy tom serii liczy sobie ponad pięćset stron a pierwsza pochwała jaka przychodzi mi na myśl to: poproszę więcej! Fabuła pozostawia po sobie apetyt na kontynuowanie przygód bohaterów, zmusza nas do interakcji z ich problemami, pozwala utożsamić się z wybranymi postaciami a także otacza nas pełną wiarygodnością akcji. Wszystko wydaje się zatem być na swoim miejscu, dograne oraz przemyślane, aby zachwycać z każdej możliwej strony.

Przenosimy się w czasie, do lat trzydziestych XX wieku. Bogata mieszczańska angielska rodzina Cazaletów snuć będzie własną opowieść. Hugh, Edward i Rupert wraz z żonami, dziećmi i lojalną służbą przygotowują się do wyjazdu na wakacje, by w hrabstwie Sussex dołączyć do dalszej części rodziny. Kiedy państwo bawić będą się najlepsze pośród dni beztroski, służba w pocie czoła dbać będzie o niewidzialne dopieszczanie swoich pracodawców. Jednak nie wszystko idzie według założeń. Pojawiają się problemy oraz nieprzewidziane wyzwania. Rodzeństwo bowiem okaże się inne niż pokazywało się do tej pory czytelnikowi. Każdy będzie miał swoje plany, marzenia oraz cele do zrealizowania, nie zawsze zgodne z oczekiwaniami rodziny czy wyznaczonymi moralnymi standardami.

Autorka w zaskakująco inteligentny sposób prowadzi fabułę pełną ukrytych znaczeń. Z jednej strony obserwujemy wydarzenia bogatej rodziny nie zważającej na trudy życia, z drugiej dostrzegamy znaki porzuconych pozorów. Bohaterowie prezentujący sobą całą plejadę osobowości, oczekiwań wobec świata czy nawet nastawienia w konfrontacji z miłością udowadniają odrębność ludzkich zachowań. Bez wątpienia są najmocniejszą stroną sagi, ponieważ to na ich barkach opiera się cała akcja, ale nawet pomysłowe motywy, dopracowane tło wydarzeń czy mnogość skrajnych emocji odchodzą na moment na drugi plan, gdy z przyjemnością analizujemy rodzeństwo, ich wybory oraz zmianę postawy w odpowiednim momencie. Nieustannie bowiem balansujemy na granicy, przesuwając ją o milimetry, wyczuwamy także zagrożenie na pierwszy rzut oka wydające się jedynie złudzeniem, a to wszystko po to, by po brzegi wypełnić książkę czymś całkiem wyjątkowym.

"Lata beztroski" to książka od której nie sposób się oderwać. Mądra, błyskotliwa, bogata w emocje oraz życiowe doświadczenia. Mimo powstania w przeszłości, wciąż aktualna wobec otaczającego nas świata. Elizabeth Jane Howard kreśli sagę rodzinną w której przewartościowuje się wszystko, od poglądów przez podejmowanie decyzji a czytelnik zachwycony wszystkim co otrzymuje przewraca kolejne strony z prędkością, którą chciałby powstrzymać, by cieszyć się opowieścią jak najdłużej, ale wyobraźnia chętna do pochłaniania następnych scen zupełnie nam na to nie pozwala.

Czym są dla Ciebie lata beztroski? 💬
Dla mnie lata beztroski to te dni, kiedy słońce zachodziło zbyt szybko, a my chcieliśmy jeszcze biegać boso po trawie, zjeżdżać na rowerze z górki i robić babki z piasku. To śmiech bez powodu, kolana pokryte plastrami i letnie wieczory pachnące wakacjami. To małe chwile pełne radości i wolności, kiedy największym problemem było, gdzie schować się podczas zabawy w chowanego. ❤︎︎

„Lata beztroski” autorstwa Elizabeth Jane Howard to pierwszy tom trylogii będącej sagą rodziny Cazaletów, i już na wstępie muszę zaznaczyć, że jest to wspaniały wstęp do czegoś znacznie większego i z całą pewnością wartego uwagi.

Autorka w swojej powieści daje nam poznać trzy pokolenia rodziny Cazaletów, która wiedzie bardzo dobre życie – lojalna służba, spore pieniądze i cudowny dom. Jednak przychodzą momenty, gdy to życie nie pozostaje pozbawione trosk, nieporozumień i ogromnych błędów. Howard niezwykle realistycznie oddaje jasne i ciemne strony życia członków rodziny, szybko ukazując czytelnikowi ich prawdziwe oblicza. Okazuje się, że więzy krwi wcale nie muszą świadczyć o bliskości i zażyłości w rodzinie, a każdy z jej członków może mieć swoje tajemnice i problemy.

Howard snuje swą powieść niespiesznie, niezwykle subtelnie, a momentami wręcz leniwie. Ukazuje przed nami tajniki życia angielskich elit, ale nie ogranicza się tylko do nich. Daje nam czas na zapoznanie się ze wszystkimi bohaterami, opisując ich z niezwykłą autentycznością i realizmem. Nie idealizuje ich, nie pozbawia wad, a momentami wręcz obarcza ich ogromnymi ciężarami.

Podoba mi się, jak autorka ukazuje różnice klasowe. Z jednej strony widzimy problemy bogatej klasy, z drugiej – zmagania z codziennością klasy robotniczej. Howard zadbała o to, aby na podstawie opisów i dialogów można było wczuć się w rolę każdego członka społeczeństwa i na własnej skórze odczuć, jak działał taki system.

Oprócz tego mamy także nonszalanckie podejście do wojny, rozważania na temat reakcji polityków, rolę kobiet u boku mężczyzn i zmieniające się czasy, do których trzeba się dostosować. Tak naprawdę książka ta opowiada o wszystkim po trochu, a lekki i przyjemny styl autorki sprawia, że lektura staje się czystą przyjemnością, od której trudno się oderwać.

„Lata beztroski” to świetny wstęp do rodzinnej sagi. Z jednej strony jest to historia prosta, z drugiej – ujmująca i kryjąca w sobie wiele przesłań.

Mury angielskich bogatych posiadłości od zawsze były uwielbianymi wśród pisarzy tematami. To właśnie tam umiejscawiano fabuły najsłynniejszych i porywających dramatów, które do tej pory stanowią kanon literatury angielskiej. Elizabeth Jane Howard nie skupiła się jednak na ludzkich dramatach jako takich, a na życiu szlacheckiej rodziny na przestrzeni lat. I to spowodowało, że chce się więcej i więcej.

Pierwszy tom trylogii o rodzinie Cazalet stanowi wyborny wstęp do dalszych obserwacji tej rodziny, ich życia pełnego rautów i przyjęć, życia, którym kierują konwenanse i doskonała kindersztuba i w końcu życia nie pozbawionego trosk. Bo choć pieniądze i pozycja wiele znaczyły w ówczesnym świecie, nie oznaczało to, że problemy ich nie dotknęły. Wszystko to toczy się w ich pięknych posiadłościach pod okiem czujnej i oddanej służby.

Brzmi znajomo? Owszem. Nietrudno tu bowiem o podobieństwa do słynnej rodziny Crawleyów z Downton Abbey. Nie należy jednak tego traktować jako wyznacznik, ponieważ Cazaletowie mają tu do przekazania dużo więcej i robią to drobiazgowo.

Autorka zwraca uwagę nie tylko na zależności i różnice klasowe, które są tu bardzo widoczne, ale też na pewien rodzaj nonszalancji towarzyszący rozmowom o wojnie. Bo mimo tego, że mieszkańcy zdają sobie sprawę ze zbliżającego się wielkimi krokami militarnego okrucieństwa, zajmują się jedynie dywagacjami na ten temat i próbą rozstrzygnięcia tego, jak powinni reagować politycy.

W zasadzie wszystkiego tu po trosze. I mnóstwo postaci, które trzeba rozgraniczyć i przypiąć do odpowiednich klas. I problemów bogatych, ale też zmagań z codziennością ludzi pracujących jako służba.

Nie ma tu jednak porywów akcji czy niecierpiących zwłoki rozwiązań, a powolne i niemal ślimacze tempo, ukazujące wszystkie tajniki życia angielskich elit i nie tylko.

Wiele tu też o kobietach, ich roli przy boku mężczyzny i zmieniających się powoli czasach, do których chcąc nie chcąc będą musieli się dostosować.

To początek sagi, a nie powieść grozy, więc polecam do herbatki i tosta. Typowo po angielsku.

Z pewną nutą melancholii, ale też z rumieńcami na twarzy i uśmiechem na ustach, wspominam wspaniały serial “Downton Abbey”. Mimo że oglądałam go kilka lat temu, to sylwetki bohaterów i przedstawione wydarzenia często do mnie wracają. Porównanie książki do tego właśnie tytułu okazało się dla mnie najlepszą rekomendacją. Czym prędzej sięgnęłam po powieść Elizabeth Jane Howard.

„Lata beztroski” to najkrócej mówiąc opowieść o bogatej angielskiej rodzinie. Na stronach książki poznajemy jej trzy pokolenia, zaczynając od głowy rodziny i seniora rodu, poprzez jego potomków i wnuków. Podsumowując jednak ten tytuł w taki sposób pozwalam sobie na spore uproszczenie. Rzeczywiście, rodzina Cazaletów ma dobre i piękne życie, lojalną służbę i spore pieniądze. Nie znaczy to jednak, że jej codzienność jest całkowicie pozbawiona trosk, nieporozumień czy błędów.

Howard zabiera nas na wieś, gdzie na corocznych wakacjach mają spotkać się wszyscy członkowie rodziny. Okazuje się, że takie spotkanie może nieść ze sobą wiele różnorodnych emocji. Autorka pozwala nam kolejno poznać wszystkich bohaterów tej opowieści. Nie spieszy się i nie goni do przodu. Powoli, subtelnie, a nawet leniwie snuje swą historię, sporo miejsca poświęcając sylwetkom postaci. Warto przypomnieć w tym miejscu, że „Lata beztroski” to pierwsza część trylogii, dlatego przyjrzenie się bohaterom ma tutaj spore znaczenie.

Mogłoby się wydawać, że rodzina, w której nie brakuje pieniędzy, będzie bardziej spełniona, usatysfakcjonowana i zadowolona z życia. Ale na kolejnych stronach przekonałam się, że i dobrze sytuowani bohaterzy mają swoje problemy i tajemnice, a więzy krwi niekoniecznie świadczą o bliskości i zażyłości. Howard pięknie i przekonująco udało się oddać wszystkie cienie i blaski życia Cazaletów. Obdarzyła swych bohaterów autentycznością i realizmem, nie idealizując ich przy tym i czasami zrzucając na ich barki spore ciężary.

Nie można zapominać, że funkcjonowanie takiej rodziny nieodłącznie wiąże się z posiadaniem służby. Howard świetnie pokazała, w jaki sposób działał taki system. Wyraźnie podkreśliła różnicę w społecznych statusach, pozwalając by każdy czytelnik wyobraził sobie życie służby na podstawie książkowych opisów i dialogów. W tej pozornie prostej historii nie brakuje prawdziwego życia i tematów tak lubianych przez czytelników. Na stronach książki spotykają się szczęście i upadki, pieniądze i bieda, miłość i nienawiść. Tego typu kontrasty nadają całości realizmu i pikanterii. Pozwalają utrzymać zainteresowanie czytelnika i pogłębić jego zaciekawienie tym tytułem.

Howard ma bardzo dobry, lekki i przyjemny styl. Książka utrzymana została w swobodnej, niewymuszonej narracji, dzięki czemu jej lektura stanowi czystą przyjemność. To świetny tytuł na chłodne wieczory czy leniwe weekendy. Łatwo się w nim zaczytać i zapomnieć na chwilę o swoich sprawach.

„Lata beztroski” to znakomity wstęp do dłużej historii. Świetny początek rodzinnej trylogii. Prosta, ale ujmująca i przekonująca historia. Warto przyjrzeć się jej bliżej.