“Takie układy” to pierwszy wydany od 40 lat zbiór reportaży Teresy Torańskiej, który zainteresuje wszystkich wielbicieli dziennikarstwa z dawnych lat.
Dziennikarka zaprezentowała nam obraz PRL-u lat 70. i 80., opowiadając historie z punktu widzenia zwykłych, szarych ludzi. Ludzi, którzy by zapracować na godny żywot, musieli wywiązywać się sumiennie z powierzonych zadań. Ludzi bezradnych w obliczu surowych odgórnych decyzji. Ludzi często niemających żadnej pomocy. Ze wstępu dowiadujemy się, że Teresa Torańska to przede wszystkim świetna słuchaczka. Uważnie chłonęła każde słowo wypływające z ust swych informatorów, z determinacją domagając się kolejnych wyjaśnień. Mimo że często nie mogła interweniować, schowana w szafie dyrektora PGR-u, kiedy tylko miała okazję wkroczyć do akcji, robiła to bez wahania. Tam, gdzie prosty człowiek zaznawał krzywdy, ona niestrudzenie i uparcie wędrowała po kolejnych szczeblach, by poznać całą prawdę.
Teresa Torańska to wybitna polska dziennikarka i pisarka. Współpracowała z tygodnikiem “Kultura”, później z paryską “Kulturą”, przez wiele lat pisała dla “Gazety Wyborczej”. Miała na swoim koncie również talk-show w TVP 2 pod tytułem “Teraz Wy” i cykl programów telewizyjnych, takich jak “Władza” oraz “Powtórka z PRL-u”. To autorka książek “Oni”, “My”, “Byli”, “Są” oraz “Śmierć spóźnia się o minutę”. Książka “Oni”, zawierająca wywiady z byłymi komunistycznymi decydentami i dygnitarzami na temat ich oceny dokonań socjalizmu w Polsce, zapewniła jej nagrodę podziemnej Solidarności oraz Nagrodę Polskiego Klubu PEN Clubu im. Ksawerego Pruszyńskiego. Jej rozmowa z Wojciechem Jaruzelskim została nagrodzona Nagrodą im. Barbary Łopieńskiej za najlepszy wywiad prasowy.
W roku 2013 Teresa Torańska zmarła na raka płuc i została pochowana na Cmentarzu Wojskowym na Powązkach w Warszawie. Została pośmiertnie odznaczona przez ówczesnego prezydenta Bronisława Komorowskiego Krzyżem Komandorskim Orderu Odrodzenia Polski „za wybitne zasługi dla rozwoju polskiego dziennikarstwa i szczególne osiągnięcia w pracy publicystycznej upowszechniającej wiedzę o najnowszej historii Polski”. Order został złożony na ręce Leszka Sankowskiego, wdowca po zmarłej dziennikarce.
Ze wstępu Małgorzaty Szejnert
Torańska przede wszystkim słucha. Bardzo uważnie. Schowana w szafie dyrektora PGR-u Mileszewy nie może się wtrącać do akcji, ale w innych sytuacjach robi to gorliwie. Domaga się od swych informatorów kolejnych wyjaśnień. Jest niestrudzona w wędrówkach po różnych szczeblach, zwłaszcza gdy prosty człowiek doznaje krzywdy.
O ksiażce autor wyboru, układu i posłowia: Remigiusz Grzela
Takie układy to obraz PRL-u lat 70. i 80. z perspektywy zwykłych ludzi, którzy chcą godnie żyć, wywiązywać się z wyznaczonych im zadań, ludzi zależnych od odgórnych decyzji, ludzi często niemających znikąd pomocy.
Czym wyróżnia się zbiór reportaży "Takie układy" Teresy Torańskiej?
"Takie układy" to wyjątkowy zbiór reportaży Teresy Torańskiej, będący pierwszym wydanym od 40 lat jej dziełem w tej formie. Książka przedstawia unikalny obraz Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej z lat 70. i 80., ukazany z perspektywy zwykłych obywateli. Reporterka skupia się na ich codziennych trudach, zależności od odgórnych decyzji oraz często braku możliwości uzyskania wsparcia. To cenne źródło dla wszystkich zainteresowanych historią Polski z tamtego okresu, przedstawionej przez pryzmat ludzkich doświadczeń.
Jakie tematy poruszane są w reportażach zawartych w książce "Takie układy"?
Reportaże zebrane w "Takich układach" koncentrują się na życiu zwykłych ludzi w realiach PRL-u lat 70. i 80. Torańska ukazuje zmagania jednostek, które próbowały godnie żyć i wywiązywać się z powierzonych im zadań, jednocześnie będąc bezradnymi wobec odgórnych decyzji władzy. Książka dotyka kwestii braku pomocy, zależności społecznych i trudności w codziennym funkcjonowaniu w ówczesnym systemie. Jest to głęboka analiza kondycji społeczeństwa w trudnych czasach.
Kim była Teresa Torańska i jakie było jej podejście do dziennikarstwa, widoczne w tej książce?
Teresa Torańska była wybitną polską dziennikarką i pisarką, znana z dociekliwości i empatii. W "Takich układach" jej podejście do dziennikarstwa charakteryzuje się przede wszystkim niezwykłą umiejętnością słuchania i wnikliwą analizą ludzkich historii. Reporterka z determinacją domagała się wyjaśnień od swoich informatorów i nie bała się interweniować, gdy widziała krzywdę. Jej praca polegała na niestrudzonym poszukiwaniu prawdy na różnych szczeblach, by oddać głos tym, którzy byli zależni i bezradni.
Dla kogo przeznaczona jest książka "Takie układy"?
Książka "Takie układy" jest przeznaczona dla szerokiego grona czytelników zainteresowanych historią Polski, zwłaszcza okresem PRL-u. Szczególnie docenią ją miłośnicy reportażu, dziennikarstwa śledczego oraz osoby, które chcą zrozumieć życie codzienne zwykłych ludzi w tamtych czasach. Będzie również interesująca dla tych, którzy chcą poznać twórczość Teresy Torańskiej i jej unikalny styl pisania. To lektura dla każdego, kto ceni sobie głębokie i autentyczne opowieści.
Kto odpowiada za wybór i układ reportaży w zbiorze "Takie układy"?
Za wybór, układ reportaży oraz posłowie w książce "Takie układy" odpowiada Remigiusz Grzela. To on podjął się zadania skompilowania tych tekstów, tworząc spójną całość, która pozwala czytelnikowi na pełniejsze zrozumienie twórczości Teresy Torańskiej. Jego praca przyczyniła się do ponownego odkrycia i docenienia ważnych reportaży, które rzucają światło na niełatwe czasy PRL-u. Dzięki jego zaangażowaniu, czytelnicy mogą cieszyć się tym wyjątkowym zbiorem.