Opinie o książce
Ta książka jest jak świder, którym paleobotanik wwierca się w torf, by spojrzeć w przyrodniczą przeszłość. Z zakonserwowanych szczątków organizmów czyta potem o krajobrazowych przemianach oraz rekonstruuje dawną faunę i florę. Tak samo Średziński wwierca się w błoto polskiej Mezopotamii – krainy między Biebrzą a Narwią – a następnie opowiada o tym, co zobaczył. Odwołuje się przy tym do najlepszych tradycji krajoznawczej gawędy. Niby książka o rzekach, a jednak o czymś więcej.
Adam Robiński, dziennikarz, autor reporterskich książek, m.in. Pałace na wodzie. Tropem polskich bobrów
Jeżeli tak bardzo kochamy wolność, to dlaczego nie potrafimy dać jej rzekom? To jest książka o naszym lęku przed dzikością, o tym jak na przestrzeni kilkudziesięciu lat – zamiast słuchać naszych przodków i współistnieć z rzekami – postanowiliśmy je regulować, betonować, dopuszczając do katastrofy przyrodniczej.
Autor od kołyski lepiej czuł się na bagnach, torfowiskach, wśród olsów, puszczańskiej zwierzyny i ptactwa niż przy biurku, dzięki temu jego opowieść o Narwi, Biebrzy i ich dopływach jest wypełniona wiedzą, miłością i troską.
Rzeki w tej książce to nie tylko element krajobrazu przyrodniczego, lecz także pretekst do snucia opowieści o historii i kulturze, którą przez wieki nad ich brzegami tworzył człowiek. Autor, jak rzeka, łączy ludzi z różnych środowisk (hydrologów, historyków sztuki, rolników, leśników, hodowców krów) i – meandrując wraz z nimi od opowieści do opowieści – tworzy piękną historię rzek mniej znanych. Nie uratujemy rzek od katastrofy, jeśli ich nie poznamy i nie zrozumiemy, po co właściwie płyną. Książki takie jak ta nie tylko pomagają nam zrozumieć, ale czuć i widzieć więcej.
Agata Passent, dziennikarka i felietonistka
Najnowsza książka Pawła jest nie tylko przyrodniczą opowieścią o rzekach, ale również historią ludzi, którzy je badają i którzy z nimi żyją. To gawęda o wielkiej miłości do rzek, która bierze się z głębokiego zrozumienia ich znaczenia dla naszego życia, ale też afirmacji ich wewnętrznej wartości, która jest niezależna od naszych potrzeb. Ostatecznie książka Pawła przekonuje, że ten, kto przyrodę kocha i podziwia, ten ostatecznie musi zaangażować się w jej ochronę.
Robert Jurszo, dziennikarz
O autorze
Paweł Średziński. ur. 1978, doktor nauk humanistycznych, historyk, publicysta, dziennikarz, miłośnik przyrody. Autor książek Puszcza Knyszyńska. Opowieści o lesunach, zwierzętach i królewskim lesie, a także o tajemnicach w głębi lasu skrywanych, Syria. Przewodnik po kraju, którego nie ma oraz (wspólnie z Piotrem Dombrowskim) Łoś. Opowieści o gapiszonach z krainy Biebrzy. Przez kilkanaście lat pracował w organizacjach zajmujących się ochroną przyrody. Publikuje m.in. w OKO.press i „Więzi”. Pisze o przyrodzie, ludziach, pograniczu, Bliskim Wschodzie i Afryce. Jeden z bohaterów książki Marcina Dorocińskiego Na ratunek. Rozmowy o zwierzętach, naturze i przyszłości naszej planety. Laureat Stołka Roku „Gazety Wyborczej”.
O czym dokładnie traktuje książka "Rzeki. Opowieści z Mezopotamii, krainy między Biebrzą i Narwią leżącej"?
Książka Pawła Średzińskiego to niezwykła podróż przez krajobrazy polskiej Mezopotamii, czyli obszaru między rzekami Biebrzą i Narwią. Autor, niczym paleobotanik, zagłębia się w historię i teraźniejszość tych terenów, opowiadając nie tylko o samej przyrodzie, ale także o człowieku i jego relacji z rzekami. To połączenie gawędy krajoznawczej, reportażu i głębokiej refleksji nad znaczeniem dzikości w naszym życiu. Czytelnik znajdzie tu bogactwo wiedzy przyrodniczej, kulturowej i historycznej, przedstawionej w przystępny i angażujący sposób.
Jaki jest główny motyw i przesłanie książki dotyczące roli rzek w naszym życiu?
Głównym motywem książki jest ukazanie rzek nie tylko jako elementu krajobrazu, ale jako żywych bytów, z którymi człowiek przez wieki współistniał i które ukształtowały lokalną kulturę oraz historię. Przesłanie jest silnie proekologiczne, akcentujące nasz lęk przed dzikością i konsekwencje regulacji oraz betonowania rzek dla środowiska naturalnego. Autor stara się przekonać, że głębokie zrozumienie i miłość do rzek są kluczowe dla ich ochrony i dla zrozumienia naszego miejsca w naturze. Książka ma inspirować do czucia i widzenia więcej w otaczającej nas przyrodzie.
W jaki sposób autor Paweł Średziński przedstawia swoje osobiste doświadczenie i wiedzę o opisywanych terenach?
Paweł Średziński, doktor nauk humanistycznych, publicysta i miłośnik przyrody, doskonale zna opisywane tereny. Od kołyski czuł się lepiej na bagnach i torfowiskach, co pozwala mu snuć opowieści wypełnione autentyczną wiedzą, miłością i troską o dziką przyrodę. Jego osobiste zaangażowanie i wieloletnie doświadczenie w organizacjach zajmujących się ochroną przyrody sprawiają, że książka jest niezwykle wiarygodna i pełna pasji. Autor łączy różne perspektywy, od hydrologów po rolników, tworząc kompleksowy obraz "polskiej Mezopotamii".
Czy książka porusza temat wpływu człowieka na środowisko naturalne rzek i ich otoczenia?
Tak, w sposób niezwykle głęboki i angażujący. Autor przedstawia, jak na przestrzeni kilkudziesięciu lat ludzka ingerencja w środowisko, taka jak regulacja i betonowanie rzek, doprowadziła do katastrofy przyrodniczej. Książka nie tylko opisuje te problemy, ale także stawia pytania o nasz lęk przed dzikością i brak wolności dla rzek. Podkreśla, że poznanie i zrozumienie rzek jest niezbędne do ich uratowania i do zaangażowania się w ich ochronę. Jest to więc ważny głos w dyskusji o odpowiedzialności człowieka za środowisko.
Dla jakiego grona czytelników przeznaczona jest książka Pawła Średzińskiego o rzekach Biebrzy i Narwi?
Książka jest skierowana do szerokiego grona czytelników zainteresowanych przyrodą, historią regionalną oraz kulturą, która rozwijała się nad brzegami rzek. Z pewnością przypadnie do gustu miłośnikom reportażu, krajoznawstwa i gawędy, a także osobom wrażliwym na kwestie ochrony środowiska i ekologii. Jest to idealna lektura dla tych, którzy chcą lepiej zrozumieć relacje między człowiekiem a naturą, odkryć mniej znane zakątki Polski oraz poszerzyć swoją wiedzę o unikalnym dziedzictwie polskiej Mezopotamii. Książka będzie inspiracją dla każdego, kto ceni autentyczne opowieści i pragnie głębiej patrzeć na otaczający świat.
