Ptaki najpiękniej śpiewają nocą

No i mam spory problem z tą książką…

Tematycznie dotyka okresu, który mnie pasjonuje, czyli wojna i to, co krótko po niej się wydarzyło. Coraz bardziej lubię czytać o ludziach ich odczuciach, emocjach niż o faktach, bo jako historyk z wykształcenia mam trochę ich przesyt. Nie sięgam, albo bardzo rzadko sięgam po faktografię, chętniej wybierając fikcję literacką, która jednak trzyma się realiów i coraz częściej odsłania smutna rzeczywistość, a chociażby taką, że Rosjanie, którzy wchodzili do Polski nie przynosili radości wyzwalanym, lecz cierpienie, ból, krzywdę, gwałt. I nie znam tego z czasów edukacji historycznej, bo gdy ją odbierałem, wszystko było uporządkowane, ale z tego co mi opowiadała babcia jedna i druga oraz z solidarnościowej bibuły. Z tego, co znam z relacji ludzi mieszkających na Zamojszczyźnie, gdzie cierpieli z rąk Niemców, Sowietów, ale i Ukraińców. Jakżeż mało pokazuje się los niemieckich kobiet i dzieci, którzy tylko za to, że byli Niemcami, byli szykanowani i krzywdzeni, bici i gwałceni przez Polaków, Rosjan.

Chyba trochę przesadziłem z tym wstępem, ale sporo wątków, o których piszę, są w tej książce, ake także nieco uciekam od jej oceny. Dlaczego zapytacie? To debiut literacki i… ma swoje przywary wieku niemowlęcego. Zacznijmy jednak od tego co mi się bardzo podoba. To na pewno fabuła inna niż wszystkie. Delikatnie i subtelnie rysowana mimo wielu tragedii, śmierci, okrucieństwa powstania warszawskiego, wojny, obozów koncentracyjnych, wejścia Sowietów do Polski. Wydarzenia osadzono w leśniczówce w Kieleckiem, ale wspomnienia sięgają Warszawy czy Krakowa. I mimo że wątków jest wiele, to najważniejszym jest miłość, która rodzi się między Melą a Wojtkiem. Tu niczego nie odkrywam, bo od razu się to czuje. Jest ona w nich, ale tylko jako uczucie, bez fizyczności. No i właśnie to jest najpiękniejsze w tej opowieści.

Troszkę drogi Czytelniku przyczepie się do opowieści. Niestety jest to choroba zawodowa. Przez wiele lat redagowałem teksty w gazetach codziennych, a potem w magazynach, pismach branżowych. Kiedy młodzi autorzy pisali teksty, chcieli wszystko przelać na papier. To taka bardzo dokładna narracja, przypominająca to, co się wydarzyło, jasno wyłuszczająca co, z czego wynika. Wiele fragmentów dla wartkiej narracji można bez szkody wyciąć. I pewnie bym to zrobił, tym bardziej że po tym wolnym tempie następuje niesamowite przyspieszenie w końcu książki. Oczywiście można powiedzieć, bo większa część toczy się w leśniczówce, a końcówka to wielkie miasto w ruinie, gdzie każdy dzień zaczyna szybko się toczyć, bo wiele jest do zrobienia, nadrobienia i przeżycia, bo nagle okazuje się, że wszystko zmierza ku… Stop, bo wszystko zepsuję.

I wiecie co, kiedy piszę tę recenzję i przypominam sobie lekturę, to jednak zwrócę honor. Tego mi było potrzeba, tego zwolnienia, takiej narracji bez retrospekcji, tylko tak po bożemu krok po kroku, To się czytało i co najważniejsze autorka ma swój charakter. Z chęcią przeczytam jej kolejną książkę, a może dalsze losy bohaterów książki… albo inną opowieść.

Od początku intrygował mnie tytuł powieści. Musicie być cierpliwie, w pięknych okolicznościach jest wytłumaczony i przeżyty przez Melę i Wojtka.

I jeszcze jeden ciekawy element – powieść „Przeminęło z wiatrem”, która pojawia się w książce, a potem staje się ważną dla dalszych losów bohaterów.

Czekam na kolejną powieść, bo… wiem, że będzie warto się nad nią pochylić.