Przez błękitne pola

"Przez błękitne pola" to ciekawa choć nie łatwa lektura.

Książka to zbiór ośmiu opowiadań, łączy je jedno - Irlandia. Teksty dotykają różnych problemów, są przepełnione smutkiem, żalem, bolesnymi wydarzeniami.

To trudna lektura, pełna emocji, rozczarowania. Po każdym opowiadaniu musiałam sobie zrobić przerwę w lekturze. Ten tytuł chwilami przytłacza. Zwykle chcemy czytać o rzeczach dobrych, pozytywnych i szczęśliwych. Tutaj tego nie znajdziemy. Czytamy o życiu ludzi na wsi, to urywek ich życia codziennego, ale również próba zmiany. Znajdują się już w takim miejscu, że myślą albo decydują się na zmianę.

Ich treść jest dosyć prosta, to życie codzienne, jednak w tej prostocie jest pewna głębia. W ten sposób autorka pokazuje jak skomplikowana jest historia i życie Irlandczyków. Głos został oddany mieszkańcom.

Nie jest to lektura dla każdego. Zdaję sobie sprawę, że nie każdy przepada za taką formą. Dla mnie też opowiadania nie są pierwszym wyborem. Jednak myślę, że naprawdę warto sięgnąć po tą pozycję. Jest napisana pięknym językiem i skłania do zatrzymania się i zastanowienia nad pewnymi sprawami.

„Takie były czasy. Tak wtedy myślałam. Sądziłam, że nie mam wyboru.”

„Przez błękitne pola” to zbiór opowiadań w których drugoplanową bohaterką jest Irlandia, a zwłaszcza wpływ kościoła katolickiego i jego wartości na ludzi, tradycję i kulturę. Każde z nich porusza temat straty, żalu, straconych szans ale i samotności. Nie brakuje tu zakazanej miłości, nieszczęśliwych małżeństw, wykorzystywania dzieci, niewierność i mizoginię. Historie badają najbardziej złożone aspekty ludzkich relacji czy zachowań, a przy tym są niezwykle melancholijne. Bohaterowie są niezwykle prawdziwi i każdy z nas może się choć w jakimś stopniu z nimi utożsamiać nawet ze względu na swoje wady czy zalety. Jednak co znamienne podczas lektury zdecydowanie poczujesz wdzięczność, że żyjesz, wdzięczność, że nie jesteś tą kochanką, tą matką, tą żoną, tym dzieckiem. Styl pisania autorki jest niezwykle przejrzysty, momentami oniryczny ale i bardzo plastyczny i sugestywny.

Nie będę oceniała czy streszczała tych opowiadań osobno, bo każde z nich uważam za wyjątkowe na swój sposób i godne uwagi, co jest rzadkością w zbiorze opowiadań.

Nieważne, czy chodzi o mikropowieść „Drobiazgi takie jak te“, czy o opowiadania zebrane w zbiorze „Przez błękitne pola“ — Claire Keegan skupia się na psychice bohaterów, by wydobyć z nich jak najwięcej w krótkim tekście, ale akcję nagle urywa, fabuła okazuje się nigdzie nie dążyć, a zakończenie jest zbyt subtelne, zbyt niedomknięte. Kilka razy udaje jej się ostatnią kropkę postawić w miejscu, które jest otwartym zakończeniem, ale zwykle kropka ta pojawia się nagle, bez ostrzeżenia. W miejscu, które nie pozostawia przyjemnego niedosytu a jedynie dezorientację. Prawdopodobnie to to najbardziej uwiera mnie w prozie Keegan, ale przy całym szacunku, jaki mam dla autorki — zapracowała na niego odbiciem relacji z bliskimi oraz zależności w społeczeństwie — jej proza nie należy do „mojej“. Nie porusza mojego serca, nie działa na emocje. Mogę długo obcować z jej zgrabnym językiem, a i tak będę czuła niewiele. Gdyby nie te ucięte zakończenia, gdyby nie poczucie nieprzyjemnego niedosytu — byłabym względem niej całkowicie obojętna. Rok po lekturze nielubianej przeze mnie powieści „Drobiazgi takie jak te“ zaczęłam patrzeć na ten tytuł bardziej przychylnie, więc miałam nadzieję, że opowiadania zebrane w „Przez błękitne pola“ pozwolą mi w końcu nawiązać nić porozumienia z Keegan, ale najwyraźniej nie jest autorką, która mówi językiem mojej wrażliwości, najwyraźniej nie ma dla nas przyszłości.

przekł. Dariusz Żukowski

Opowiadania z niniejszego zbioru powstały w latach 2007-2008.

Opowiadanie „Kapitulacja“ czerpie inspirację z pamiętnika Johna McGaherna.

!: Cyganka,

TW: pedofilia, homofobia, przemoc psychiczna oraz fizyczna, kazirodztwo, ?zoofilia

W ośmiu opowiadaniach Claire Keegan swoją precyzyjną, oszczędną prozą pobudza wyobraźnię i emocje – tworzy głęboko sugestywne historie o zwykłych ludziach, kobietach, mężczyznach i dzieciach Irlandii, ich surowym życiu na wsi, folklorze, majestacie i dzikości przyrody. Z przenikliwością zagląda do ludzkich serc i oferuje niebanalne spojrzenie na intymne i jednocześnie uniwersalne kwestie – od zakazanej miłości przez uzależnienia, mizoginię, tożsamość płciową aż po wiarę i żałobę. Bohaterowie opowiadań Keegan stoją w obliczu niełatwych życiowych wyborów, mierzą się z wyobcowaniem i poczuciem pustki, tkwią w zawieszeniu przygnieceni trudami codzienności i niepewnością jutra. Keegan zdołała uchwycić niuanse emocji, złożoność relacji i zachowań. Irlandia spaja niewidzialną klamrą wszystkie opowiadania – odbija się w nich echo tragizmu doświadczeń, samotnego żywotu i kruchości istnienia. Ostatnie, zatytułowane "Noc jarzębin", urzekło mnie szczególnie – pokochałam za magiczny realizm, gotycką atmosferę i odrobinę humoru.

Czytanie Keegan po raz kolejny sprawiło mi ogromną przyjemność, warto.