Portret Doriana Graya

❝Studio napełniał bogaty aromat róż, a kiedy lekki wiosenny wiatr poruszył drzewa w ogrodzie, przez otwarte drzwi napływały ciężki zapach bzu i bardziej delikatna woń różowo kwitnących głogów.❞

Od tych słów rozpoczyna się mroczne oraz nieśmiertelne studium grzechu.

Portret Doriana Graya to niezrównana analiza próżności, powierzchowności, okrucieństwa oraz hedonistycznej samolubności, która urzeka mrocznym klimatem i niespotykanym stylem autora, gdzie można odnaleźć prawdę o ludzkiej moralności.

❝Jedynym sposobem zwalczenia pokusy jest poddanie się jej. Gdy się opieramy, dusza nasza chorobliwie pożąda tego, czego jej odmówiono, potęgując swą żądzę pragnieniem tego, co potworne prawa uczyniły potwornym i bezprawnym.❞

Portret Doriana Wilde jest również analizą sztuki, ponieważ — słowami Wilde’a — sztuka jest najbardziej intensywną formą indywidualizmu, w której najwięcej można odnaleźć z duszy samego artysty. Dokładnie to twierdzenie dotyczy Portretu Doriana Graya, ponieważ w tym dziele sztuki Wilde rozważa swoje własne grzechy oraz moralność. Można by rzec, że jest to portret samego pisarza! Wcielając się w Basila, Wilde niepostrzeżenie rozważa miłość platoniczną i homoseksualną względem Doriana, czyli miłość, którą Wilde ówcześnie odkrywał względem Lorda Alfreda Douglasa.

Rzadko kiedy fikcja ilustruje elementy z życia artysty tak dokładnie.

Rzadko kiedy powieść jest tak urzekająco piękna i przerażająco prawdziwa.

Must-read!

Instagram: @illectum

O tej powieści opowiadającej historię portretu pięknego młodzieńca powiedziano już wiele. Pochyliło się nad nią wielu znawców literatury, z którymi nie śmiem się porównywać.

Dlatego opowiem Wam tylko kilka ciekawostek odnośnie tej książki.

1. Wersja, którą widzicie na zdjęciu to wersja nieocenzurowana powieści. Najczęściej możemy bowiem przeczytać tę książkę w formie nie będącej wersją pierwotną utworu pisarza. Pierwsze wydanie powieści opublikowane w gazecie, powodu ogólnego oburzenia i odrzucenia przez czytelników, wymagało sporządzenia ugrzecznionej formy.

2. Z "grzecznej" wersji fabuły usunięte zostały (lub znacząco zmienione) fragmenty wskazujące na homoseksualną relację między pięknym Dorianem a malarzem Basilem Hallwardem, który portretuje młodzieńca. W ówczesnych czasach bowiem homoseksualizm był nie tylko tematem tabu, ale budził tak wielką dezaprobatę i odrazę, że niemożliwe było aby był obecny w książce.

3. Oscar Wilde wydał tylko jedną powieść- właśnie tę. Jednak zamiast sławy, przyniosła mu ona wprost przeciwny skutek. Reputację odzyskał dopiero jako autor komedii i humorystycznych opowiadań publikowanych na łamach prasy.

Dodatkowo to wydanie jest moim zdaniem bardzo ładne i klasyczne. Moja wewnętrzna sroka jest zatem dodatkowo usatysfakcjonowana ❤️

Dorian Gray to młody mężczyzna o niezwykłej urodzie, który pozwala się sportretować znanemu londyńskiemu malarzowi. Kiedy mężczyzna ogląda swój portret, wypowiada nieprzemyślane życzenie, które zmienia jego życie. Bo od tamtego dnia Dorian Gray się nie starzeje ani nie zmienia wyglądu... ale za to jego portret pokazuje jego dusze, a zwłaszcza to jakim zepsutym człowiekiem zaczął się stawać Gray. 

,,Portret Doriana Graya" to nie byle jaka powieść. To książka ponadczasowa, która od lat zachwyca. A to dlatego, że doskonale wpisuje się w każdy okres czasowy, ale i też w ludzką duszę. Bo któż by z nas nie chciałby być wiecznie piękny? Nosić na sobie niewinność, a nie brzemię grzechów tych małych lub dużych?

 Muszę przyznać, że Dorian Gray skojarzył mi się z Instagramem i dużymi influenserami, którzy non stop robią sobie zdjęcia i wpływają na nas kształtując pewien kanon piękna, do którego czasem nieświadomie dążymy. Ale oprócz tego Oscar Wilde w swojej powieści doskonale pokazał na przykładzie tego bohatera to, co się dzieje z człowiekiem, kiedy ten słucha kogoś innego i stosuje się do jego rad bez choćby chwili zastanowienia. To jak autor to przekazał jest piękne i zarazem straszne, bo człowiek po tej książce uświadamia sobie, że każdy z nas ma swój mały portret samych siebie niczym Dorian Gray.

Dodatkowo mamy tutaj mały wątek homoseksualny, co było dla mnie sporym zaskoczeniem, zwłaszcza iż książka została napisana w 1890 roku. No ale to też jest niejako dowód na to, że taka miłość jaka jest ukazana w powieści była od zawsze, tylko że skrzętnie ukrywana.

Na sam koniec chciałam tylko dodać, że mimo iż książka jest niezwykle krótka, to jest wypełniona historią, która skłania do refleksji. Dlatego tę recenzję nie traktuje tak, jak inne gdzie rozbierałam postacie i świat na dwie różne kwestie. Bo ,,Portret Doriana Graya" to coś więcej niż się z wierzchu wydaje i dlatego też dostaje ON ode mnie solidne 8/10.

Są takie książki w życiu, po które warto sięgnąć. Ten tytuł właśnie do takich należy.

🎭 Nie miałam okazji widzieć wcześniejszych wydań, ale to zdecydowanie zachwyca.

🎭 Okładka jest dopracowana pod każdym względem, troszkę w niej minimalizmu, ale i klasyki, bardzo mi przypadła do gustu.

🎭 Co do samej fabuły książki, jest wciągająca, tajemnicza, utrzymana w klimacie gotyckim.

⭐ Muszę wspomnieć, że powieść ukazała się po raz pierwszy w 1890 roku, wtedy uznano ją za skandaliczną. Oskar Wilde sądził, że „książka nie może być moralna lub niemoralna. Jest tylko dobrze lub źle napisana”. Coś w tym musi być, skoro ta książka zachwyca, a zarazem szokuje od tylu lat.

⭐ Urzekło mnie w niej wszystko, począwszy od języka powieści, który w odbiorze jest zaskakująco łatwy ale i oddający klimat całej książki. Kończąc na przesłaniu, które jest bardzo adekwatne w dzisiejszych czasach. Ile jest takich Dorianów Grayów w dzisiejszych czasach, którzy są piękni na zewnątrz a zepsuci w środku?

⭐ To uniwersalna i wieloznaczna historia opisana niezwykle dopracowanym, kwiecistym językiem. Kult młodości, kanony urody, dążenie za wszelką cenę do idealnego wizerunku.⭐

"Portret Doriana Graya”skupia się na historii młodego mężczyzny o tytułowym imieniu, którego portret namalował jego przyjaciel Basil Hallward. Kiedy młody mężczyzna ogląda swój portret, wypowiada pochopne życzenie, że oddałby wszystko, aby zachować młodość i urodę, nawet za cenę duszy. Dzięki temu życzeniu Dorian nie zmienia się, nie starzeje. Jedynie płynące lata widać na obrazie. Pewnego dnia, znużony dotychczasowym rozwiązłym i okrutnym życiem, mężczyzna postanawia zniszczyć portret...

Lektura obowiązkowa, dla każdego czytelnika!

Wiele o Dorianie Grayu już w swoim życiu słyszałam, dlatego też nie zastanawiałam się ani przez chwilę, gdy nadarzyła mi się okazja do przeczytania tej historii w przyciągającym oko wydaniu. Jednak ładna obwoluta nie musi od razu zwiastować równie dobrej treści, racja? Mimo to, Dorian Gray jest zadziwiająco ładny - dosłownie i w przenośni. Chociaż nie ukrywam, że tak prawdę mówiąc, fabuła sama w sobie wielkiego wrażenia na mnie niestety nie zrobiła. Nie jest to powieść, która pozostanie ze mną na dłużej, lecz wciąż nie uważam, by była zła. Wręcz przeciwnie - posiada wiele wartości i uniwersalnych wątków, ale jest niewątpliwie przereklamowana. No ale nie oszukujmy się. Który ze znanych i powszechnie znanych klasyków nie jest?

Historia opowiada o młodym i pięknym (jednak przy tym bardzo narcystycznym) Dorianie Grayu, pragnącym już na zawsze zachować swój wiek i urodę. Wszystko za sprawą pewnego mężczyzny, który postanawia przekazać młodzieńcowi swoją ideologię. Prowadzi to jednak do zawarcia istnego paktu z diabłem, bowiem malarz, tworzący tytułowy portret, przekazuje swojemu modelowi coś niezwykłego. Obraz okazuje się starzeć, pozostawiając właściciela wiecznie młodym. A zakochany w sobie Dorian z biegiem czasu dostrzega, że obraz potrafi dobitnie ukazać wszystkie popełnione przez niego grzechy, a także przedstawić biegnący czas. To też zmusza go do refleksji i prób stania się (przynajmniej w jego odczuciu) lepszym człowiekiem. Ale czy i to mu się uda?

Książka niestety swoim całokształtem nieszczególnie mnie poruszyła - tak prawdę mówiąc, nigdy nie byłam wielką fanką wiktoriańskich realiów i klimatów, nawet jeśli doceniam, że właśnie ten fragment historii swoją estetyką przyciąga wielu zwolenników. A chociaż zdecydowana większość "Portretu Doriana Graya" została napisana pięknym, plastycznym językiem, to z rozdziału na rozdział wszystko robiło się coraz bardziej nużące. Z biegiem czasu po mojej początkowej fascynacji nie było już tak naprawdę śladu. Poruszona tematyka (czyli rozważana na temat ludzkiej moralności oraz kultu dążenia do wiecznej młodości) okazała się niewątpliwie ciekawa, jednak sama historia raczej nie pozostanie ze mną na dłużej. Za plus uznaję postać ekscentrycznego i charyzmatycznego Henryka Wottona, a także jego - choć mimo wszystko nie zawsze moralnie poprawne - złote myśli. Nie zgadzałam się z wieloma głoszonymi przez niego hasłami, aczkolwiek nie zmieniło to faktu, że jego osoba dodała do historii wiele ciekawych spostrzeżeń i stała się dla bohatera naprawdę ważna w jego - nawet jeśli nie jest to raczej odpowiednie określenie - rozwoju.

A już tak na zakończenie: po nieocenzurowanej wersji spodziewałam się nieco większych kontrowersji. Ale może faktycznie niewielki wątek homoseksualny w tamtych czasach mógł aż tak tak znacząco wpłynąć na odbiór całości? Patrząc na biografię Oscara Wilde'a, zapewne faktycznie tak było. Co nie zmienia faktu, że pomimo wielu aktualnych rozważań i spostrzeżeń, niektóre z poruszonych tematów raczej ciężko jest przenieść na współczesne realia. Ale "Portret Doriana Graya" będę wspominać raczej pozytywnie. To bardzo wartościowa, ładnie napisana książka, która na pewno będzie w stanie zauroczyć jeszcze wiele następnych pokoleń.

Klasyka broni się sama i nie trzeba jej przedstawiać nikomu. Tak właśnie jest w przypadku „Portretu Doriana Graya” Oscara Wilde’a, który czytałam już kilka razy. W dalszym ciągu za każdym razem potrafi wywrzeć na mnie niesamowite wrażenie, a niedawno za sprawą wydawnictwa Zysk i S-ka w moje ręce wpadło najnowsze wydanie tej książki.

Jest to pierwsze nieocenzurowane polskie wydanie książki za sprawą której autora szykanowano i nazywano osobą pozbawioną moralności. Pierwsze wydanie wywołało taką falę krytyki, że Wild został zmuszony do częściowej zmiany treści książki, a także usunięcia niektórych jej fragmentów! Jednak czy taka krytyka była uzasadniona? Według mnie zdecydowanie nie!

„Portret Doriana Graya” to powieść ponadczasowa i wciąż bardzo aktualna. Wild ma niesamowite pióro. Każde zdanie jest dopieszczone, język jest piękny, a całość tworzy spójną całość obok której ciężko przejść obojętnie. Storna za stroną napotykamy wiele życiowych mądrości i sentencji nad którymi warto się zastanowić. Autor wyraża swoje poglądy dotyczące koncepcji sztuki dla sztuki i pełnej swobody działań artysty. Dlatego też książka ta uznawana jest za autobiografię Wild’a.

Tytułowy Dorian Gray to młody, niewinny, przystojny i nie skalany złem mężczyzna, który stał się inspiracją dla malarza artysty. Portret młodzieńca uświadamia młodemu Dorianowi, że życie nie jest wieczne, a piękno przemija. Dlatego postanawia ON wypowiedzieć życzenie, aby porter szpetniał, a jego młodość trwała wiecznie… Jednak cena jaką przyjdzie mu za to zapłacić jest straszna. Dzięki temu życzeniu stajemy się świadkami niesamowitej przemiany bohatera od niewinnego młodzieńca po zepsutego mężczyznę. Autor ukazał nam idealny portret człowieka pozbawionego moralności oraz skrupułów… Człowieka pozbawionego sumienia i jakichkolwiek wartości. Śmiało można powiedzieć, że jest to książka o tragedii ludzkiej duszy, której już nic nie jest w stanie uratować.

Uważam, że „Portret Doriana Graya”to lektura dla każdego. Jest to klasyka w najlepszym wykonaniu, z której płynie wiele przesłań istotnych dla każdego człowieka żyjącego zarówno w XIX, jak i XXI wieku.

,,Jak długo żyję, osobowość Doriana Graya będzie nade mną górować. Nie jesteś w stanie czuć tak jak ja, gdyż zmieniasz się zbyt często".

,,Ci, którzy są wierni, znają tylko rozkosze miłości; jedynie niewierni znają jej tragedie".

W dwóch cytatach przedstawiłam wam rozmowę Harego z Basilem. Spierają się tutaj na tematy sztuki i osobistości Doriana Graya. Jeden z nich twierdził, że jego osobowość działa na niego niezwykle twórczo. Był pełen przekonania, iż sama obecność Doriana w pobliżu sprawiała, iż jego obrazy nabierały wyjątkowości. Jakby sprawiał, że aura poetyckiego pędzla wpełzała do jego świadomości, stamtąd go mózgu, dając mu znak, że najnowszy pomysł właśnie się sformował i następnie do dłoni, która pobłogosławiona tworzyła prawdziwą i niezastąpioną sztukę. Obydwoje mieli różne poglądy, jednak jeden z nich był skłonny ustąpić, czym twierdził, że tylko człowiek inteligentny może się na coś takiego zdobyć.

Jak sami widzicie, nie są to osoby wybitnie ujmujące, jednak wciąż czujemy niedosyt, gdyż oczekujemy wręcz by sama postać Doriana w końcu się ukazała. No i kiedy do tego dochodzi poczujecie nieznane dotąd dreszcze, które wraz z biegiem historii raz będą się nasilać, a raz opadać. Niezwykłe było jednak jego życzenie, by w zaklęty sposób móc zatrzymać swoją urodę i móc nigdy się nie zestarzeć. Każdy z nas tego pragnie, jednak tutaj wydarzyło się coś zupełnie abstrakcyjnego. Ktoś o wybitnym talencie namaluje portret owego mężczyzny, który zacznie żyć własnym życiem. Czyjaś twarz w końcu będzie musiała się zestarzeć, jednak nie będzie to oblicze, jakiego się spodziewacie.

Ja pierwsze, co odczułam, to zdziwienie, szok malujący się z zaskoczeniem i dreszcz, który w pełni chłodu spełzł mi po plecach...

Nie znałam wcześniej tej historii, a czytana teraz wydała mi się ponadczasowa. Spotkałam w niej sporo postaci, które będą nas irytowały, bądź sprawią, że będą przez nas lubiane. Pozycja o niezwykłej wyniosłości twórczej. Potrafi nas przenieść do innego czasu i sprawić, że zapomnicie o świecie:-)

"Wybieram sobie przyjaciół dla ich piękności, znajomych dla ich dobrego charakteru, a wrogów dla ich bystrej inteligencji."

Nie przypominam sobie, aby w młodości ta książka zrobiła na mnie tak dobre wrażenie jak dziś. Potwierdza się, że w miarę upływu lat klasyka coraz lepiej smakuje, dostarcza mocniej refleksyjnych nut i przywołuje intensywniej frapujące myśli. Bogaci w doświadczenia życiowe, pakiet poznanych emocji i zdrowy dystans do przeszłości, potrafimy w pełni docenić urok, mądrość i uniwersalność literatury z różnych okresów historycznych. Cieszę się, że mogłam spędzić wieczór czytelniczy w towarzystwie lorda Henryka Wottona, malarza Bazyliego Hallwarda i wiecznego młodzieńca Doriana Graya. Każda z tych osobowości, mistrzowsko nakreślona, wiele wnosi do powieści, czyniąc ją wyjątkowo atrakcyjną i wciągającą. Z przyjemnością zanurzałam się w lekki styl narracji, przenikliwe spojrzenie na naturę człowieka, odwieczne jej mankamenty, znajdujące odzwierciedlenie w życiu i sztuce. Fenomenalnie, że w książce każdy odnajdzie cząstkę siebie, jak dużą i reprezentatywną, to już ocenia we własnym odczuciu i zrozumieniu.

Wielką wagę przywiązujemy do piękna i młodości, a jak sobie radzimy z ich kultem w dużym stopniu definiuje każdego z nas, zarówno w indywidualnym wyobrażeniu, jak i w oczach innych. Wszechobecna promocja tego, co jest synonimem nieskazitelności i wiosny życia, przypisywanie im najcenniejszych rang, podważa sens pozostałych etapów życia, ujmując z ich wartości i znaczenia, jakby to, co brzydsze i starsze nie wnosiło już tak obfitego wkładu w jakość życia. Czyż nie jest to postawienie na krótkotrwałą i wyidealizowaną powierzchowność, naiwny narcyzm, rażącą płytkość, krzykliwą przyziemność? To też obraz, jak łatwo można dać się zmanipulować własnej mentalności i podszeptom innych ludzi. Ileż swobodniej kroczy się drogą przyjemności, beztroski, zwolnienia z wyrzutów sumienia, odnajdywania uzasadnień dla ciemnych czynów, niż oswaja pokusy, pożądania i żądze. Piękno nie zawsze rodzi się z dobra, czy mu towarzyszy, i odwrotnie. Przenikliwe spojrzenie na obrazy ideałów pojawiających się w ludzkiej wyobraźni, społecznej mentalności, czy charakterystycznych cech epoki. Podlegają zmianie i modelowaniu, lecz ich istota wciąż pozostaje trwała i niezniszczalna. Kolejny tytuł wydany ze szczególną starannością przez Vesper, piękna grafika, klimatyczna oprawa, ciekawe posłowie, to wszystko składa się na kolekcjonerski egzemplarz powieści, warto, aby cieszył wzrok i zmysły, dumnie reprezentując klasykę na bibliotecznej półce.

[Adres usunięty]

Jak to jest trzymać w rękach powieść, która jeszcze przed przeczytaniem zobowiązuje nas do zaprzyjaźnienia się z jej treścią? Czy to możliwe, by klasyka literatury zmuszała czytelników do tego, by doceniali jej piękno mimo tego, że jednak nie czują się w tym gatunku dobrze? Czy w przypadku tych historii indywidualizmy schodzi na plan dalszy?

Oczywiście, że nie. Nie ma takiej książki, która zmusiłaby nas do ocenienia jej pozytywnie, mimo tego, że nie okazała się dla nas w najmniejszym stopniu wartościowa. Jednak "Portret Doriana Graya" jest dla mnie historią, która przez wiele lat wabiła mnie do siebie przymusem przeczytania - dookoła wszyscy zapewniali mnie jak cudowna jest to powieść i że na pewno mi się spodoba. Nie ma innego wyjścia. Więc po latach zdecydowałam się w końcu na indywidualna ocenę powieści Oscara Wilde'a i bardzo się cieszę, że zrobiłam to dopiero teraz, bo myślę, że to idealny czas, by wyciągnąć z tej historii jak najwięcej wartości.

Tak, przyznaję na wstępie, że i ja poddałam się tej lekturze i już pierwsze strony przekonały mnie do tego, że czeka mnie lektura co najmniej zaskakująca i na pewno nie byle jaka. Przede wszystkim nie mam tutaj na myśli samej fabuły, ale masy złotych myśli. Wywołały one we mnie sporo przemyśleń, szturmem podbiły moje myśli i nie wyszły nawet do teraz, już po skończonej lekturze. Warto o nich pamiętać, ale co najważniejsze - warto je poznać samemu, bo choć "Portret Doriana Graya" nie jest łatwą lekturą, do każdego trafi z innym przesłaniem. Właśnie za to cenię ją najbardziej - za indywidualizmy, możliwość własnej, nie narzuconej z góry interpretacji.

Nie jest tak, że powieść Wilde jest w każdym calu idealna, bo niektóre z wywodów Henryka Wottona chętnie skróciłabym do minimum. Henryk jest jednym z tych bohaterów, który w ówczesnych dla siebie czasach przyjął na barki napiętnowanie przez społeczeństwo. Nie zaakceptowano tej powieści w czasie, gdy ona powstała i wcale się nie dziwię, bo przykład deprawującego mężczyzny bez żadnych zasad moralnych co poniektórych może zgorszyć nawet i dziś. Ale jednocześnie jest to niesamowicie inteligentny, błyskotliwy człowiek, który czyta w innych jak w otwartej księdze. A co za tym idzie - jest trochę przerażający. Dlatego, gdy los postawił na jego drodze naszego tytułowego Doriana, nie mógł przegapić takiej okazji. Zaczarował go słowem, zmusił do intensywnego myślenia i sprowadził Doriana na drogę z której nie było już powrotu. Przykro było mi czytać jak niewinna dusza Doriana zostaje zaprzedana na rzecz wiecznej młodości dla kogoś, kto być może nawet tego do końca nie do ceni zaślepiony rządzą posiadania tego, co dla zwykłego człowieka nie jest możliwe.

Niewątpliwie ta historia miesza w głowie i zmusza do wielu przemyśleń. Jednocześnie "Portret Doriana Graya" wkrada się do grona tych lektur, obok których absolutnie nie można przejść obojętnie. Już rozumiem fenomen tej powieści - to otwarta księga, zapisana masą słów, a jednak niczym biała kartka, na której możemy zapisać własną historię. Każdy w tej powieści znajdzie coś innego, co pozwoli mu odnaleźć odpowiedzi na własne pytania. A zakończenie? Zwala z nóg!