Przedstawiamy siódmy tom z serii wydawniczej Transfer kultury arabskiej w dziejach Polski. Seria ta prezentuje wyniki prac zespołu naukowców różnych dyscyplin, realizującego w ramach Narodowego Programu Rozwoju Humanistyki projekt badawczy pt. Transfer kulturowy jako transdyscyplinarny element nauki o stosunkach międzykulturowych na przykładzie wpływów kultury arabskiej w dziedzictwie kulturowym Polski (projekt nr 2bH 15 0156 83 na lata 20162019). Transfer kulturowy możliwy jest dzięki bezpośrednim kontaktom międzykulturowym a tym sprzyjają podróże. Monografia autorstwa Hieronima Kaczmarka zatytułowana Polacy i Egipt na przestrzeni wieków. Zapiski, dzienniki, wspomnienia z podróży prezentuje relacje polsko-arabskie w kontekście wyjazdów Polaków do jednego z najważniejszych krajów arabskich Egiptu, stąd też została włączona do serii wydawniczej w/w projektu. W efekcie realizacji tegoż projektu jest jednak wzbogacona i poszerzona w porównaniu z pierwszym wydaniem, które ukazało się w 2008 roku w Wydawnictwie Naukowym Uniwersytetu Szczecińskiego pod tytułem Polacy w Egipcie do 1914 roku. Książka niniejsza to rezultat badań nad podróżami Polaków na tereny dzisiejszego Egiptu, które zaczęły się już w XV/XVI wieku, a zwłaszcza nad motywami tych wyjazdów, stosunkiem polskich podróżników do miejscowych realiów społecznych, kulturalnych i politycznych, szczególnie do elementów kultury materialnej odwiedzanego kraju. Powody i motywy podróży Polaków do Egiptu były różnorodne i mają długą historię. Egipt w ogóle jest krajem szczególnym dla Polaków i Polski. Spośród wszystkich dwudziestu dwóch państw arabskich właśnie z Egiptem Polska najwcześniej nawiązała stosunki dyplomatyczne (sięgają one 1927 roku), w kraju tym zamieszkuje najliczniejsza Polonia, a egipskie kurorty należą do najczęściej odwiedzanych przez polskich turystów. Dlatego warto zapoznać się z opisaną przez Hieronima Kaczmarka w niniejszej monografii historią wyjazdów Polaków do Egiptu, ze śladami, jakie jego krajobrazy, budowle i ludzie pozostawili w polskiej literaturze pamiętnikarskiej, zapiskach czy notatkach podróżników. Pozwoli to z jednej strony na refleksję nad współczesnymi stereotypami i uprzedzeniami, wciąż obecnymi w odbiorze Egiptu i jego mieszkańców, a także na porównanie, co się zmieniło, a co pozostaje stałe w relacjach polsko-egipskich, czy szerzej polsko-arabskich.
Ze Wstępu redaktorów naukowych serii
Szukasz więcej propozycji? Zobacz nasze tytuły z kategorii literatura faktu
Czego konkretnie dotyczy książka "Polacy i Egipt na przestrzeni wieków Tom 7 Transfer kultury arabskiej w dziejach Polski"?
Publikacja analizuje historię bezpośrednich kontaktów Polaków z Egiptem oraz wpływ kultury arabskiej na polskie dziedzictwo narodowe. Autor skupia się na motywach wyjazdów, od dawnych pielgrzymek po misje dyplomatyczne i współczesną turystykę. Tekst bada, jak polscy podróżnicy postrzegali lokalną kulturę materialną oraz realia społeczne na przestrzeni stuleci. Dzięki temu czytelnik otrzymuje szeroki obraz kształtowania się wzajemnych relacji międzykulturowych. Jest to istotne źródło wiedzy dla osób zainteresowanych tym, jak spotkania z orientem wpływały na polską myśl i literaturę.
Jakie okresy historyczne obejmuje ta monografia?
Monografia dokumentuje podróże Polaków do Egiptu począwszy od przełomu XV i XVI wieku aż po czasy współczesne. Czytelnik śledzi ewolucję postrzegania tego regionu, od wczesnonowożytnych wypraw po rozwój nowoczesnej dyplomacji zapoczątkowanej oficjalnie w 1927 roku. Autor precyzyjnie osadza relacje podróżników w kontekście politycznym i społecznym danej epoki, co pozwala zrozumieć zmienność polskiego dyskursu o Egipcie. Jest to kompleksowe kompendium wiedzy o wielowiekowej obecności polskiej w tej części świata. Tak szeroki zakres czasowy pozwala na uchwycenie stałych elementów i dynamicznych zmian w relacjach polsko-arabskich.
Na jakich źródłach opiera się autor opisując relacje polsko-egipskie?
Hieronim Kaczmarek opiera swoją narrację przede wszystkim na autentycznych zapiskach, dziennikach oraz wspomnieniach z podróży. Analiza tych tekstów pozwala na zrekonstruowanie dawnych wyobrażeń o Egipcie oraz zrozumienie emocji i motywacji towarzyszących dawnym wędrowcom. W książce znajdziemy liczne odniesienia do literatury pamiętnikarskiej, która stanowi unikalne źródło wiedzy o bezpośrednich kontaktach międzykulturowych. Taka forma prezentacji danych pozwala na wgląd w historyczne realia bez zbędnych uproszczeń czy nowoczesnych filtrów. Dzięki temu czytelnik może samodzielnie ocenić wiarygodność dawnych relacji w zestawieniu ze współczesną wiedzą historyczną.
Dla kogo książka "Polacy i Egipt na przestrzeni wieków" może okazać się zbyt wymagająca?
Publikacja ta nie jest lekkim reportażem podróżniczym, lecz rzetelną monografią naukową o wysokim stopniu sformalizowania. Może być ona zbyt trudna dla osób szukających jedynie prostych ciekawostek turystycznych lub beletrystyki przygodowej bez naukowego zacięcia. Ze względu na swój akademicki charakter i bogatą bazę źródłową, najlepiej sprawdzi się w rękach historyków, kulturoznawców i pasjonatów głębokiej analizy dokumentów. Osoby nieprzyzwyczajone do tekstów powstałych w ramach projektów badawczych mogą poczuć się przytłoczone ilością szczegółowych danych faktograficznych. Jest to jednak pozycja obowiązkowa dla każdego, kto ceni naukowe podejście do historii relacji międzynarodowych.
Czym to wydanie różni się od wcześniejszych publikacji autora o podobnej tematyce?
Niniejszy tom stanowi znacznie rozszerzoną i zaktualizowaną wersję pracy wydanej pierwotnie w 2008 roku pod tytułem "Polacy w Egipcie do 1914 roku". Nowa edycja powstała w ramach szerokiego projektu badawczego Narodowego Programu Rozwoju Humanistyki, co zaowocowało znacznie bogatszą i nowocześniejszą bazą źródłową. Autor uwzględnił dodatkowe aspekty transferu kulturowego, wykraczając poza pierwotne ramy czasowe i tematyczne tamtego opracowania. Publikacja zawiera nowe wnioski dotyczące wpływu kultury arabskiej na polskie dziedzictwo, których nie było w pierwszym wydaniu. Jest to więc najbardziej aktualne i wyczerpujące opracowanie tematu dostępne obecnie dla czytelnika.
