Czym jest śmierć? Kiedy naprawdę umieramy? Czy można poświęcać życie jednych, by ratować innych? Te pytania bynajmniej nie są jakąś akademicką teorią, lecz praktyką, przed którą współczesna medycyna została postawiona bardziej niż kiedykolwiek w dziejach. To bowiem dla jej potrzeb (a konkretniej dla potrzeb transplantologii) zmieniono dotychczasową definicję śmierci, zastępując ją nowym terminem – tzw. śmiercią mózgową. Czy była to dobra decyzja? Czy można ją usprawiedliwić moralnie? Na te pytania odpowiada praca o. Jacka Norkowskiego. Napisana z pasją, ale też niezwykłą rzetelnością naukową. Tę książkę trzeba przeczytać. Drugie wydanie książki Medycyna na krawędzi rozszerzone zostało o analizę wyników badań ankietowych wśród polskich lekarzy, z których wynika, że z jednej strony ufają oni oficjalnym definicjom i kryteriom śmierci, z drugiej zaś twierdzą, że dopóki żyje ciało pacjenta, nie można go uznać za zmarłego. Ich opinie charakteryzuje tu więc ogromna, wewnętrzna sprzeczność. O. dr Jacek Maria Norkowski OP Lekarz i zakonnik (ur. 1957). Studia medyczne ukończył w 1982 roku na Akademii Medycznej (obecnie Uniwersytet Medyczny) w Poznaniu. Zaraz potem wstąpił do polskiej prowincji zakonu oo. Dominikanów. W 1991 roku na Papieskiej Akademii Teologicznej w Krakowie obronił pracę Świat wewnętrzny i świat zewnętrzny człowieka: logiczna współzależność i uzyskał stopień magistra filozofii. Tematem tej pracy była analiza filozoficzna powstawania i rozwoju świadomości u człowieka. W roku 2009 na Uniwersytecie Mikołaja Kopernika w Toruniu obronił pracę doktorską z dziedziny medycyny Śpiączka pourazowa, stan wegetatywny oraz śmierć mózgowa w świetle wybranego piśmiennictwa. Ewolucja poglądów medycznych i jej etyczne implikacje, napisaną pod kierunkiem prof. Jana Talara. Ukazała się ona w formie książkowej pod tytułem Medycyna na krawędzi (niniejsza książka jest jej drugim, rozszerzonym wydaniem). Następną książką z tej dziedziny była wydana w 2013 roku praca pod tytułem: Człowiek umiera tylko raz (wydana została ona ponownie w formie rozszerzonej w roku 2019). Jest autorem wielu publikacji w czasopismach naukowych, wystąpień medialnych dotyczących medycyny i jej styku z filozofią i teologią oraz licznych wykładów na temat neurologicznych kryteriów śmierci człowieka i tematy pokrewne, dotyczące osób, które doznały ciężkich urazów mózgu (wiele tych wykładów znaleźć można również w Internecie). Nie wykonuje zawodu lekarza, jest kapłanem i w latach 2012-2016 był wykładowcą teologii moralnej (w tym bioetyki) na papieskim uniwersytecie Angelicum w Rzymie.
Szukasz więcej propozycji? Zobacz nasze tytuły z kategorii pozostałe
Czy książka "Medycyna na krawędzi" jest przystępna dla czytelnika bez wykształcenia medycznego?
Publikacja łączy rzetelność naukową z przystępnym językiem, dzięki czemu jest zrozumiała dla osób spoza branży medycznej. Autor, będący lekarzem i filozofem, wyjaśnia skomplikowane zagadnienia bioetyczne w sposób logiczny i klarowny. Treść skupia się na praktycznych dylematach dotyczących definicji śmierci, które mogą dotyczyć każdego z nas w sytuacjach granicznych. To wartościowe źródło wiedzy dla osób szukających odpowiedzi na trudne pytania o granice ludzkiego życia.
Jakie nowe treści zawiera drugie wydanie tej publikacji?
Drugie wydanie zostało wzbogacone o szczegółową analizę wyników badań ankietowych przeprowadzonych wśród polskiej kadry medycznej. Nowe rozdziały rzucają światło na wewnętrzne sprzeczności w postrzeganiu kryteriów śmierci mózgowej przez praktykujących lekarzy. Czytelnik otrzymuje aktualne spojrzenie na ewolucję poglądów medycznych oraz ich etyczne konsekwencje w polskim systemie zdrowia. Rozszerzona treść pozwala lepiej zrozumieć obecny stan debaty transplantologicznej w naszym kraju.
Jakie kompetencje posiada autor do wypowiadania się w tematach bioetycznych?
Jacek Maria Norkowski łączy wiedzę medyczną zdobytą na Akademii Medycznej z wykształceniem filozoficznym i teologicznym. Jako doktor nauk medycznych specjalizujący się w tematyce śpiączki i śmierci mózgowej, opiera swoje wnioski na bogatej literaturze naukowej. Jego wieloletnie doświadczenie jako wykładowcy bioetyki na rzymskim uniwersytecie Angelicum gwarantuje głębokie osadzenie argumentacji w zasadach moralnych. Autor występuje tu w roli eksperta analizującego kluczowy styk medycyny, filozofii oraz prawa.
Czy w książce znajdę informacje o pacjentach w stanie wegetatywnym?
Tak, autor szczegółowo analizuje przypadki osób po ciężkich urazach mózgu, przebywających w stanach minimalnej świadomości. Publikacja poddaje krytyce obecne kryteria neurologiczne służące do orzekania o śmierci pacjenta i kwalifikowania go do pobrania organów. Czytelnik dowie się, jak na przestrzeni lat zmieniały się definicje medyczne i jakie ma to bezpośrednie przełożenie na opiekę nad chorymi. Książka dostarcza argumentów naukowych, które kwestionują powszechne przekonania o nieodwracalności pewnych stanów neurologicznych.
Dla kogo ta lektura może nie być odpowiednim wyborem?
Książka nie jest przeznaczona dla osób szukających lekkiej literatury popularnonaukowej lub bezkrytycznego poparcia dla obecnych procedur transplantacyjnych. Ze względu na poruszanie drastycznych tematów granicznych oraz kwestionowanie oficjalnych definicji śmierci, może być ona trudna w odbiorze dla osób bardzo wrażliwych. Wymaga ona od czytelnika dużego skupienia i otwartości na argumentację podważającą powszechnie akceptowane standardy medyczne. Nie jest to podręcznik medyczny, lecz interdyscyplinarna praca z zakresu etyki i neurologii.
