Jak stworzyłem Tsubasę

Tsubasa Ozora może dołączyć do grona najbardziej znanych piłkarzy na świecie. Ależ on biegł za tą piłką. Ile ten chłopak miał w sobie pasji. Trudno się dziwić, bo z pasji został zrodzony, Yõichi Takahasi – autor mangi – postanowił podzielić się ze światem wspomnieniami, jak powstawał „Kapitan Tsubasa”. Opowiada o pasji do baseballu i rysowania, o trudnych decyzjach, jak pokierować swoja przyszłością, o pracy, która dużo go nauczyła, dała wiedzę i narzędzia do opracowania tej popularnej mangi.

„Jak stworzyłem Tsubasę” to nie jest burzliwa autobiografia, a raczej metodyczne dążenie do celu i nauka na błędach. Takahasi jawi się w niej jako spokojny utalentowany człowiek, który z pokorą przyjmuje krytykę i wskazówki, który ciężko zapracował na swój sukces. Nie pozbawiony talentu, jednak szybko dostał naukę, że talent to nie wszystko. W książce widać, iż w Japonii do przemysłu mangowego podchodzi się na serio. Zawodowy mangaka to nie tylko artysta realizujący swoja wizję. To raczej rzemieślnik tworzący produkt, który będzie cieszył odbiorcę.

U nas mówi się, że piłka nożna jest sportem narodowym i w wielu krajach porywa tłumy, ale nie w Japonii. „(…) w momencie rozpoczęcia publikacji »Kapitana Tsubasy« japońska drużyna narodowa jeszcze ani razu nie wystąpiła na mistrzostwach świata.”1 Tam młodzi chłopcy nie kopali piłki, a grali w baseball. Natomiast Takahasi idąc za radą, aby tworzyć historie o tym, co go pasjonuje, zafascynowany mundialem z 1978 roku i napędzany chęcią stworzenia czegoś oryginalnego postanowił sprzedać tym ludziom mangę o piłkarskich zmaganiach. Było to niewątpliwie ryzyko. On musiał nie tylko opracować fascynującą historie, ale wytłumaczyć zasady tej gry. Widać to nawet w autobiografii, kiedy czuje się zobligowany, aby wytłumaczyć czym jest przewrotka lub spalony i robi to dosyć obszernie.

Jeżeli już jesteśmy przy książce, to napisana jest poprawnie. W mojej ocenie trochę za dużo w niej powtórzeń Takahasi potrafi kilka razy cytować radę jaką dostał, albo przypominać coś np. fakt, że zanim stworzył Tsubasę dostał ileś tam wyróżnień i trudno mu było się wybić. Trochę jakby nie potrafił, albo nie czuł potrzeby znaleźć innego punktu wyjścia (a nawet słów) do dalszych rozważań. Na plus natomiast trzeba zaliczyć, że jest to całkiem konkretna autobiografia, a przy tym ciepła i pokorna. Mnie się podobała.

1 Yõichi Takahasi, „Jak stworzyłem Tsubasę”, tłum. Jakub Tepper, wyd. Openbeta, Warszawa 2025, s. 191.

Wakacje tudzież urlop to taki czas w roku, na który czekam z utęsknieniem. To kilka dni poza domem, ale wśród rodziny i przyjaciół, którą mam na co dzień zbyt daleko. Oczywiście spędzam niebotyczne godziny w pociągach, więc najlepszym lekiem na zabicie czasu podczas podróży jest właśnie czytanie. I tym razem, podczas tygodniowego wyskoku z domu, towarzyszył mi Autor i twórca bohatera, którego pamiętam, gdy tylko zaczęłam mieć jakiekolwiek rozumowanie otaczającego mnie wszechświata.

Kapitana Tsubasę zna praktycznie każdy. Chłopiec, który motywował wiele pokoleń dążeniem do celu i niepoddawaniem się z byle powodu. Faktem, że mimo upadków, trzeba otrzepać kolana i iść przed siebie do swojego celu z podniesioną głową. Dzisiaj już wiem, co Artysta nam przekazuje, bo za dzieciaka, widzieliśmy jedynie determinację, a nie przesłanie, które rozumiemy jako dorośli.

Pan Takahashi opowiada nam dokładnie co, z czym i do czego. Pisarz przytacza nam detale, skąd pomysł na mangę o piłce nożnej, kiedy na tamten moment rynek podbijał baseball. Podobało mi się niesamowicie, jak lekko i przyjemnie opowiada o miejscach, w których mieszkał, jak wyglądała młodzieńcza codzienność, kiedy zaczął rysować i jak utorowało się jego późniejsze życie.

Unikam biografii jak ognia, bo mam wrażenie, że jako Czytelnik jestem zarzucona informacjami, które do niczego nie są mi potrzebne, bo prawdopodobnie o nich zapomnę – tutaj tego nie ma! Pan Yoichi zadbał, żeby szczegóły dotyczące okolicy czy też różnego rodzaju ciekawostki, nie wpędziły nas w poczcie, że czytamy książkę historyczną. To idealna książka dla fanów słowa rysowanego, doskonała dla ciekawskich i perfekcyjna dla fanów każdego kalibru.

Fakt, który podbił moje serce, że Twórca ABSOLUTNIE się nie przechwala. Nie chełpi się swoim sukcesem, a opowiada o nim, o drodze do niego, o tym, że trzeba zakasać rękawy i działać. Ten tytuł to istna petarda, licząc, że sam tytuł powstał kilka ładnych lat przed moimi narodzinami.

Polecam wszystkim i każdemu z osobna, bo Kapitan Tsubasa to coś niepowtarzalnego!

Tsubasa to chyba najbardziej wpływowa manga sportowa, jaka zawładnęła światem i bez cienia wątpliwości po dziś dzień jest otoczona kultem. Yōichi Takahashi przedstawił mi swoje życie, zabierając mnie w podróż od dzieciństwa, przez młodzieńcze fascynacje aż po sukces swojego dzieła, który wywarł tak wielki wpływ zarówno na popkulturę jak i realny świat sportu.

Książka nie ma w sobie zbyt wiele z klasycznej biografii, ponieważ ma bardziej osobisty emocjonalnie wydźwięk, Takahashi opowiada o marzeniach, determinacji i miłości, jaką obdarzył rysowanie. Autor szczerze piszę o odrzuceniu przez licznych wydawców, poszukiwaniu swojego stylu i decyzji, która była strzałem w dziesiątke, mimo że była zupełnie nieoczywista, ponieważ temat mangi, jakim jest piłka nożna, która w Japonii nie cieszyła się zbyt wielką popularnością.

Zdecydowanie mocnym punktem książki są ilustracje od szkiców koncepcyjnych, po kadry z gotowej mangi, które pomimo upływu lat niezmiennie zachwycają.


Książka ukazuje również jaki wpływ manga wywarła na świat w tym Polskę, gdy serial był towarzyszem dzieciństwa nieco starszego już dziś pokolenia. Takahashi z dumą, ale bez zadęcia opowiada, jak historia może pokonywać bariery kulturowe, językowe i geograficzne, przy tym być inspiracją dla ikon sportu.

„Jak stworzyłem Tsubasę” jest inspirującą opowieścią, którą aż ocieka pasją, bo to w gruncie rzeczy nie tylko historia powstania kultowej mangi, ale o odwadze w twórczości i sile, jaką mogą dać marzenia. Jeśli lubicie zaglądać za kulisy, to zdecydowanie warto poznać historię Takahashiego.