Pierwszy esej Eimear McBride, wielokrotnie nagradzanej autorki powieści Pomniejsi wędrowcy. Mizoginia, seksualne uprzedmiotawianie kobiet, „shaming” i przerzucanie winy, Debbie Harry, Kardashianki i Kościół katolicki – autorka szuka odpowiedzi na pytanie, jak możemy dać naszym córkom (i synom) niczym nieograniczoną przyszłość? Jak w końcu znaleźć drogę wyjścia w labiryncie stereotypów, uprzedzeń i nienawiści nieustannie wzmacnianym choćby przez współczesne media?
Esej McBride czyta się niemal jak historię science fiction albo dystopijny, gotycki horror, ale z każdej jego strony emanuje wściekłość zmęczonej, znudzonej i poirytowanej sytuacją feministki, jak autorka samą siebie opisuje. Ten prowokacyjny, intymny tekst to wykrzyczany głos niezliczonych „za szczupłych, za grubych, owłosionych, głupich, inteligentnych, niewdzięcznych, pijanych, sztywnych, puszczalskich, oziębłych, płodnych, niezainteresowanych czasem pozostałym im na reprodukcję, zbyt albo niedostatecznie wykształconych, za ambitnych, zainteresowanych karierą, zbyt męskich, androginicznych lub zbyt kobiecych” kobiet, nieustannie zawstydzanych z powodu swojego ciała.
Skoro kobiety stanowią niemal połowę ludzkości, jak to możliwe, że tak często uznaje się je za „obrzydliwe”? Dlaczego wciąż uznaje się je za niegodne równej płacy, równego traktowania i postrzega w kategorii przedmiotu? Posłowie tego eseju powstało wkrótce po wstrząsającym zabójstwie Sary Everard w Londynie i stanowi jego dramatyczną konkluzję.
O autorce
Eimear McBride urodziła się w Liverpoolu, jako trzylatka wyjechała z rodzicami do Irlandii, skąd pochodzili. Dzieciństwo spędziła na wyspie, a w wieku siedemnastu lat przeprowadziła się do Londynu, gdzie zaczęła studia w The Drama Centre, choć ostatecznie nie została aktorką.
Pierwszą powieść, A Girl Is a Half-formed Thing, napisała w zaledwie sześć miesięcy, ale na jej publikację czekała aż dziewięć lat, do 2013 roku. Książkę nagrodzono między innymi Goldsmiths Prize, Desmond Elliott First Novel Award oraz Baileys Women’s Prize for Fiction. W 2016 roku opublikowano drugą powieść, Pomniejsi wędrowcy, (także nagrodzoną Goldsmiths Prize oraz James Tait Black Memorial Prize), zaś w 2020 roku trzecią, najnowszą powieść autorki, The Strange Hotel. Pomniejsi wędrowcy, w przekładzie Marii Zawadzkiej-Strączek, trafiają do rąk polskich czytelników wraz z esejem Coś nie tak. Kobiecość i wstręt, w przekładzie Agi Zano.
Szukasz więcej propozycji? Zobacz nasze tytuły z kategorii literatura faktu
W jakiej formie literackiej utrzymana jest książka "Coś nie tak Kobiecość i wstręt"?
Książka "Coś nie tak Kobiecość i wstręt" to prowokacyjny esej z pogranicza literatury faktu i osobistej manifestacji. Autorka rezygnuje z klasycznej narracji powieściowej na rzecz intymnych przemyśleń dotyczących uprzedmiotowienia kobiet. Treść łączy w sobie analizę kulturową z surowym, niemal dystopijnym stylem pisarskim. Publikacja stanowi ważne uzupełnienie dorobku literackiego Eimear McBride, znanej z odważnego i bezkompromisowego podejścia do tematyki cielesności.
Jaki ładunek emocjonalny dominuje w tym eseju feministycznym?
Esej charakteryzuje się dużą dawką wściekłości, irytacji oraz bezkompromisowej szczerości wobec współczesnych standardów społecznych. McBride pisze z perspektywy zmęczonej feministki, co nadaje tekstowi niezwykle dynamiczny i sugestywny charakter. Lektura wywołuje silne emocje, zmuszając do głębokiej refleksji nad tym, jak postrzegane jest kobiece ciało w przestrzeni publicznej. To merytoryczny głos sprzeciwu wobec systemowej mizoginii i wszechobecnego mechanizmu zawstydzania kobiet.
Czy autorka porusza w tekście kwestie wpływu współczesnych mediów na kobiety?
Tak, autorka szczegółowo analizuje rolę mediów i popkultury w utrwalaniu szkodliwych stereotypów oraz labiryntu uprzedzeń. W tekście pojawiają się odniesienia do postaci takich jak Kardashianki czy Debbie Harry, co osadza rozważania w konkretnym kontekście kulturowym. McBride precyzyjnie wskazuje, jak przekazy medialne wzmacniają mechanizmy "shamingu" i nieuzasadnionego przerzucania winy na ofiary. Analiza ta pomaga zrozumieć źródła współczesnego przyzwolenia na przedmiotowe traktowanie kobiet.
Do jakich konkretnych wydarzeń społecznych odnosi się zakończenie tej książki?
Dramatyczną konkluzję tekstu stanowi posłowie napisane bezpośrednio po wstrząsającym zabójstwie Sary Everard w Londynie. Wydarzenie to służy autorce jako tragiczny dowód na realne skutki nienawiści i braku bezpieczeństwa kobiet w przestrzeni miejskiej. McBride łączy ten konkretny przypadek z szerszym problemem systemowego braku równego traktowania i ochrony prawnej. Dzięki temu esej zyskuje na aktualności i staje się bardzo mocnym głosem w debacie o prawach człowieka.
Dla jakiego czytelnika treść tej publikacji może okazać się zbyt trudna?
Publikacja nie jest odpowiednia dla osób szukających lekkiej lektury lub klasycznej, beletrystycznej opowieści opartej na fabule. Ze względu na surowy język, opisy przemocy symbolicznej oraz duży ładunek gniewu, może być ona przytłaczająca dla czytelników nieprzyzwyczajonych do radykalnych manifestów. Autorka porusza tematy bolesne i prowokacyjne, co wymaga od odbiorcy dużej odporności emocjonalnej oraz otwartości na konfrontacyjny styl. Nie jest to pozycja przeznaczona dla osób unikających mocno zaangażowanej literatury faktu.
