Wnikliwy portret miasta, o którym krążyło już wiele historii. Poznaj prawdziwe oblicze Białegostoku, nawet jeśli nie jest ono tak optymistyczne, jak Ci się wydawało.
"Białystok. Biała siła, czarna pamięć" to publikacja, za pośrednictwem której można się gruntownie przyjrzeć Białemustokowi. Autor skupia się na tym, by przedstawić jak największą ilość punktów widzenia, co udaje mu się dokonać, przeprowadzając rozmowy z mieszkańcami. I tak w końcu miasto bardzo tolerancyjne, a zarazem wielokulturowe, przepełnia antysemityzm, a mieszkający tam cudzoziemcy muszą mierzyć się z wrogością i przejawami przemocy ze strony otoczenia.
O książce
Myślałem, że po „My z Jedwabnego” Anny Bikont nic więcej o polskim antysemityzmie powiedzieć się nie da. Marcin Kącki udowadnia, że jest inaczej. Białystok z jego wstrząsającego reportażu to miasto ogarnięte zbiorową amnezją, miasto, które wyspecjalizowało się w sztuce zapomnienia o żydowskiej przeszłości, wreszcie miasto, w którym przez lata swastyki kwitły bez przeszkód.
A obraz kirkutu ukrytego w całości pod grubą warstwą ziemi i gruzu, na których powstał radosny park, zmienia się w piekielnie celną metaforę nie tylko stolicy Podlasia, ale wszystkich miejsc napisanych po wojnie na nowo, „bez menory i mezuzy”.
Wielka, choć skromna książka.
Michał Olszewski
O autorze
Marcin Kącki jest polskim reporterem, pracującym też jako redaktor "Gazety Wyborczej". Urodził się w 1976 roku w Stargardzie. Spełnia się również jako dramaturg. Udało mu się uzyskać tytuł Dziennikarza Roku w 2007, jak również nagrodę Grand Press (otrzymał ją w kategorii "dziennikarstwo śledcze". Wśród jego publikacji książkowych znalazły się: "Lepperiada", "Maestro. Historia milczenia", "Białystok. Biała siła, czarna pamięć", "Plaża za szafą. Polska kryminalna", "Fak maj lajf", "Poznań. Miasto grzechu" oraz "Oświęcim. Czarna Zima". Najwięcej kontrowersji wzbudziła publikacja, w której autor ujawnił fakt molestowania chórzystów z Poznańskiego Chóru Chłopięcego przez Wojciecha Kroloppa.
Szukasz więcej propozycji? Zobacz nasze tytuły z kategorii reportaż lub z serii Reportaż
Jaki styl reportażu prezentuje Marcin Kącki w książce "Białystok. Biała siła, czarna pamięć"?
Autor stosuje surowy, reporterski styl oparty na bezpośrednich rozmowach z przedstawicielami skrajnie różnych grup społecznych. Publikacja łączy wnikliwe śledztwo dziennikarskie z analizą akt prokuratorskich oraz inskrypcji na tablicach pamiątkowych. Marcin Kącki unika jednoznacznych ocen, pozwalając czytelnikowi samodzielnie wyciągnąć wnioski z przedstawionego wielogłosu bohaterów. To lektura wymagająca skupienia, która rzuca ostre światło na mechanizmy wypierania bolesnej historii regionalnej.
Czy ta książka skupia się wyłącznie na współczesnych problemach społecznych Białegostoku?
Reportaż łączy analizę teraźniejszości z głębokim badaniem historycznych korzeni konfliktów etnicznych i religijnych. Autor zestawia współczesne akty nietolerancji i kibolskie porachunki z przedwojenną historią miasta oraz wojenną tragedią jego żydowskich mieszkańców. Publikacja odsłania mechanizm zbiorowej amnezji, pokazując, jak dawne wydarzenia kształtują dzisiejszą tożsamość stolicy Podlasia. Jest to kompleksowe studium przemian zachodzących na przestrzeni wielu dziesięcioleci.
Dla kogo lektura reportażu "Białystok. Biała siła, czarna pamięć" może być zbyt trudna?
Książka nie jest odpowiednia dla osób szukających lekkiej, turystycznej opowieści o urokach i zabytkach Podlasia. Ze względu na drastyczne opisy aktów przemocy, przejawów neofaszyzmu oraz tragicznych wydarzeń historycznych, lektura bywa obciążająca emocjonalnie. Publikacja wymaga od czytelnika gotowości na konfrontację z niewygodnymi faktami dotyczącymi antysemityzmu i ksenofobii. Nie jest to pozycja rekomendowana dla czytelników unikających literatury faktu o wysokim ładunku społecznym.
Jakie konkretne zjawiska społeczne analizuje autor w tym reportażu?
Marcin Kącki szczegółowo opisuje problem odradzającego się nacjonalizmu, wpływy instytucji religijnych oraz lokalne układy władzy. W tekście znajdziemy rzetelne relacje dotyczące płonących mieszkań, obecności symboli nienawiści w przestrzeni publicznej oraz specyficznej kultury środowisk kibicowskich. Autor bada również fenomen cudów eucharystycznych i ich realny wpływ na postawy lokalnej społeczności. Reportaż precyzyjnie diagnozuje punkty zapalne w relacjach między Polakami a mniejszościami narodowymi.
Czego dowiemy się o wielokulturowej historii regionu z tej publikacji?
Publikacja ukazuje Białystok jako miejsce, gdzie bogata historia wielokulturowości została fizycznie i mentalnie zatarta przez lata zapomnienia. Poznasz losy twórcy języka esperanto oraz skomplikowane relacje między dawnymi sąsiadami różnych narodowości i wyznań. Autor odkrywa zapomniane cmentarze ukryte pod parkami miejskimi i przypomina o żydowskich korzeniach przedwojennej architektury miasta. To wartościowe źródło wiedzy o tym, jak ideologie potrafią zmienić oblicze dawnego tygla narodów.
