Znaczenie bezpieczeństwa w naszym życiu
Teoria poliwagalna szczegółowo wyjaśnia funkcjonowanie autonomicznego układu nerwowego i pomaga zrozumieć wpływ uwarunkowań biologicznych na relacje społeczne. Najnowsze badania pozwoliły na doprecyzowanie, uzupełnienie oraz rozszerzenie głównych założeń i zastosowań tego podejścia.
Stephen W. Porges w książce Bezpieczeństwo poliwagalne zebrał najważniejsze artykuły, które opisują i wyjaśniają reakcje organizmu na zagrożenie i stres, a także wskazują metody stymulacji autonomicznego układu nerwowego. Tłumaczy, jak praktyki religijne, zabawa, joga czy relacje ze zwierzętami zwiększają poczucie bezpieczeństwa i pomagają w samoregulacji. Autor wyjaśnia, w jaki sposób włączać teorię poliwagalną do neurokardiologii, terapii traumy, zaburzeń ze spektrum autyzmu oraz zaburzeń przywiązania. Odwołując się do doświadczeń pandemii COVID-19, analizuje psychiczne konsekwencje lockdownu i ograniczonych kontaktów społecznych.
Podręcznik systematyzuje wiedzę na temat nowatorskiej teorii poliwagalnej, pokazuje różnorodne obszary jej zastosowania oraz uczy, jak wykorzystywać ją w praktyce klinicznej i terapeutycznej.
O książce
Książka Porgesa przypomina , że najbardziej podstawowa ludzka potrzeba, czyli poczucie bezpieczeństwa, zależy od naszego stanu autonomicznego. Empatyczne, a jednocześnie ugruntowane w nauce podejście poliwagalne oferuje nową perspektywę, mającą wpływ na codzienne życie i procesy terapeutyczne. Lektura pozostawia czytelnika z głębokim przekonaniem o kluczowym znaczeniu bezpiecznej ludzkiej więzi.
Pat Ogden, założycielka Sensorimotor Psychotherapy Institute i współautorka książki Psychoterapia sensomotoryczna. Interwencje w terapii traumy i zaburzeń przywiązania (WUJ, 2023)
Bezpieczeństwo poliwagalne prezentuje podstawy teorii Stephena W. Porgesa oraz jej zastosowanie zarówno w praktyce klinicznej, jak i w życiu codziennym. Ta zniuansowana, bogata w szczegóły i przystępnie napisana książka jest przydatnym narzędziem dla lekarzy i terapeutów oraz wszystkich zainteresowanych zagadnieniem ścisłego związku ciała i psychiki.
Gabor Maté, autor książki Kiedy ciało mówi nie. Koszty ukrytego stresu
O autorze
Stephen W. Porges, profesor Uniwersytetu Indiany oraz założyciel i dyrektor Kinsey Institute Traumatic Stress Research Consortium na tejże uczelni, profesor psychiatrii Uniwersytetu Karoliny Północnej oraz profesor emerytowany na Uniwersytecie Illinois w Chicago i Uniwersytecie Maryland. Pełnił funkcję prezesa Society for Psychophysiological Research oraz Federation of Associations in Behavioral and Brain Sciences. Jest laureatem National Institute of Mental Health Research Scientist Development Award. Opublikował około czterystu recenzowanych artykułów naukowych z takich dziedzin, jak anestezjologia, inżynieria biomedyczna, fizjologia wysiłku fizycznego, neurologia, psychiatria, psychologia oraz badanie i terapia uzależnień. Stephen W. Porges jest twórcą zaprezentowanej w 1994 roku teorii poliwagalnej, łączącej ewolucję autonomicznego układu nerwowego ssaków z zachowaniem społecznym i podkreślającej rolę stanu fizjologicznego w problemach z zachowaniem oraz zaburzeniach psychiatrycznych. Na tej teorii opierają się dzisiaj innowacyjne formy terapii uwzględniające mechanizmy fizjologiczne leżące u podstaw symptomów obserwowanych w wielu zaburzeniach psychicznych, fizycznych i behawioralnych.
Szukasz więcej propozycji? Zobacz nasze tytuły z kategorii psychologia lub z serii Psychiatria I Psychoterapia
Czy książka "Bezpieczeństwo poliwagalne" jest odpowiednia dla osób bez wykształcenia medycznego?
Tak, publikacja ta jest przystępna dla szerokiego grona odbiorców, choć zawiera liczne terminy naukowe i odniesienia do neurobiologii. Autor łączy w niej rygorystyczne badania z praktycznymi przykładami z życia codziennego, takimi jak zabawa czy joga. Lektura pozwala zrozumieć, jak stan fizjologiczny wpływa na nasze reakcje społeczne i emocjonalne. To doskonałe źródło wiedzy dla każdego, kto chce zgłębić mechanizmy samoregulacji i budowania poczucia bezpieczeństwa. Książka ta stanowi fundament nowoczesnego podejścia do psychologii ciała.
W jakich konkretnych obszarach terapeutycznych można wykorzystać wiedzę z tej książki?
Teoria poliwagalna znajduje zastosowanie przede wszystkim w terapii traumy, zaburzeniach przywiązania oraz pracy z osobami w spektrum autyzmu. Stephen W. Porges szczegółowo opisuje, jak stymulacja autonomicznego układu nerwowego pomaga w procesach leczenia psychiatrycznego i behawioralnego. Czytelnik dowie się, jak techniki oddechowe czy relacje ze zwierzętami realnie wpływają na neurokardiologię i dobrostan psychiczny. Wiedza ta jest kluczowa dla specjalistów szukających innowacyjnych metod wspierania pacjentów w regulacji stresu. Pozwala ona na głębsze zrozumienie biologicznych uwarunkowań zachowań społecznych.
Czy autor odnosi się w treści do skutków izolacji społecznej wywołanej pandemią?
Stephen W. Porges analizuje w tej pozycji psychiczne konsekwencje lockdownu oraz ograniczenia kontaktów międzyludzkich przez pryzmat teorii poliwagalnej. Wyjaśnia on, w jaki sposób brak fizycznej bliskości i poczucia bezpieczeństwa wpłynął na nasz autonomiczny układ nerwowy w czasie pandemii. Autor wskazuje, dlaczego izolacja była tak dużym wyzwaniem biologicznym dla gatunku ludzkiego nastawionego na interakcje społeczne. Ta perspektywa pomaga zrozumieć długofalowe skutki stresu chronicznego u pacjentów dotkniętych skutkami izolacji. Autor dostarcza narzędzi do teoretycznej analizy traumy zbiorowej.
Czy książka zawiera gotowe zestawy ćwiczeń do samodzielnej pracy nad samoregulacją?
Publikacja skupia się głównie na teoretycznych fundamentach i artykułach naukowych, a nie na gotowych arkuszach ćwiczeń czy instrukcjach krok po kroku. Choć autor wymienia metody stymulacji układu nerwowego, takie jak joga czy praktyki religijne, opisuje je w kontekście dowodów naukowych. Jest to kompendium wiedzy systematyzujące założenia teorii poliwagalnej, które służy jako baza do projektowania własnych interwencji terapeutycznych. Specjaliści znajdą tu solidne uzasadnienie dla stosowania konkretnych technik w swojej praktyce klinicznej. Tekst jest bogaty w szczegóły naukowe istotne dla lekarzy i terapeutów.
Dla kogo lektura tej książki może okazać się zbyt wymagająca lub niewystarczająca?
Pozycja ta może być trudna dla czytelników oczekujących lekkiego poradnika psychologicznego, ponieważ opiera się na zaawansowanej terminologii neurobiologicznej. Osoby szukające wyłącznie prostych porad bez zgłębiania biologicznych podstaw zachowania mogą poczuć się przytłoczone liczbą przytaczanych badań naukowych. Publikacja wymaga skupienia i jest skierowana do osób gotowych na analizę skomplikowanych zależności między ciałem a psychiką. Nie zastępuje ona również profesjonalnego przeszkolenia klinicznego niezbędnego do samodzielnego prowadzenia terapii sensomotorycznej. Jest to jednak nieodzowny wstęp teoretyczny do pracy w tym nurcie.
