O książce
Pierwszy tytuł w eseistycznej serii Nouvelle. Ten zwięzły, mocny i aktualny tekst z pogranicza pamfletu i reportażu gonzo jest dobitnym wyrazem gniewu i bezwzględnie obnaża wpływ propagandy Putina na naród rosyjski. Zetka wymalowana białą farbą na rosyjskich czołgach w Ukrainie skłania Iegora Grana do refleksji nad gangreną, która toczy mózgi wielu Rosjan. Zombi, chodzące trupy, to zwykle wujek, babcia, siostra, syn lub mąż. Ci, którzy maszerują w szeregu za „najwyższym hipnotyzerem", ślepi zwolennicy bezwzględnej wojny, którą Rosja prowadzi od 24 lutego 2022 roku, gotowi poświęcić życie własnych dzieci, by odebrać spokój Ukraińcom. Książka poruszyła opinię publiczną we Francjii była nominowana do nagród Renaudot, Femina i Médicis.
„Le Temps”
Iegor Gran, pisarz urodzony w Rosji, napisał jadowitą książkę przeciwko katastrofalnemu dryfowaniu jego rodzinnego kraju w czasie, gdy Ukraina próbuje oprzeć się atakom armii Władimira Putina.
O Autorze
Iegor Gran, francuski pisarz urodzony w 1964 roku w Moskwie, syn Andrieja Siniawskiego, rosyjskiego pisarza i dysydenta ocalałego z gułagu. Przybył do Francji w wieku dziesięciu lat. Studiował w École centrale de Paris. Równolegle z pracą inżynierską rozpoczął karierę pisarską i jako pseudonim wybrał nazwisko swojej żony. Jest autorem kilku znanych książek (m.in. La Russie profonde,Les Trois Vies de Lucie, La revanche de Kevin, L'Écologie en bas de chez moi). Od 2011 roku współpracuje z „Charlie Hebdo".
O tłumaczu:
Paweł Łapiński, trójmieszczanin po studiach romanistycznych we Wrocławiu i Warszawie. Tłumacz literacki z języka francuskiego, członek Oddziału Północnego Stowarzyszenia Tłumaczy Literatury.
Fragment:
Od ponad wieku Rosja stara się żyć w fikcjach równoległych. Wymyśla sobie metafizyczne walki, w które inwestuje całą swoją wiarę i swoją przyszłość – wczoraj była to walka z kapitałem, dziś z „tolerancją”. Rosja – z masochistycznym rozmachem godnym postaci Dostojewskiego – przedkłada niedostatki, które dają jej poczucie, że wzrasta duchowo, nad stagnację spokojnego życia, w którym każdy uprawia swój ogródek i dba o wygodę życia codziennego. Rosjanie przez siedemdziesiąt lat gonili za nieosiągalną przyszłością, w której ostatecznie miał zatriumfować proletariat, a dzisiaj zamykają się w wieży zbudowanej ze swojej przeszłości i ani trochę nie wadzi im trupi zapach, który tam panuje. Całe to oddanie wyimaginowanym konstrukcjom jest trudne do pojęcia dla pragmatycznego zachodniego umysłu, który skupia się na budowaniu swojej codzienności zamiast uganiać się za chimerami wyprodukowanymi z własnych frustracji. A jednak to właśnie kult fikcji popycha dziś Rosjan do przedkładania śmierci Ukraińców nad życie swoich własnych dzieci.
Szukasz więcej propozycji? Zobacz nasze tytuły z kategorii reportaż lub z serii Nouvelle
Jaki styl literacki reprezentuje książka Iegora Grana?
Książka stanowi połączenie reportażu gonzo, pamfletu politycznego oraz eseju z nowej serii "Nouvelle". Iegor Gran posługuje się ostrym, jadowitym językiem, aby obnażyć mechanizmy rosyjskiej propagandy wpływające na naród. Tekst jest zwięzły i bardzo dynamiczny, co pozwala na szybkie przyswojenie tej trudnej tematyki społecznej. Taka forma literacka idealnie oddaje gniew autora wobec współczesnej kondycji moralnej rosyjskiego społeczeństwa.
Czy autor książki "Z jak zombi" posiada osobiste doświadczenia z kulturą rosyjską?
Iegor Gran jest pisarzem urodzonym w Moskwie i synem znanego rosyjskiego dysydenta, co nadaje jego analizom autentyczności. Autor wychował się w rodzinie o silnych tradycjach opozycyjnych wobec systemu radzieckiego, co pozwala mu na głębokie zrozumienie mentalności Rosjan. Jako emigrant mieszkający we Francji od dziesiątego roku życia, łączy on perspektywę wewnętrzną z krytycznym spojrzeniem zachodniego intelektualisty. Jego osobiste korzenie sprawiają, że publikacja ta to głos ekspercki oparty na bezpośredniej znajomości rosyjskich realiów.
Jakie konkretne zjawiska społeczne analizuje autor w tym eseju?
Autor skupia się na analizie gangreny toczącej umysły Rosjan pod wpływem wieloletniej manipulacji informacyjnej. Gran bada fenomen tytułowych zombi, czyli zwykłych obywateli, którzy bezrefleksyjnie popierają brutalne działania wojenne. Tekst demaskuje kult fikcji i metafizycznych walk, które Rosja stawia ponad dobrobyt i życie jednostki. Publikacja rzuca światło na to, jak propaganda potrafi zniszczyć relacje rodzinne i doprowadzić do poparcia dla przemocy.
Dla jakiego czytelnika ta publikacja może okazać się zbyt trudna lub nieodpowiednia?
Publikacja nie jest odpowiednia dla osób poszukujących neutralnego, obiektywnego raportu historycznego lub wyważonej analizy akademickiej. Ze względu na swój pamfletowy charakter i styl nawiązujący do "Charlie Hebdo", tekst zawiera bardzo ostre sformułowania oraz subiektywne oceny. Czytelnicy wrażliwi na drastyczne opisy skutków propagandy lub oczekujący łagodnego tonu mogą poczuć się przytłoczeni intensywnością przekazu. Jest to lektura wymagająca odporności na mocny język i bezkompromisową krytykę społeczną.
Dlaczego warto sięgnąć po tę pozycję w kontekście współczesnej sytuacji geopolitycznej?
Lektura dostarcza unikalnego wglądu w przyczyny poparcia dla wojny w Ukrainie, wykraczając poza standardowe wiadomości medialne. Książka była nominowana do prestiżowych nagród Renaudot, Femina i Médicis, co potwierdza jej wysoką jakość literacką. Pomaga ona zrozumieć, dlaczego pragmatyczny umysł zachodni ma trudności z pojęciem rosyjskiego oddania wyimaginowanym konstrukcjom. Znajomość tej perspektywy jest kluczowa dla każdego, kto chce zgłębić mechanizmy działania współczesnych systemów totalitarnych.
