"W końcu naczyć się żyć to w życiu Jacquesa Derridy wywiad ostatni i traktujący o rzeczach ostatnich: o życiu, śmierci, życio-śmierci i przeżyciu. Derrida przedstawia siebie jako myśliciela przeżycia (survie), tym samym dystansując się do tradycji filozoficznej, którą określił platoński imperatyw melete thanatou, czyli nauki umierania. Derrida staje po stronie życia jako przeżycia, które nieustannie musi zmagać się ze śmiercią, utratą i żałobą, ale póki przeżywa ? nie poddaje się i nie przyjmuje Heideggerowskiego wyroku bycia-ku-śmierci jako dydaktycznego autorytetu. Życie określone przez survie jest skończone, ale nie definiuje się przez swój kres: jest pełnoprawnym życiem, pomimo tego, że nie może liczyć na nieśmiertelność. W istocie w ogóle się nie definiuje: życia nie sposób się nauczyć. Stąd, jak zawsze u Derridy, subtelna zabawa słowna w tytule: życie można by ogarnąć tylko ?w końcu?, a więc wtedy, gdy już zabraknie ucznia. W ten sposób tworzy Derrida nowy, skromnie witalistyczny typ mądrości w stylu nowoczesnej docta ignorantia: nawigując między od zawsze umierającą filozofią (od Platona do Heideggera) a chrześcijańską obietnicą życia wiecznego, Derrida kreśli trzeźwą pochwałę życia skończonego, które nie pojmuje się przez pryzmat własnego kresu, lecz pozostaje otwarte, niedokończone i niewyuczalne ? aż do samego końca. Piotr Sadzik, tłumacz i autor posłowia, znakomicie wychwycił wszystkie elementy Derridiańskiej ?uczonej niewiedzy?, która odsłania nam inne, dotąd w Polsce nieznane oblicze twórcy dekonstrukcji: myśliciela, który tym razem zmaga się z tekstem własnego życia.
Agata Bielik-Robson"
Szukasz więcej propozycji? Zobacz nasze tytuły z kategorii listy, wspomnienia lub z serii Humanistyka XXI wieku
Czy książka "W końcu nauczyć się żyć" jest trudną lekturą akademicką?
Książka "W końcu nauczyć się żyć" stanowi przystępniejszą formę zapoznania się z myślą Jacques'a Derridy, ponieważ ma formę wywiadu rzeki. Autor świadomie odchodzi tutaj od skomplikowanego żargonu naukowego na rzecz osobistych i poruszających refleksji o ludzkiej egzystencji. Czytelnik znajdzie w niej zapis ostatniej rozmowy filozofa, co nadaje całemu tekstowi intymny i pożegnalny charakter. Jest to idealny punkt wyjścia dla osób, które chcą zrozumieć podstawy dekonstrukcji przez pryzmat biografii oraz emocji autora. Publikacja ta łączy w sobie głębię intelektualną z przystępnym stylem narracji.
Jakie główne zagadnienia filozoficzne porusza ten ostatni wywiad z Derridą?
Publikacja koncentruje się na autorskiej koncepcji "survie", czyli przeżycia, które przeciwstawia się tradycyjnemu, platońskiemu nauczaniu o umieraniu. Jacques Derrida wnikliwie analizuje granice między życiem a śmiercią, odrzucając przy tym heideggerowskie pojęcie "bycia-ku-śmierci". Tekst eksploruje trudne tematy żałoby, nieuchronnej utraty oraz afirmacji życia skończonego, które nie potrzebuje obietnicy nieśmiertelności. Dzięki temu czytelnik otrzymuje wgląd w dojrzałą mądrość jednego z najważniejszych myślicieli XX wieku. Całość stanowi trzeźwą pochwałę życia, które pozostaje otwarte i niedokończone aż do końca.
Czy wydanie zawiera dodatkowe opracowanie ułatwiające zrozumienie tekstu?
Polskie wydanie zostało wzbogacone o obszerne posłowie autorstwa tłumacza Piotra Sadzika, które klarownie wyjaśnia kluczowe niuanse terminologiczne. Ten merytoryczny komentarz pomaga osadzić treść wywiadu w szerszym kontekście całego dorobku twórcy dekonstrukcji. Dodatkowe opracowanie ułatwia nawigację po subtelnych grach słownych oraz licznych nawiązaniach do dzieł Platona czy Martina Heideggera. Dzięki temu lektura staje się znacznie pełniejsza i bardziej zrozumiała nawet dla osób niebędących ekspertami w dziedzinie filozofii współczesnej. Jest to istotne wsparcie merytoryczne przy analizie tak wielowarstwowego tekstu.
Dla kogo publikacja "W końcu nauczyć się żyć" może być zbyt wymagająca?
Książka ta nie jest odpowiednim wyborem dla osób poszukujących lekkiej literatury wspomnieniowej lub prostego poradnika motywacyjnego o sensie życia. Mimo formy wywiadu, tekst wymaga od odbiorcy dużego skupienia oraz gotowości do konfrontacji z trudnymi pojęciami z zakresu ontologii. Czytelnicy oczekujący linearnych opowieści biograficznych mogą poczuć się zagubieni w dygresyjnym i pełnym metafor stylu Jacques'a Derridy. Publikacja skupia się na abstrakcyjnych ideach filozoficznych, co czyni ją pozycją skierowaną głównie do odbiorcy szukającego poważnego wyzwania intelektualnego. Nie jest to lektura przeznaczona do szybkiego, relaksacyjnego czytania.
Czym podejście Derridy do tematu śmierci różni się od klasycznej filozofii?
Derrida stanowczo dystansuje się od klasycznego imperatywu nauki umierania, kładąc nacisk na naukę życia mimo pełnej świadomości jego kresu. Zamiast postrzegać śmierć jako dydaktyczny autorytet, autor promuje postawę "uczonej niewiedzy" i pełną otwartość na to, co niedokończone. To unikalne podejście czyni go myślicielem witalistycznym, który celebruje życie w jego doczesnej, kruchej i skończonej formie. Wywiad ukazuje dotąd mało znane oblicze filozofa, który tym razem zmaga się bezpośrednio z tekstem własnej codzienności. Jest to propozycja dla osób szukających alternatywy dla metafizycznych pocieszeń.
