Utropy Micyny

Czytacie książki napisane w gwarze śląskiej (bądź innej)?

Przyznam się Wam po cichu, że ja tak, ale zajmują mi one trochę więcej czasu niż te napisane w języku czysto polskim, i choć o nich tu rzadko piszę, zajmują one szczególne miejsce w moim sercu (wola po prostu godać, a wierzcie mi, pisanie i czytanie po śląsku, przypomina niektórym pisanie i czytanie po japońsku ;) ).

Dziś przyszła pora na jedną z takich książek, która szczególnie mnie urzekła i momentami rozbawiła do łez. Co jeszcze bardziej zaskakujące jest to debiut, obok którego naprawdę jest trudno przejść obojętnie. Chciałabym Wam o niej opowiedzieć kilka słów...

"Utropy Micyny..." to już siódmy tom z "Serii ze zicherkom" jednak nie jest wymaga znajomość poprzednich tomów, bo każdy z nich to zupełnie inne historie.

W tym przypadku mamy do czynienia z siedmioma krótkimi opowiadaniami, gdzie główną bohaterką jest siedemdziesięcioletnia Genowefa Mika zwana Starom Micynom. Jak to przystało na prawdziwą śląską babę, Micyno nie potrafi usiedzieć na miejscu, i co rusz przysparza jej to sporo przygód.

Nasza bohaterka nie pozwoli, by komuś stała się krzywda i pilnuje jego dobrostanu nawet po jego śmierci, bo właśnie od takiego przypadku zaczyna się ta zwariowana książka.

Bohaterka mierzy się z wieloma przeciwnościami losu, bo mamy tutaj mnóstwo afer i aferek, ekologiczną katastrofę, trafia się szpital psychiatryczny, nie brakuje kradzieży i hazardu, a Micyno należy do tej grupy ludzi co wszystko musie wiedzieć i wszędzie być, by nic nie uszło jej uwadze, ale to wszystko zostało podane czytelnikowi w tak fascynujący sposób, że nie mogłam się oderwać od lektury.

Autor z przymrużeniem oka, z lekko satyrycznym zacięciem pisze o relacjach międzyludzkich w małych i większych społecznościach, celnie punktując ich przywary, ale również podkreślając zalety. Pokazuje, jak wygląda codzienność w śląskiej społeczności. Co ludzi bawi, czym się martwią, jak spoglądają na "obcych", i wiele, wiele innych ciekawych spostrzeżeń.

Podkreślam jednak, że nie jest to obraz oddany jeden do jednego- trzeba wziąć na niego sporą poprawkę i spojrzeć z przymrużeniem oka.

Ja bawiłam się przy tej książce świetnie, jednak zdaję sobie sprawę, że nie każdy się w niej odnajdzie i nie każdy ją zrozumie. Gwara śląska jest trudna, naprawdę trzeba ją umieć i rozumieć, by wyłapać wszystkie niuanse i "złapać" sens niektórych zwrotów. Nie jestem pewna czy napisana czysto po polsku, skradłaby mi serce tak samo jak w tym przypadku. Dla mnie bomba, świetny debiut. Czekam na kolejne książki Pana Adriana.

Czy polecam?

Zdecydowanie tak. Jeśli czytacie w gwarze, będziecie zachwyceni piórem Katroshiego. Jeśli nie, macie niesamowitą okazję odkryć coś nowego i być może pokochać śląską gwarę.

Ja kocham całym sercem!

„…w ta gra mogōm yno babo grać, beztōż to się mianuje babingtōn”.

Słuchejcie mnie terozki uważnie! Bo żech jest dumno i blado! A to bestóż, że przeczytałach pierwszo książka po Śląsku. Byłam pewna, że będzie to trudne wyzwanie, które tym samym odbierze mi przyjemność z czytania. Wprost przeciwnie, gdyby ta lektura, a mowa o debiucie Pana Adriana Katroshi pt. „Utropy Micyny”, była napisana w języku polskim, nie sprawiłaby mi tyle frajdy. I co ważniejsze, śląski nie sprawił mi większych trudności. A tytułowe zmartwienia Micyny okazały się wesołymi przygodami (choć do Micyny nie koniecznie wszystkie :) ).

Jak powiedział w wywiadzie autor w programie rozrywkowym „Dej pozór. Szoł tok Izoldy Czmok”: „ta postać to „miszung roztomajtych postaci”. Kogokolwiek tu Pan Adrian „posklejał”, to nie ino wyszła mu ta śląsko superwoman, ale udało mu się też przedstawić świat z perspektywy śląskiej familiji i ich mieszkańców. Codziennego życia i trosk. Wszelakich utropów.

Wiem, co godom, bo i jo brodziłach w krzokach w drodze na basen, a i sama Micyno, to jak moja oma, w szranku nie miała zmywarki :).

„M o m Y t W o j I G o C H o p A

j A k C h C e S Z g O W i d z i E ć j E S z c Z E Ż Y W e g O

[…] P R Z i d Ź S a M A…”

Główna bohaterka mieszkanka Fytla (dzielnica Bytomia) mo różnorakie przeboje.

Ponad siedemdziesięcioletnia kobieta nie usiedzi na miejscu. Jak nie sama mo utrapienia, to inni je mają. A radzić się musi ze wszystkim.

Jerona czego tu nie było! Afera miastowa, międzynarodowa. Kradzieże, hazard, polityka, a nawet ekologiczna katastrofa. A między nimi rajza na motorze i szpital psychiatryczny…

Opowiadania na wesoło i z przymrużeniem oka. O relacjach międzyludzkich, o tym, co dzieje się na świecie, co nas trapi na naszym placu… abo inkszym :)

Mom nadzieja, że zanim asteroida piźnie w Ziymiã w roku 2135, takich opowieści doczekamy się sporo. Przaja autorowi.