Turecka opończa, belgijska peleryna

Dla czytelników Turecka opończa, belgijska peleryna - co dalej?

1. 1. Jak rozmawiać o książkach, których się nie czytało (pocket), Bayard Pierre

   Wbrew prowokującemu tytułowi książka   Pierre`a Bayarda nie jest poradnikiem dla ignorantów, którzy chcieliby udawać erudytów. Francuski literaturoznawca zajmuje się zjawiskiem dość powszechnie występującym, ale otoczonym swoistym tabu: nie-czytaniem. Nie-czytanie, szczególnie jeśli dotyczy kanonu klasyki, jest powodem do wstydu, choć, jak stwierdza Bayard, występuje nagminnie nawet wśród specjalistów. Może więc nadszedł czas, żeby owo nie-czytanie uznać za równoprawny z czytaniem...

2. 2. Pragnąć. Szkice o literaturze nowoczesnej, Wacław Forajter

   Artykuły, wchodzące w skład książki, koncentrują się na opisie zjawiska nowoczesności w kontekście rozmaitych teorii pragnienia, od klasycznej, freudowskiej psychoanalizy zaczynając, na schizoanalizie Feliksa Guattariego i Gillesa Deleuze'a skończywszy. Pierwszy blok artykułów pt. Szyfry pragnienia w twórczości Bolesława Prusa został poświęcony Lalce, a w szczególności uwikłaniu bohaterów powieści w normy i zakazy seksualne obowiązujące w drugiej połowie XIX wieku. Ostatni z tekstów o utw...

3. 3. Polifonia. Literatura polska początku XXI wieku, Agnieszka Nęcka

   Rozmowy (o ile takie się dziś zdarzają) na temat polskiej literatury "nowej i najnowszej" zdominowane bywają głównie przez określenia typu: "medialne ustawki", "wydmuszkowe dziennikarstwo", dominujący dyskurs medialny, mainstream i celebryctwo czy podążanie za koniunkturami oraz obowiązującymi modami. Żyjemy, jak przekonuje Mariusz Sieniewicz, w epoce egocentryzmu i hipochondrii: "wszyscy jesteśmy hipochondrykami. Dopadło nas neurotyczne przewrażliwienie na ...

4. 4. Niedokończony rysunek tuszem w poezji polskiej, Agnieszka Żuławska-Umeda

   Od czasu pierwszych tokijskich a potem warszawskich spotkań ze szkołą Kuzu – mogło to być w pierwszej dekadzie tego wieku – boleśnie, bo często bezskutecznie, szukaliśmy my, adepci tej szkoły, sposobu skomunikowania ze sobą polskich haiku z japońską klasyką, a w gruncie rzeczy, pewnego rodzaju zgody między dwiema odległymi kulturami. Mashimo Funa, obecny mistrz japońskiej szkoły KUZU, przestrzega nas przed wielosłowiem:     Haiku w sposób oczywisty jest wyrazem serca. Ale wyraz te...

5. 5. Chciałabym być karykaturzystką. Cartoonowy świat kolaży Szymborskiej., Arkadiusz Łuba

   Arkadiusz Łuba napisał „książeczkę” o „niepoważnym” obszarze twórczości Szymborskiej. Słowo „książeczka” ma tu podwójne znaczenie – odnosi się do rozmiaru tekstu (nie jest on bardzo obszerny) oraz do jego tematu – dotyczy on tego, co autorka czyniła na marginesie swojej działalności literackiej i na dodatek całkowicie prywatnie. [... Autor] podchodzi do tej prywatnej, „błahej” twórczości bardzo serio używając pełnej naukowej apara...

6. 6. Oko geometry, Dariusz Nowacki

   Wyrusz w niezwykłą podróż do serca Afryki, widzianej oczami Wojciecha Albińskiego - pisarza, którego twórczość w unikalny sposób oddaje esencję ludzkiego doświadczenia na Czarnym Lądzie. Książka "Oko geometry. Afrykańskie opowiadania Wojciecha..." autorstwa Dariusza Nowackiego to fascynujące zaproszenie do zgłębienia dorobku literackiego człowieka, który spędził blisko czterdzieści lat w Południowej Afryce i Botswanie, pracując jako geolog i geometra. To właśnie ta podwójna perspektywa - p...

7. 7. Wariacje na temat pieśni nad pieśniami, Piotr Karpiński

   Erosa możemy poznać jedynie w kontekście porażki. Przed porażką żadne poznanie nie istnieje. Przychodzi ono zawsze po spożyciu owocu. W erosie ożywa zarówno rozkosz rajskiego ogrodu, jak i jego utrata. Erosa doświadczamy tylko wówczas, gdy jesteśmy wygnani z pełni życia, jaką daje miłość. Z eseju I Ouverture Treść [tej książki] da się wyrazić przy pomocy czterech słów: najważniejsza jest relacja miłości, zarówno z Bogiem, jak i z drugim człowiekiem, gdyż to ona pozwala wyrwać się z więzów ...

8. 8. Wariant Gombrowicza (repetycje, marginesy..., Krzysztof Łęcki

   Studium stanowi próbę przedstawienia mozaiki socjologicznych problemów z pogranicza socjologii i literatury pięknej. W grę wchodzi specyficzny wariant "gry z Gombrowiczem", z zaproponowaną przez niego hermeneutyką i ramami metodologicznymi autorstwa Waltera Benjamina. Stanowią one podstawę do przedyskutowania tak zróżnicowanych kwestii, jak interpretacja tekstu, kompozycja/konstrukcja studium, kwestie świata przedstawionego dzieła literackiego, społeczne ramy interpretacji literatur...

9. 9. Chwile pewności Teksty o prozie 3, Janusz Drzewucki

   Zebrane w książce szkice koncentrują się wokół kilku motywów przewodnich: emigracji i literatury polskiej powstającej w różnych okolicznościach historycznych, więzi między różnymi twórcami, poszukiwania rodowodów kulturowych w podróży i we wspomnieniach.Zaczyna Drzewucki od bardzo zasłużonej dla polskiej kultury Karoliny Lanckorońskiej, przechodząc do nie mniej zasłużonych postaci jak Maria Danilewicz-Zielińska (bibliotekarka, kronikarka emigracji, autorka zarysu powojennej literatury polskie...

10. 10. Literaturen und Kulturen im Vergleich, Katarzyna Grzywka-Kolago

    Zapraszamy w pasjonującą podróż przez świat literatur i kultur w porównaniu, gdzie zbiegają się drogi Polski i Niemiec, tworząc fascynujący obszar badawczy. Ta wyjątkowa publikacja, zatytułowana "Literaturen und Kulturen im Vergleich", to nie tylko zbiór artykułów naukowych, lecz przede wszystkim świadectwo owocnej międzynarodowej współpracy, która zaowocowała głębokimi analizami i świeżymi perspektywami na wzajemne relacje literackie i kulturowe.Książka jest efektem starannie zaplanowanego p...

11. 11. Dziennik 1957-1966. Tom 3, Sandor Marai

    Trzeci tom bardzo rozszerzonego wyboru dzienników Sándora Máraiego (1900–1989), jednego z najwybitniejszych pisarzy węgierskich dwudziestego wieku. Tom trzeci obejmuje lata spędzone w Ameryce, do której pisarz przyjechał w 1952 roku, między innymi po to, by zdobyć dla siebie i bliskich obywatelstwo amerykańskie, na emigracji stali się bowiem bezpaństwowcami. Ameryka budziła w pisarzu uczucia ambiwalentne, doceniał piękno krajobrazu, możliwości podróży, doskonały poziom bibliotek, ale dr...

12. 12. Nudis verbis + suplement, Józef Mackiewicz

    Słyszało się za swoje artykuły nie tylko słowa podzięki. Wieleż to razyprzykrym zgrzytem odzywał się ten i ów, wiele to razy przy małej czarnejchodziła krytyka od stolika do stolika kawiarnianego: nie można brać wszystkiegotak defetystycznie, nie należy wiecznie malować czarnymi barwami, jednostronnie,złośliwie przesadzać!Nie chcę być jednostronnym. Nie chcę przesadzać. Chcętylko odtwarzać. Tylko prawdę i fakty, i daty, i ludzi, i ziemię zamarzłą wskiby, i skąpy śnieg, i niebo szare, jak brud...

13. 13. Kafka. Ku literaturze mniejszej, Deleuze Gilles

    "Jak wniknąć w dzieło Kafki? To kłącze, jama. Zamek posiada „liczne wejścia”, o nieznanym nam sposobie użytkowania ani rozkładzie. Również hotel Ameryka posiada niezliczoną ilość drzwi, głównych i pobocznych, przy których stróżują liczni dozorcy, a także wiele wyjść i wejść bez drzwi. Wydaje się jednak, że Jama, z opowiadania pod tym tytułem, posiada tylko jedno wejście; być może bestia rozważa istnienie jakiegoś drugiego, które spełniałoby wyłącznie funkcje nadzoru. Lecz to pułap...

14. 14. Szymborska. Szkice do portretu, Krystyna Pietrych

    Książka Krystyny Pietrych Szymborska. Szkice do portretu to niezmiernie ciekawa propozycja odczytania na nowo poezji autorki Końca i początku, osadzająca twórczość w kontekstach biograficznych, by ukazać ścisły splot poezji i życia, poczynając od juweniliów po utwory ostatnie. Całość składa się z dwóch części, proponujących odrębne rozwiązania koncepcyjnie i problemowe, a zarazem wzajem uzupełniające się. Z pierwszej, obejmującej trzy pierwsze rozdziały, wyłania się złożony i wieloaspe...

15. 15. Miłosz. Interpretacje i świadectwa, Stefan Chwin

    Książka zawiera historycznoliterackie interpretacje wybranych problemów twórczości Miłosza, które dotąd nie przyciągnęły uwagi badaczy w stopniu, na jaki zasługują, to znaczy nawet jeśli się nimi zajmowano, nie poświęcono im osobnych studiów.

16. 16. Pan Tadeusz. Poemat metafizyczny, Jan Tomkowski

    Jak czytać dziś Pana Tadeusza? Smakując barszcz i bigos, zachwycając się pejzażami, przyznając, że Wenecja nie tak piękna jak polski, litewski, białoruski las, a zachód słońca na Seszelach czy Dominice naprawdę ma mniej uroku niż świt nad Nowogródkiem? Ciesząc się, że w Panu Tadeuszu Mickiewicz zszedł na ziemię z tych ciemnych mistycznych obłoków okrywających Dziady? Można tak, ale można też inaczej, kręcąc nosem na owe nieco podejrzane arkadyjskie realia, ryzykując i wydziwi...

17. 17. Twórczość zesłańców syberyjskich, Dariusz Zięba

    TWÓRCZOŚĆ ZESŁAŃCÓW SYBERYJSKICH DO 1823 Dariusz Zięba (1968) - ukończył filologię polską w Wyższej Szkole Pedagogicznej w Rzeszowie w 1993 r. Tytuł doktora nauk humanistycznych uzyskał na Uniwersytecie Rzeszowskim w roku 2006 po obronie pracy doktorskiej pt. Pamiętniki zesłańców syberyjskich do 1823 roku przygotowanej pod kierunkiem prof. Piotra Żbikowskiego. Pracował jako nauczyciel języka polskiego; w latach 2015-2017 pełnił funkcję wicedyrektora ds. dydaktycznych PCEN-u w Rzeszowie. Jest ...

18. 18. Mocny człowiek. Trylogia. Dzieła literackie. Edycja krytyczna. Tom 5, Stanisław Przybyszewski

    – Więc ci powiem: ty i ja oderwaliśmy się od jednej i tej samej gwiazdy – tyś podążyła w stronę światła, ja w mroki ciemności – nas szarpie ku sobie bolesna, nieprzebrana tęsknota – tysiące obcych sił nie pozwala nam się znowu w jedno połączyć – całkiem się z[e] sobą stopić, choć już jesteśmy blisko, bardzo blisko siebie – gdzieś pewno jeszcze na moich drogach ku tobie będę musiał jakieś inne ciała niebieskie w pył rozbić – gdzieś ty jeszcze w jakiejś...

19. 19. Dzieci szatana, Il regno doloroso. Dzieła literackie. Edycja krytyczna. Tom 2, Stanisław Przybyszewski

    Szatan jest pierwszym filozofem i pierwszym anarchistą. Ale jest też przeznaczeniem, nieukojonym, ciemnym, pełnym męczarń, przeznaczeniem wydziedziczonych […]. […] Dzisiejszy szatan to potęga, która w jakimś dzikim szale, gnana jakimś strasznym instynktem, kroczy przez świat, sieje rozpacz i zniszczenie. S. Przybyszewski, Na drogach duszy: Gustav Vigeland, 1898 Długo, długo to trwało, zaczym do tej rezygnacji doszedłem — wiara w Boga, istotna, do samej głębi przeświadczo...

20. 20. Mickiewicz egzystencjalny, Kazimierz Świegocki

    Opinie o książce Do lektury Mickiewicza powinno się wracać w różnych momentach życia. Książka Kazimierza Świegockiego pokazuje, że warto: przynosi ożywczą interpretację egzystencjalnych wątków Sonetów krymskich, pomniejszych wierszy, utworów tłumaczonych przez Mickiewicza, a zamyka ją szkic o Panu Tadeuszu i Dziadach. Do zacnego grona piszących o Mickiewiczu filologów dołączył filozof. Anna Nasiłowska Interpretacje profesora Świegockiego, filozofa i poety, są jak deszcz, któreg...