Szewcowa

W zapowiedziach Wydawnictwa Lira zainteresowała mnie książka Justyny Stasio-Sigi „Wyrodna” – zarówno tematyką, jak i Łodzią jako miejscem akcji, a także latami 60. z odwołaniami do drugiej połowy lat 30. XX wieku. Postanowiłem po nią sięgnąć. Od wydawcy dotarła do mnie też pierwsza, debiutancka powieść autorki pt. „Szewcowa” w bliźniaczym stylu okładki. Myślałem, że to dwa tomy jednej opowieści, ale okazało się, że to zupełnie oddzielne historie.

„Szewcowa” to powieść debiutancka, ale napisana bardzo dojrzałym piórem i z niesamowitą konstrukcją opowieści – zaplątaną i zagmatwaną, która w konsekwencji zostawia ślad w psychice właściwie każdego uczestnika wydarzeń. To książka, po której mam nieodpartą ochotę, żeby każdemu wystawić jakąś cenzurkę, ocenić go, bo każdy ma coś „za uszami”. Każdy robi coś, czego nie powinien, chociaż w większości wydaje mu się, że w dobrej sprawie. No, ale jak mówi polskie powiedzenie: dobrymi chęciami piekło jest wybrukowane.

Kiedy jednak zabrałem się za ocenianie, przypomniała mi się książka „Fałszywa Hrabina”, w której Janina Suchodolska – odważna kobieta ocalająca tysiące Polaków – pisze, że po tym, co widziała, nie ocenia nikogo. Mówi wprost: nie wiadomo, jak my byśmy zachowali się w danej sytuacji. Normalne, ogólnie przyjęte wartości tracą na znaczeniu wobec dramatu, z którym stajemy twarzą w twarz.

Jak ocenić Szewcową – kobietę, która straciła całą rodzinę i córeczkę w czasie II wojny światowej, a po przyjeździe do Łodzi nagle łapie Pana Boga za nogi, bo wpada w oko Szewcowi? Julian Wiatr zakochuje się w niej po uszy. Ale czy jest to szczęście w ostatecznym rozrachunku? Czy głęboka chęć posiadania dziecka jest w stanie doprowadzić do kroków niecodziennych? Czy można dać uczucie, kiedy nie wiadomo, czy ma się go jeszcze choć trochę po traumatycznych przeżyciach w cieniu Auschwitz?

Czy wielka miłość od „strzały Amora” Juliana Wiatra okaże się trafieniem w dziesiątkę? Czy zrobi wszystko, by jego żona była szczęśliwa? Czy tragiczne wydarzenia wojenne mogą uspokoić serce i duszę?

Autorka zaskakuje zwrotami akcji, które balansują na granicy fikcji literackiej i możliwych zdarzeń. Cała opowieść ma mocne podstawy i została bardzo dobrze zapleciona – nie może być inaczej, skoro Łódź to miasto włókiennicze. Każda kartka zbliża do coraz bardziej dramatycznych wydarzeń, które nagle eksplodują, by znaleźć rozwiązanie. Jakie? Dramatyczne czy bliższe happy endu? Ja zostałem zaskoczony. Okazuje się, że w życiu nie ma przypadków – to my tworzymy nasze losy, a życie tylko podsyła sytuacje, które zmieniają naszą optykę.

Kawał dobrej lektury. Na tyle dobra, że czytam już „Wyrodną”, choć to zupełnie inna historia.

Trudno jest mi ocenić tę książkę. Sięgnęłam wyżyn wojeryzmu, nie potrafię odmówić zaangażowania, jakiego dostarczyły mi losy zwykłych bohaterów. Nie zmienia to faktu, że przez 90% historii dostawałam białej gorączki w reakcji na podejmowane przezeń działania. Wszystkiego było po trochu - smutku, złości, obrzydzenia.

Na ogromny plus odnotowuję, iż okładkowa wzmianka o Auschwitz to jedynie maleńka kropla w morzu fabuły - zupełnie niepotrzebnie zraża czytelników, nie otrzymujemy bowiem kolejnego potworka w stylu "Tatuażysty...".

SZEWCOWA to poruszająca, słodko-gorzka opowieść o utracie oraz o sile spełnienia marzeń, luźno oparta na prawdziwych wydarzeniach.

Po książki z gatunku literatury pięknej sięgam niezbyt często, ale nie jest to spowodowane tym, że ich nie lubię - bardzo lubię - po prostu rzadko trafiam na takie pozycje. Dlatego z ciekawą podeszłam do autorki i zaproponowanej historii, zastanawiałam się w jakie tonu uderzy. I ujęła mnie opowiedzianą historią, mimo że nie jest to lekka powieść, bardziej słodko-gorzka, nad wyraz prawdziwa, nie opowiadająca o trudach wojny, tylko o życiu w powojennej Polsce, w której się całkowicie zatraciłam.

Autorka realistycznie oddała emocje bohaterów, z czym się musieli zmagać, jakie trudne decyzję podejmować oraz jakie uczucia towarzyszyły im przy spełnieniu największego marzenia. Z początku współczułam Marii, jednak im dalej wchodziłam w tę powieść, nie mogłam zrozumieć jej postępowania i zachowania, co doprowadziło do mojego zniechęca się do niej. Za to bardzo polubiłam się z Julianem, dlatego do samego końca kibicowałam mu.

Czas spędzony przy tej lekturze uważam za bardzo udany, a dowiedziawszy się że jest to debiut Justyny Stasio-Siga, jestem pod wielkim wrażeniem. Chylę czoła Pani Autorko!