Fakty, ciekawostki i atrakcje 36 tematów dotyczących Roztocza zawartych na 500 bogato ilustrowanych stronach (mapy, plany i 250 fotografii).
Publikacja obejmuje rozdziały m.in o Grzegorzu Kuźniewiczu artyście ze Starego Brusna, niemieckim obozie zagłady w Bełżcu, św. Bracie Albercie, browarze w Zwierzyńcu, Czartowym Polu, Dahanach roztoczańskich połoninach, drzeworycie płazowskim, Dziewięcierzu-Moczarach, Guciowie pełnym niespodzianek, cerkwi w Hrebennem, ostatnim szczebrzeszyńskim Żydzie Jankielu Grojserze, kamiennym miasteczku Józefowie, kamieniarce bruśnieńskiej, koniku polskim, Koronie Wzgórz Roztocza, Krasnobrodzie, monasterze nad Werchratą, morzu zaklętym w skałach, Narolu zwanym dawniej Florianowem, roztoczańskich pałacach, Radecznicy Jasnej Górze Lubelszczyzny, dwóch cerkwiach w Radrużu, Roztoczańskim Parku Narodowym, schronach bojowych Linii Mołotowa, skamieniałych drzewach, Szczebrzeszynie, Tomaszowie Lubelskim, Świątyni Słońca, uzdrowisku w Horyńcu, Zamościu, wodospadach, a także wieżach i punktach widokowych.
Roztocze do niedawna dla wielu nieznane lub kojarzone z krańcem cywilizowanego świata gdzieś na wschodnich rubieżach, dziś zyskuje coraz większą popularność. Trudno nakreślić sztywne ramy tego zakątka pełnego pamiątek po dawnej mozaice kultur, wyznań i języków, bo jego granice turystyczne wędrują na północ pod Zamość i na południe do Lubaczowa, zachodnią flanką ocierając się o Kraśnik. Sama nazwa wskazuje na roztaczające się niegdyś z tutejszych pagórów widoki oraz wody płynące wartkim nurtem rzek: Tanwi, Wieprza, Raty, Sołokii czy Sopotu. Progi skalne w korytach części z nich stanowią strefę krawędziową platform tektonicznych Europy, ukształtowaną przez naturę przed milionami lat.
Stąpanie śladami dawnych mieszkańców, zwłaszcza w miejscach na zawsze wymazanych z lokalnego pejzażu, pozwala głębiej zanurzyć się w ich historię. Warto uchylić bramę kirkutu, zajrzeć w okno samotnej synagogi czy pochylić w zadumie głowę w Niszy Ohel bełżeckiego upamiętnienia ofiar nazistowskich mordów. Dawne kresowe pałace i dwory zmieniły styl oraz charakter, ale wciąż można znaleźć odrobinę cienia i ochłody w pamiętających czasy ich świetności ogrodach oraz parkach. Niegdysiejsze granice zaborów, do dziś oznaczone w przestrzeni i utrwalone w pamięci pokoleń, da się bez trudu przekroczyć, choć nie zawsze suchą stopą. Wędrowców powiodą kamienne drogowskazy przydrożne krzyże i kapliczki. Większość z nich swoim rodowodem sięga do warsztatów Starego Brusna, obecnie uroczyska, będącego pamiątką po ludowych mistrzach dłuta.
Kraina buka, jodły i konika polskiego wciąż oferuje niebo pełne gwiazd, niezakłócone łuną miejskiego światła. Może zatem właśnie tutaj, gdzie czas zwalnia bieg, uda się przysiąść na snopku siana, okurzyć stopy, maszerując niespiesznie piaszczystą dróżką, nasycić wzrok zielono-żółtymi patchworkami pól przetykanymi miedzami. Platformy i wieże widokowe pozwolą zawisnąć między niebem a ziemią, zaś wszelkie szlaki piesze, rowerowe czy wodne doprowadzą do najodleglejszych i najdzikszych zakątków krainy. [Ze Wstępu]
RENATA FERENC-PUPEK instruktor przewodnictwa i przewodnik beskidzki z wpisaną w krwiobieg miłością do Roztocza oraz dawnych Kresów Wschodnich. Zatrzymane pod powiekami obrazy coraz częściej przenosi w obszar wymiernej fotografii, ilustrując nimi teksty zamieszczane w Przestrzeni Pogranicza.
MAŁGORZATA SKULIMOWSKA. Doktor nauk o Ziemi w zakresie geografii. Przewodnik beskidzki oraz pilot wycieczek. Turystka z wykształcenia i z pasji do podróży, którą dzieli się ze studentami w pracy na uczelni.
Szukasz więcej propozycji? Zobacz nasze tytuły z kategorii przewodniki
Jakie konkretne obszary geograficzne opisuje publikacja "Roztocze. To, co najważniejsze"?
Książka szczegółowo omawia teren rozciągający się od okolic Zamościa na północy aż po Lubaczów na południu. Czytelnik znajdzie tu informacje o zachodnich krańcach regionu w pobliżu Kraśnika oraz o wschodnich rubieżach przy granicy państwa. Treść obejmuje zarówno Roztocze Środkowe z Roztoczańskim Parkiem Narodowym, jak i Roztocze Wschodnie z jego unikalną architekturą cerkiewną. Dzięki tak szerokiemu ujęciu publikacja stanowi kompletne kompendium wiedzy o całym regionie geograficznym.
Czy wewnątrz książki znajdują się materiały ułatwiające planowanie wycieczek w terenie?
Publikacja zawiera mapy, plany oraz 250 autorskich fotografii ułatwiających orientację w terenie. Autorzy zamieścili opisy konkretnych szlaków pieszych, rowerowych i wodnych, które prowadzą do najciekawszych zakątków krainy. Dokumentacja wizualna pozwala wcześniej zapoznać się z wyglądem zabytków, takich jak cerkwie w Radrużu czy bunkry Linii Mołotowa. Jest to praktyczne narzędzie dla każdego, kto chce samodzielnie odkrywać Roztocze poza głównymi trasami.
Na jakich aspektach historycznych i kulturowych skupiają się autorki tego przewodnika?
Książka kładzie duży nacisk na wielokulturowe dziedzictwo regionu, opisując pamiątki po społecznościach żydowskich, ukraińskich i polskich. Znajdziemy tu rozdziały poświęcone między innymi kirkutom, synagogom, dawnym pałacom kresowym oraz tradycyjnemu kamieniarstwu bruśnieńskiemu. Ważnym elementem jest także tragiczna historia obozu w Bełżcu oraz dzieje lokalnych artystów i rzemieślników. Takie podejście pozwala zrozumieć duszę regionu, a nie tylko jego walory przyrodnicze.
Czy treść przewodnika uwzględnia atrakcje przyrodnicze inne niż Roztoczański Park Narodowy?
Tak, książka opisuje liczne pomniki przyrody, wodospady oraz unikalne formacje geologiczne poza terenem parku. Czytelnicy poznają szczegóły dotyczące Szumów na Tanwi, skamieniałych drzew czy specyficznych roztoczańskich połonin zwanych Dahanami. Publikacja przybliża również bogactwo lokalnej flory, w tym lasy bukowe i jodłowe, oraz fauny reprezentowanej przez konika polskiego. To idealne źródło informacji dla osób poszukujących kontaktu z dziką naturą i ciszą.
Dla jakiego typu turysty ta obszerna publikacja nie będzie odpowiednim wyborem?
Ze względu na dużą objętość 500 stron i formę kompendium, nie jest to lekki kieszonkowy przewodnik do noszenia w dłoni podczas marszu. Publikacja skierowana jest do czytelników poszukujących głębokiej wiedzy merytorycznej, a nie jedynie krótkich haseł informacyjnych. Osoby oczekujące wyłącznie aktualnych cenników biletów czy godzin otwarcia obiektów mogą czuć się przytłoczone ilością danych historycznych i geograficznych. Jest to pozycja dla pasjonatów, którzy planowanie podróży zaczynają od rzetelnego przygotowania teoretycznego w domu.
