Niemożliwa Forteca

Gdyby przeczytali ją rodzice, z pewnością uznaliby treści jako zbyt intymne i zbyt dosadne, nie nadające się dla młodych odbiorców. Seksualizacja dzieci nie powinna się odbywać w taki sposób:

przedstawianie pornografii jako

normy, brak moralnego rozróżnienia między dobrem a złem, promowanie seksu

Czytając opis na okładce byłam pewna, że tym razem to nie jest książka dla mnie. Z reguły nie odnajduję się we wszelkiego rodzaju informatycznych fabułach i omijam je szerokim łukiem. Ale jedno hasło, zawarte w ostatnim zdaniu przykuło moją uwagę i wpłynęło na zmianę decyzji. Otrzymałam obietnicę barwnego obrazu lat osiemdziesiątych i postanowiłam sprawdzić czy jeden z moich ulubionych okresów w literaturze i tym razem mnie zachwyci.

Fabula faktycznie odbiega od tych znanych czytelnikom propozycji młodzieżowych. Jedynym połączeniem ze schematycznymi historiami są nastoletni bohaterowie, ale tylko wiek jest tutaj ogniwem łączącym, bowiem same ich charaktery bardziej przypominają postrzeganie świata w sposób zbliżony do lat osiemdziesiątych. Na to liczyłam najbardziej, dzięki temu nie czuję się rozczarowana, chociaż jeśli mam być szczera: cała historia jest mocno pokręcona i potrzeba chwili by odnaleźć się w fabule.

Fabuła rozpoczyna się w 1987r. - czasach przypadających na młodość głównego bohatera i narratora jednocześnie: Billy'ego Marvina. Chłopak dostrzegał wokół siebie lawinę przeróżnych problemów i skandali, które w przyszłości miały zaowocować zmianą w wielu życiowych kwestiach, jednak nie one były wyznacznikiem jego pasji. To świat komputerów, kiełkująca dopiero technologia i czasopisma z tym związane przyciągały Billy'ego niczym magnes. Młody, ponieważ zaledwie czternastoletni chłopak życie w przekonaniu, że tylko to jest sensem jego życia: szkoła nigdy nie była jego mocną stroną, dlatego programowanie gier wideo, które tak doskonale mu wychodziło okazało się niemal zbawieniem Wraz z przyjaciółmi spędza czas na tym co najlepsze dla nastoletniego wieku, dlatego czytelnika nie bardzo dziwi dążenie młodzieży do zdobycia najnowszego wydania gazetki dla dorosłych, w której można podziwiać zdjęcia Vanny White - gwiazdy telewizji.

To przemawia zatem na korzyść zapowiedzi o realnych wydarzeniach z pogranicza lat osiemdziesiątych i dziewięćdziesiątych. Kiełkujący postęp technologii w połączeniu z normalnymi zabawami młodzieży ówczesnych czasów wyniosło fabułę poniekąd na strefę absurdu. Bohaterowie tak mocno nastawili się na zdobycie nieuchwytnej i zabronionej gazety, że przestali zwracać uwagę na przygody i doświadczenia jakie otoczyły ich podczas tej niezwykle ważnej misji. Autor w ciekawy sposób ujął zwykłą prostotę życia, w której Internet nie jest wyznacznikiem dnia i nostalgicznie wrócił wraz z czytelnikiem do czasów, kiedy to świat był kuszący i wciągający. Na korzyść Jasona Rekulak przemawia styl - obrazowy i wiarygodny, który idealnie oddaje wszelkie jego zamierzenia. Jednak nie podobała mi się nieustanna próba przypomnienia czytelnikowi w którym roku się znajdujemy i zarzucania go wszechobecnymi popkulturowymi odwołaniami - do filmów, muzyki, gier czy wierzeń. Zbyt dużo tego miejscami było, przez co niektóre momenty wydawały się niemal natarczywe.

Jeśli miałabym zakwalifikować "Niemożliwą fortecę" do jednego gatunku, wrzuciłabym ją do worka powieści nostalgicznych. Nie życie młodzieży wiedzie tutaj prym a właśnie świadomość życia sprzed doby Internetu. Spodobała mi się taka wizja i chociaż książka nie zawsze była dla mnie idealna - przeczytałam ją od początku do końca z tęsknotą kierowaną w stronę bohaterów i ich życia. To ciekawa propozycja pełna ukrytych znaczeń - walki o własne marzenia, wzruszeń ukrytych pod pozorami szczęścia, odnajdywania przyjaźni i budowania sojuszy. Powieść, przez fakt że jest literaturą trochę bardziej ambitniejszą niż zwykła historia młodzieżowa może nie przypaść do gustu każdemu, ale byłoby szkoda, gdybyście przeszli obok niej obojętnie.

PIĘKNA POCZTÓWKA Z LAT 80.

Było nas trzech

W każdym z nas inna krew

Ale jeden przyświecał nam cel

Perfect

Niemożliwa forteca to powieść dla wszystkich miłośników lat 80. Nie tylko jeśli chodzi o raczkujące gry komputerowe z tamtego okresu, jakie stają się siłą napędową wydarzeń w całej książce. Dla mnie, miłośnika kina przedostatniej dekady dwudziestego wieku, lektura dzieła Jasona Rekulaka była sentymentalnym powrotem do czasów, w których co prawda się urodziłem, ale ich nie pamiętam. Powrotem do tego, co znam z kinowych i telewizyjnych ekranów oraz niezliczonych książek. I piękną laurką zrodzoną z pasji i sentymentu.

Wetbridge w stanie New Jersey to mieścina, jakich pełno. Ani nic wspaniałego, ani nic rozczarowującego. Nic niezwykłego także się tu nie dzieje – dzieciaki chodzą do szkoły, rodzice do pracy, jeśli takową mają. Ale dla czternastoletniego Billy’ego Marvina wiosna roku 1987 ma okazać się bodajże najważniejszym okresem w jego życiu. A wszystko zaczyna się od Vanny White, hostessy z teleturnieju „Koło Fortuny”, którą chłopak i jego dwaj przyjaciele, Alf i Clark, uwielbiają. Za urodę. Za to, że „dziewczyna z sąsiedztwa” stała się uosobieniem amerykańskiego snu. A teraz także za to, że jej zdjęcia pojawiły się w najnowszym numerze „Playboya”. Rozmowy o filmach, muzyce, a nawet komputerach – wielkiej pasji Billy’ego, który projektuje zresztą własne gry na Commodore 64 – schodzą na dalszy plan. W głowach chłopaków rodzą się kolejne plany, jak zdobyć pismo i móc cieszyć się walorami nagiej Vanny White. Kiedy ostatnia akcja kupna magazynu w sklepie u Zelinsky’ego bierze w łeb, chłopak odkrywa, że może być coś lepszego niż erotyk. Córka Zelinsky’ego, pulchna, nastoletnia Mary, na dodatek winna ich porażki, okazuje się pokrewną duszą Billy’ego. Także zafascynowana komputerami, inteligenta i ciekawa, wkracza w życie chłopaka i zaczyna je odmieniać…

Niemożliwa forteca to książka o miłości. Miłości do lat 80. Miłości w latach 80. I miłości do młodości, do sentymentów. Jason Rekulak, znany dotąd jako wydawca, który rzucił na księgarskie półki bestsellerowy Osobliwy dom pani PeregrineRansomaRiggsa, stworzył powieściowy hołd dla okresu, kiedy kino przepełnione było dziecięcą magią, bo ludzie dość mieli brudu polityki i zimnowojennych lęków, w muzyce królowały dziwne trendy, a dzieciaki, choć miały wprawdzie komputery, erotykę mogły podziwiać jedynie na okładkach pism, jeśli udało im się coś dostrzec. W takiej scenerii żyją trzej główni bohaterowie: nieco geekowaty Billy, Alf mający o wiele więcej wspólnego z bohaterem serialu, z którym dzieli imię, niż mogłoby się wydawać i zmagający się z drobną niepełnosprawnością przystojniak Clark. Ciągle grają w planszówki lub proste gry na Commodore, niemal bez przerwy oglądają telewizję i filmy wypożyczane na kasetach VHS, w tych ostatnich szukając przede wszystkim scen erotycznych i dużo rozmawiają o kulturze popularnej tamtych lat.

Rekulak opowiada o tym wszystkim z miłością, z jaką bohaterowie rozprawiają o kształtach Vanny White. Robi to po części przez różowe okulary sentymentu i tęsknoty za młodością, ale pozostaje przy tym wiarygodny i szczery. Przede wszystkim jednak trafia do mnie – do mojego serca i umysłu. Bo jako osoba, której dzieciństwo przypadło na początek lat 90., sam posiadam podobne wspomnienia, a te po raz kolejny odżyły właśnie za sprawą Niemożliwej fortecy. Nie wiem co prawda, jak powieść odbiorą młodsi czytelnicy, ci, którzy nie pamiętają kaset VHS, gier prezentujących się pod względem grafiki słabiej niż produkcje na telefony komórkowe sprzed dekady i tym podobnych rzeczy. Tak jak zresztą nie mam pojęcia, jak spodoba się przedstawicielkom płci pięknej – bo to jednak męska lektura, z męską (nastoletnią?) fascynacją kobietami i typowo chłopięcymi rozrywkami. Niemniej mam nadzieję, że i im przypadnie do gustu. Pierwszej grupie na zasadzie przekonania się, jak to „żyło się kiedyś”, drugiej jako szansa zrozumienia chłopięcego świata i punktu widzenia.

Ale nawet w oderwaniu od sentymentów i podobnych rzeczy Niemożliwa forteca to dobra książka. Ciekawa, potrafiąca trącić w sercu niejedną nutę – szczególnie romantyczną, choć nie liczcie tu na tanie miłostki w stylu Harlequinów – i nieźle napisana. Nieźle, bo z jednej strony mamy treści raczej dla starszych odbiorców, z drugiej: podane są w stylu lekkim i dość prostym, typowym dla powieści z gatunku young adult. Ale czy to mankament? Nie, Billy jest naszym narratorem, serwuje nam to z własnej perspektywy, czemu nie miałby więc robić tego w ten właśnie sposób?

Podsumowując, warto po Niemożliwą fortecę sięgnąć i tyle. To dobra powieść i absolutne musisz-to-przeczytać dla miłośników lat 80., starych gier, filmów, kultury i popkultury oraz ludzi, którzy w tamtym okresie się wychowali. Znakomita zabawa gwarantowana, choć nie spodziewajcie się zarazem szczególnej głębi.