Zapierająca dech w piersiach książka obrazkowa bez słów. O migrantach, ich dramatycznej podróży oraz determinacji, nadziei i stracie.
Jest ich wielu. Żyrafa, niedźwiedź, lis, słoń, tukan, flaming, kaczka, lew, zając, kogut, osioł, nosorożec… Każdy inny. Każdy z tobołkiem lub walizką. Zostawiają za sobą martwy, bezlistny las i ruszają w drogę. Przed nimi długa, trudna podróż, w której towarzyszyć im będą nadzieja i strach, determinacja i zmęczenie, ból i troska o słabszych. Będą przekraczać granice, dokonywać poświęceń, tracić bliskich. Nie wszyscy dotrą do celu. W jaki sposób zakończy się ich wędrówka?
„Migranci” opowiadają poruszającą historię, która rozgrywa się dziś w wielu miejscach świata. Zapierające dech w piersiach ilustracje oparte na kontraście żywych kolorów i głębokiej czerni okazują się bardziej wymowne niż tysiąc słów. Ukazując podróż uczłowieczonych zwierząt, nadają obrazom migracji znanym z mediów uniwersalny wymiar i wielką siłę wyrazu. Prostota i autentyczność łączy się tu z poetycką symboliką, która zaprasza czytelników do namysłu i interpretacji. Wszystko razem składa się na pobudzającą empatię książkę, która znakomicie nadaje się do wprowadzenia dzieci w temat uchodźstwa i migracji.
Książka nagrodzona Prix Sorcières 2021 – najważniejsza francuską nagrodą dla książek dziecięcych oraz uhonorowana wpisem na listę White Ravens 2020 – listę najbardziej godnych uwagi książek dla dzieci z całego świata, przygotowywaną corocznie przez specjalistów z Internationale Jugendbibliothek (Międzynarodowej Biblioteki Książek dla Dzieci i Młodzieży) w Monachium.
Dochód ze sprzedaży książki Wydawnictwo przekaże na rzecz Fundacji Ocalenie, zajmującej się pomocą uchodźcom, migrantom i repatriantom w Polsce.
Opinie o książce
Wyjątkowy wyczyn: książka obrazkowa bez słów, w której nieobecność tekstu potęguje siłę wyrazu opowieści. Radykalna oszczędność kolorów, widocznych tylko tam, gdzie to konieczne, i sugestywne obrazy sprawiają, że podróż migrantów ukazana na ilustracjach – wyrazista, a zarazem zwyczajna – staje się namacalna. Surowy, wstrząsający obraz migracji. Piękna i poruszająca książka, która pobudza do myślenia.
„Kirkus Reviews”
Watanabe z wdziękiem ukazuje zarówno godność, jak i determinację bohaterów, a świetliste kolory na aksamitnie czarnym tle nadają mrocznym rozkładówkom wielką wizualną siłę.
„Publishers Weekly”
Jest dziś wiele książek dla dzieci na temat migrantów i migracji. „Migranci” wyróżniają się dzięki swej prostocie, intensywności i przejmującemu pięknu.
katalog White Ravens
Peruwiańska ilustratorka Issa Watanabe wybrała niełatwy temat, zwłaszcza że jest to książka dla dzieci. Ale właśnie dlatego jej dzieło jest tak wartościowe. Nie ukrywa bowiem rzeczywistości, lecz przedstawia ją w sposób dostępny dla dziecka. Nie używa eufemizmów i nie wygładza trudnej, niebezpiecznej i skomplikowanej sytuacji.
„Courbett Magazine”
O autorce
Issa Watanabe (ur. 1980) – peruwiańska graficzka, ilustratorka i autorka książek obrazkowych. Jako córka ilustratorki i poety od dziecka miała bliski kontakt ze sztuką. Po studiach literaturoznawczych i artystycznych przez kilkanaście lat mieszkała na Majorce, gdzie spotkała wielu migrantów uciekających przed wojną i ubóstwem. Obok pracy artystycznej angażowała się w prowadzenie kursów i warsztatów dla dzieci i osób wykluczonych społecznie, za co w 2010 roku otrzymała nagrodę Obra Social Caixa Fórum w Hiszpanii. W 2018 roku jej ilustracje były prezentowane na Wystawie Ilustratorów na Międzynarodowych Targach Książki Dziecięcej w Bolonii. W 2020 roku zdobyła Grand Jury Prize na Ananas International Illustration Exhibition w Pekinie.
Czy książka "Migranci" posiada tekst czy jest to opowieść obrazkowa?
Książka "Migranci" jest publikacją całkowicie pozbawioną tekstu, opierającą się wyłącznie na narracji wizualnej. Historia opowiadana jest za pomocą sugestywnych ilustracji, co pozwala na indywidualną interpretację losów bohaterów przez każdego czytelnika. Brak słów sprawia, że przekaz staje się uniwersalny i zrozumiały niezależnie od wieku czy bariery językowej odbiorcy. Taka forma angażuje do aktywnego śledzenia detali oraz samodzielnego budowania opowieści w myślach.
Czy tematyka uchodźstwa w tej formie jest odpowiednia dla bardzo małych dzieci?
Publikacja porusza trudne tematy straty i lęku, dlatego może być zbyt przytłaczająca dla dzieci poniżej szóstego roku życia bez wsparcia dorosłego. Choć bohaterami są zwierzęta, ich doświadczenia są przedstawione w sposób surowy, przejmujący i niezwykle sugestywny. Opiekunowie powinni wcześniej zapoznać się z treścią, aby ocenić wrażliwość swojego dziecka na smutne sceny pożegnań. Książka nie wygładza rzeczywistości, co wymaga od odbiorcy pewnej dojrzałości emocjonalnej oraz gotowości do trudnej rozmowy.
Jaką technikę ilustracyjną zastosowano w tym wydaniu i co ją wyróżnia?
Wydanie wyróżnia się zastosowaniem intensywnych barw skontrastowanych z głębokim, czarnym tłem na każdej rozkładówce. Taki zabieg artystyczny nadaje ilustracjom wyjątkową głębię i podkreśla mroczny, a zarazem pełen nadziei klimat wielkiej wędrówki. Każda postać zwierzęca została narysowana z dużą precyzją, co ułatwia dziecku identyfikację z emocjami konkretnych bohaterów. Estetyka ta przyciąga uwagę zarówno młodych czytelników, jak i dorosłych kolekcjonerów ambitnych książek artystycznych.
W jaki sposób ta publikacja pomaga w rozmowie z dzieckiem o trudnych tematach?
Książka stanowi doskonałe narzędzie edukacyjne, które buduje empatię poprzez wizualną metaforę niebezpiecznej podróży. Dzięki przedstawieniu migrantów jako antropomorficznych zwierząt, temat uchodźstwa staje się bardziej przystępny i mniej przerażający dla dziecka. Publikacja naturalnie zachęca do zadawania pytań o powody opuszczania domu oraz o znaczenie wzajemnej pomocy w grupie. Jest to bezpieczny punkt wyjścia do ważnych rozmów o współczesnym świecie i solidarności międzyludzkiej.
Czy brak słów w książce utrudnia zrozumienie fabuły przez młodszego czytelnika?
Brak warstwy tekstowej nie stanowi przeszkody, ponieważ czytelna kompozycja obrazów logicznie prowadzi przez całą historię. Autorka zachowała pełną ciągłość przyczynowo-skutkową, dzięki czemu nawet dzieci niepotrafiące jeszcze czytać bez trudu rozpoznają intencje postaci. Detale takie jak niesione bagaże czy zmieniające się krajobrazy dostarczają wszystkich niezbędnych informacji o przebiegu i trudach wyprawy. Taka konstrukcja skutecznie rozwija spostrzegawczość oraz umiejętność interpretacji symboli wizualnych u małego odbiorcy.
