Las zbliża się powoli. Kto po wojnie mordował w Dębrzynie

„Las zbliża się powoli” to pozycja, która poruszyła moje serce i umysł, otworzyła na ludzkie tragedie, które aż trudno sobie wyobrazić, że naprawdę miały miejsce. W mojej ocenie to jedna z ważniejszych pozycji reportażowych ostatnich kilku lat, a może nawet całego dziesięciolecia. Autor odkrywa w niej zbrodnie, o których nie wolno nam nigdy zapomnieć, a wszystko w atmosferze powojennej zawieruchy. Z pewnością będę do niej wracać nie tylko jesiennymi wieczorami. Książka zdecydowanie warta polecenia!

Świetna książka reporterka polskiego autora Rafała Hetmana. Opowiada o morderstwach i rabowaniu ludzi, którzy wracali z robót w III Rzeszy. Do zdarzeń dochodziło w lesie w Dębrzynie. Książka jest świetnie napisana, niezwykle wciągająca. Choć tematyka nie nalezy do najprzyjemniejszych, warto moim zdaniem mieć świadomość tego, jak wyglądała rzeczywistość tuz po wojnie. Ciężko jest wyobrazić sobie co czuły tamte osoby- zarówno oprawcy jak i ofiary. Naprawdę polecam przeczytac tę pozycję. Ja przeczytałem w kilka godzin, tak mnie wciągneło. 

"Las zbliża się powoli. Kto po wojnie mordował w Dębrzynie?" Rafał Hetman

Dębrzyna jest niewielkim lasem o krwawej historii. Najstarsze drzewa pamiętają zarówno polowania na bażanty, hrabiego Lubomirskiego, jak i mordy dokonywane w celach rabunkowych na powracających z robót w III Rzeszy Polakach. Te wydarzenia ciągną się za mieszkańcami Grzęski i Świętoniowej od lat, lecz mało kto chce o nich mówić...

"Las zbliża się powoli" to kolejny reportaż w dorobku literackim Rafała Hetmana, a zarazem powrót w wielkim stylu! Wcześniejsza publikacja autora na temat lubelskiego miasteczka Izbica odbiła się ogromnym echem w czytelniczym półświatku, pozostawiła po sobie ogrom wrażeń, emocji i niedosyt w oczekiwaniu na premierę następnej frapującej książki. Warto było czekać. Autor ponownie rozkłada czytelników na łopatki... Zaskakuje, angażuje, a co więcej przywołuje pamięć o wydarzeniach i ludziach, którzy już dawno zatarli się na kartach historii, a o których pamiętają nieliczni.

Rafał Hetman pozostaje obiektywny ani na chwilę nie zbacza z tej ścieżki. Nie dąży do samosądów, nie ocenia, nie znieważa czy też nie używa bluźnierstw wobec morderców. Wręcz przeciwnie - o każdym wyraża się z należytym szacunkiem, nikogo nie potępia; postępuje ostrożnie, a tym samym zgodnie z prawdą historyczną, zapiskami i notatkami archiwalnymi, wspomnieniami mieszkańców Grzęski i Świętoniowej oraz w taki sposób, by rodziny sprawców nie poczuły się w żaden sposób urażone. Tego wymaga się od bardzo dobrego reportażu, elementy te świadczą o profesjonalizmie, precyzji i swoistej umiejętności subtelnego podejścia do opisywanego tematu.

Autor usiłuje zdefiniować pojęcie pamięci i przeciwstawne do owego. Nieustannie rozpracowuje czynniki, które mogły wpłynąć na to, że wydarzenia z Dębrzyny usiłowano zamieść pod przysłowiowy dywan, sprawić, że pamięć o poległych i oprawcach zaginie w odmętach powojennego chaosu i poczucia niepokoju towarzyszącego tamtemu niepewnemu okresowi.

Książka "Las zbliża się powoli" nie jest również zwykłym, banalnym śledztwem reporterskim. W reportażu tym znajdziemy fragmenty dochodzenia do tego, kto mordował, ale przewijają się one jedynie gdzieś tam w tle. Są zauważalne, znaczące dla całości, jednak nie zamykają opowiedzianej przez Hetmana jakże intrygującej opowieści w sztywnych ramach dociekań, przypuszczeń i innych możliwości. Tutaj mamy szanse ujrzeć drugie dno, aczkolwiek trzeba uważnie badać grunt, gdyż ta pozycja jest czymś o wiele więcej niż tylko nudnawym śledztwem z podaniem wszystkich personaliów "tych, którzy chodzili do Dębrzyny".

Podsumowując, Rafał Hetman zdecydowanie potrafi wbić czytelnika w fotel! I to dosłownie. Snując ekscytującą historię niewielkiego lasku w okolicach Przeworska, funduje nam ogrom różnorakich emocji, a także wspaniale rekonstruuje zasłyszane od rozmówców wspomnienia. "Las zbliża się powoli" to swego rodzaju kompendium pamięci i niepamięci...

⭐8/10

Za egzemplarz książki dziękuję Wydawnictwu Czarne.

Las, do którego starsi ludzie boją się wchodzić. O którym praktycznie nikt nic nie wie, a sekrety spoczywają bezpiecznie w grobach. Tych na cmentarzu przy parafii oraz tych, jakimi usiany jest las. Nikt nie wie, ile osób zostało w nim zabitych i kim właściwie byli sprawcy. Nikt nigdy nie został za to ukarany i nie poniósł konsekwencji. A o historiach ludzi, którzy wracali z przymusowych robót i zostali zamordowani od lat wspomina się jedynie szeptem.

Hetman nie jest pierwszym, kto próbuje przywrócić pamięć tych okropnych wydarzeń, ale robi to wyjątkowo wnikliwie. Dociera do wszystkich dostępnych informacji, nikogo nie ocenia i pozostawia swoje własne poglądy oraz uczucia poza tekstem. Dzięki temu autor stworzył kolejny dobry reportaż o zbrodniach przeszłości i kolejny raz czytałam jego pracę z ogromną przyjemnością. Lekkie pióro, duży szacunek dla rozmówców i potraktowanie tematu z łagodnością, ale bez spłyceń — oto, do czego już mnie przyzwyczaił.

„Las zbliża się powoli. Kto po wojnie mordował w Dębrzynie" mówi o zbrodniach na braciach wracających do domu, ale skupia się też na zmowie milczenia, nieudolnych śledztwach i historii miejscowości wokół Dębrzyna. Jest o tym, jak wyglądała codzienność w sąsiedztwie z wojskiem niemieckim, a potem rosyjskim. O odnajdywaniu kości wśród drzew przez dzieci i kłamstwach dorosłych. O traumie powojennej. Hetman bowiem w żadnym razie nie idzie na skróty. Nie spłyca problemów i stara się ugryźć je z każdej strony. I jestem mu za to kolejny raz wdzięczna.

Po „Izbica, Izbica" mogłam to jedynie podejrzewać, ale teraz jestem pewna —tytułu tego autora naprawdę warto mieć na oku. Czekam na kolejne!