Shakespeare od młodych lat interesował się starożytnością, poświęcił jej siedem tragedii. Mitologię i dzieje antycznej Grecji uczynił podglebiem "Troilusa i Kresydy", "Peryklesa" i "Tymona Ateńczyka". Historia starożytnego Rzymu stanowi kanwę "Juliusza Cezara", "Antoniusza i Kleopatrę", "Koriolana" i "Tytusa Andronikusa". Niniejsza dwutomowa edycja prezentuje tragedie rzymskie (jak tu umownie je nazywamy) w nowym przekładzie Antoniego Libery, który wcześniej ogłosił w PIW przekład kompletu tragedii Sofoklesa (2018) i wyboru dramatów Racine`a (2019).
Tragedie rzymskie oparte są w znacznej mierze na Żywotach sławnych mężów Plutarcha, które Shakespeare czytał w angielskim przekładzie Thomasa Northa. "Juliusz Cezar" i "Antoniusz i Kleopatra" dotyczą czasów schyłku republiki (44-30 p.n.e.), Koriolan - jej początków (507-493 p.n.e.), a "Tytus Andronikus" - schyłku cesarstwa (o czasie nieokreślonym).
Antoni Libera wypracowując lekcję przekładu dzieł Shakespeare`a, wykorzystuje swoje doświadczenie jako reżysera i tworzy ją z myślą przede wszystkim o aktorach i środowisku teatralnym. Za cel stawia sobie klarowność, płynność i wyrazistą rytmikę (unikanie przerzutni), czasem za cenę uproszczenia wyszukanej metaforyki lub rezygnacji z barkowej sztukaterii. Mówi się tego Shakespeare`a, jakby był napisany po polsku, a nie choćby i najwierniej odtworzony w polszczyźnie.
Szukasz więcej propozycji? Zobacz nasze tytuły z kategorii dramat
Czy "Koriolan, Tytus Andronikus. Tragedie rzymskie. Tom 2" to nowoczesny przekład?
Tak, książka zawiera nowoczesny przekład autorstwa Antoniego Libery, który stawia na klarowność i płynność języka. Tłumacz zrezygnował z archaizmów na rzecz zrozumiałości tekstu dla współczesnego odbiorcy. Dzięki temu dramaty czyta się naturalnie, a ich struktura rytmiczna sprzyja głośnej lekturze. To idealna propozycja dla osób chcących poznać klasykę w odświeżonej, przystępnej formie. Publikacja ta łączy literacką głębię z nowoczesnym podejściem do polszczyzny.
Czym charakteryzuje się styl tłumaczenia Antoniego Libery w tym wydaniu?
Styl Antoniego Libery w tym tomie koncentruje się na potrzebach aktorów i wyrazistej rytmice tekstu. Autor przekładu celowo unika skomplikowanych przerzutni oraz nadmiernie rozbudowanej, barokowej metaforyki. Tekst jest napisany w sposób umożliwiający płynną recytację i łatwe zrozumienie intencji postaci na scenie. Takie podejście sprawia, że dramaty stają się bardziej dynamiczne dla współczesnego czytelnika. Przekład ten jest wynikiem wieloletniego doświadczenia reżyserskiego tłumacza.
Jakie konkretnie dramaty znajdziemy w tym tomie tragedii rzymskich?
W drugim tomie serii znajdują się dwa pełne dramaty rzymskie: "Koriolan" oraz "Tytus Andronikus". Pierwszy z nich osadzony jest w czasach początków republiki rzymskiej, natomiast drugi ukazuje mroczny schyłek cesarstwa. Oba utwory bazują merytorycznie na "Żywotach sławnych mężów" Plutarcha, co zapewnia im solidne fundamenty historyczne. Jest to kompletne opracowanie tych konkretnych dzieł w nowej interpretacji językowej. Książka stanowi istotne uzupełnienie kolekcji dzieł zebranych Shakespeare'a.
Dla kogo przeznaczony jest ten konkretny przekład dzieł Shakespeare'a?
Ten przekład jest dedykowany przede wszystkim aktorom, reżyserom oraz osobom poszukującym tekstów do wystawienia na scenie. Dzięki doświadczeniu reżyserskiemu Antoniego Libery, dialogi brzmią naturalnie i są pozbawione sztuczności typowej dla starszych tłumaczeń. Czytelnicy domowi docenią klarowność wywodu, która ułatwia śledzenie skomplikowanych intryg politycznych. To doskonały wybór dla studentów kierunków humanistycznych i artystycznych. Publikacja sprawdzi się również u osób rozpoczynających przygodę z dramatem klasycznym.
Czy to wydanie jest odpowiednie dla zwolenników bardzo wiernej, barokowej metaforyki?
Wydanie to nie jest polecane osobom poszukującym dosłownego, barokowego odwzorowania każdej metafory oryginalnego tekstu Shakespeare'a. Antoni Libera świadomie upraszcza niektóre figury retoryczne, aby zachować dynamikę i zrozumiałość przekazu teatralnego. Jeśli priorytetem jest dla Ciebie archaiczny język i skomplikowana ornamentyka słowna, ten nowoczesny przekład może nie spełnić Twoich oczekiwań. Książka skupia się na stronie użytkowej i rytmicznej, a nie na filologicznej rekonstrukcji dawnej polszczyzny. Jest to świadomy wybór artystyczny skierowany na komunikatywność tekstu.
