Gimbaza

Gimnazjów już nie ma, ale echa tej reformy edukacji jeszcze długo oddziaływać będą na współczesne pokolenie młodych ludzi. Nie dziwi mnie więc fakt, że Krzysztof Czewojsta osadził swoją książkę w czasie, gdy te trzyletnie szkoły jeszcze funkcjonowały, bo to właśnie one stały się symbolem swoistego, nieudanego edukacyjnego eksperymentu. Rzeczywistość ta posłużyła autorowi do przedstawienia szeregu problemów, z jakimi musieli i nadal muszą mierzyć się młodzi ludzie, bo pomimo tego, że wiele się zmieniło, pewne wyzwania wieku dojrzewania są takie same, niezależnie od tego, w jakich czasach przychodzi nam je pokonywać. Widać to bardzo wyraźnie w tym debiucie.

Protagonista tej powieści, przez matkę zwany Niniusiem, przez ojca Synkiem, a przez znajomych Lektorem, pokazuje czytelnikowi swoją trudną codzienność poprzez zastosowaną przez autora pierwszoosobową narrację. To trafiony zabieg fabularny, gdyż wejście w głowę nastoletniego ucznia, w którego organizmie buzują hormony i który musi wywalczyć sobie miejsce w nowej grupie rówieśników to bardzo ciekawe doświadczenie poznawcze. Obok tego, dość zaskakującą i pokazującą nieco inną perspektywę dotyczącą wątku przewodniego, jest płaszczyzna przedstawiająca nauczycieli. To niewątpliwie nadaje wielokierunkowości podejmowanego tematu.

Drugoplanowym bohaterem "Gimbazy" jest Łódź. Miasto ukazane bez ubarwień, z naciskiem na realizm sytuacyjny i społeczny. Krzysztof Czewojsta zaprasza czytelnika do środka Polski, w którym cały czas walczą ze sobą kibole dwóch łódzkich klubów sportowych, nastolatkowe mają uzasadnione powody, by pisać "HWDP", a patologia to codzienność w sąsiadujących obok siebie kamienicach. Nie jest to oczywiście pozytywny obraz, czasami nawet przerysowany, ale z pewnością mocno oddający ówczesne realia społeczne i ekonomiczne Łodzi, bo tak po prostu się tam żyło. Autorowi tym samym udało się oddać niespokojnego ducha tego miasta początku dwudziestego pierwszego wieku, wraz z jego blaskami i cieniami.

Krzysztof Czewojsta obok dość szerokiego poruszenia w swojej książce tematyki społecznej, w gratisie funduje także czytelnikowi podróż w czasie, sprawiającą prawdziwą frajdę. Podróż do lat popularności Naszej Klasy i GG, gdy królowała moda na popularne gry jak San Andreas, a bluetooth był kosmicznym wynalazkiem. Cóż to za nostalgiczna wycieczka, wywołująca wiele wspomnień i uśmiechu na twarzy.

"Gimbaza" nie jest łatwą opowieścią o dojrzewaniu, bo w jej fabule dramat przeplata się z komedią, serwując czytelnikowi pełen rollercoaster emocjonalny z ciężkostrawną przystawką pod postacią specyficznego języka narracyjnego, którego składową są liczne wulgaryzmy. Jest też polityka, w mojej ocenie zupełnie zbędna, a także wywołujący wiele refleksji, ważny wątek antymatki. Sam tytuł tego debiutu można także interpretować dwojako, więc warto podjąć się tego literackiego wyzwania.

"Gimbaza" to debiut naszego polskiego autora. Już sam tytuł oraz okładka sugerują dość mocno czego możemy się spodziewać po książę a raczej nie to czego możemy się spodziewać ale to o czym książka opowiada. Gimbaza - czyli gimnazjum. Właśnie o tym jest ta książka. O gimnazjum. O nastolatkach, o nauczycielach, o ich problemach mniejszych i większych, o systemie, o przystosowaniu się albo raczej o próbie przystosowania się, o relacjach z rodzicami. I o wielu innych, przyziemnych ale jakże ważnych sprawach tego delikatnego i burzliwego okresu dojrzewania. Jak sam autor podkreśla w swoim przedsłowiu, to że system gimnazjów został już zlikwidowany nie zmniejsza aktualności książki. Młodzież przecież nadal dojrzewa, chodzi do szkoły jest w tym samym wieku co na etapie dawnego gimnazjum. Jedynie szkoła zmieniła swoją nazwę i nieco tryb. Historię poznajemy głównie z perspektywy dwóch narratorów. Nastoletniego chłopaka, pierwszorocznego gimnazjalisty, który dopiero co przeprowadził się do innego miasta. Druga perspektywa to narracja nauczyciela, dzięki czemu mamy okazję poznać jego myśli, nieco życia prywatnego czy rozmowy z pokoju nauczycielskiego. Musicie jeszcze pamiętać, że dzięki powieści przenosimy się do roku 2007 a więc nie do tak dalekiej ale jednak przeszłości, w której nieco inaczej wszyscy funkcjonowało, co innego było modne, młodzież posługiwała się innym językiem. Ten język i vibe tamtych lat autor starał się jak najbardziej wiernie odwzorować na kartkach powieści. Książka napisana jest językiem typowym dla ówczesnych nastolatków. Jeśli chodziliście do gimnazjum w podobnych latach co bohater książki sprawdźcie koniecznie czy ten język i styl odpowiada temu, który wy pamiętacie ze swojej szkoły. U mnie nie używało się niektórych zwrotów, które były często używane w książce ale może to również wynika z zamieszkiwania innego regionu Polski. Musicie się również liczyć z tym, że w książce znajdują się wulgaryzmy. No bo jak to tak, bez tego? Gimnazjaliści wypowiadający się pięknym, kwiecistym językiem istnieli? Wulgaryzmy, patologia, bród, depresyjny nastrój - musicie być również na to wszystko przygotowani sięgając po książkę. Czy to źle? Nie. Bo oddaje świetnie klimat tamtych lat. Dla roczników około 1990 książka będzie na pewno świetną podróżą do własnej przeszłości. Możecie ją czytać i bawić się jednocześnie w porównanie. Czy u mnie było tak samo czy jednak inaczej? Co się pokrywa? Co się różni? Samo to odkrywanie i możliwość porównania będzie nielada gratką dla czytelników. Opowieść zmusza również do refleksji nad wychowaniem nastolatków. Jaki wpływ na kształtowanie osobowości młodego człowieka ma postawa rodziców, nauczycieli, kolegów i szkolnego otoczenia? Jeśli zaś chodzi o sam styl napisania powieści to czyta się ją szybko i dobrze, pewnie też dzięki wpleceniu wielu dialogów. Zakończenie zaś pozostaje otwarte a literki C.D.N. na końcu jasno dają do zrozumienia, że autor nie postawił jeszcze ostatecznej kropki. Przeczytajcie jeśli chodziliście do gimnazjum, jeśli mieszkacie bądź mieszkaliście w Łodzi albo jesteście jakoś z nią związani, jeśli macie dorastające dzieci czy sami jesteście nastolatkami. Lub po prostu jeśli macie ochotę na dobrą lekturę, przenoszącą nieco w czasie oferującą wszystko to o czym napisałam wyżej.

Lubicie nostalgiczne powieści które przenoszą w czasie czytelnika?

Dziś przychodzę do was z krótką ale mam nadzieję treściwą recenzją książki którą miałam okazję ostatnio przeczytać dzięki uprzejmości Radosława Pietrzaka. Mowa tu o „Gimbazie” czyli książki która zabierze was w podróż w lata kiedy po podstawówce szło się do gimnazjum a nie od razu do liceum. Autor stworzył świetną nostalgiczną historię która przeniosła mnie w czasie do okresu który sama chciałabym wyprzeć z pamięci, mimo moim niezbyt dobrych wspomnień autor świetnie wykreował tę książkę i stworzył bardzo ciekawą historię która poszuszy niejednego czytelnika. To literacki debiut ale zdecydowanie nie można tego odczuć, miałam wrażenie jakbym czytała książkę autora który na swoim koncie ma masę powieści.

Dialogi w tej książce były świetne i dodawały autentyczności całej powieści. Są tu poruszone ważne tematy które każemy z nas mogłyby towarzyszyć w tym trudnym czasie dojrzewania. Autor przenosi nas w czasie do 2007 roku do miasta które mimo swojego rozwoju ma również biedniejsze dzielnice, co dodatkowo daje czytelnikowi odczuć że to wszystko co działo się w książce mogłoby dziać się w jego/jej miejscowości. Ja z czystym sumieniem mogę polecić wam tę powieść, dajcie się ponieść nostalgicznej historii.

10/10 ⭐

Jest rok 2007. Wyobraź sobie, że masz 13 lat i musisz zostawić wszystko to, co do tej pory znałeś. Szkoła, przyjaciele, miejsca bliskie Twojemu sercu staną się wspomnieniami, które będziesz musiał pielęgnować, aby o nich nie zapomnieć. Twoi rodzice już podjęli decyzję. Przeprowadzacie się. W końcu nie codziennie dostaje się awans w pracy, prawda? A co za tym idzie, podwyżkę. Nie od dziś wiadomo, że pieniądze ułatwiają życie. Nikt nie pyta Cię o zdanie, jesteś młody, poradzisz sobie. No i dzieje się, jedziecie do Waszego nowego domu, do Łodzi, miasta, które w tamtych latach słynie z patologii. Rozpoczynasz nowe życie. Wkraczasz w mury "GIMBAZY", która kształtuje człowieka już od najmłodszych lat...

"GDZIE KOŃCZY SIĘ NIEWINNOŚĆ, TAM ZACZYNA SIĘ... GIMNAZJUM!"

"Gimbaza" to opowieść o chłopaku, który musiał sobie radzić w nowym otoczeniu, chociaż wcale lekko mu nie było. Zmiany często są trudne, szczególnie dla młodzieży, która dopiero poznaje nieco świat z szerszej perspektywy. W nowym otoczeniu trzeba nauczyć się warunków, jakie tam panują. I to właśnie było jedno z zadań naszego głównego bohatera, który musiał wszystko dobrze zapamiętać, aby nie popełnić żadnej gafy i nikomu przypadkiem się nie narazić. W Łodzi zła odpowiedzieć mogła skutkować nawet przysłowiowym dostaniem w pysk. Zdziwiony? Nie ma co, kiedyś realia były inne, niż dziś.

Naszemu Lektorowi, bo taką ksywkę młody dostał w budzie, ­­poznanie kumpli nie przyszło wcale tak ciężko. Jednak wiadomo, że zawsze znajdzie się ktoś, kto będzie chciał zrobić Ci pod górkę, szczególnie, gdy jesteś nowy w otoczeniu. I tym oto sposobem Lektor stanął gdzieś na środkowym szczeblu, razem ze swoją bandą. Musiał pamiętać tylko o najważniejszym - kibicuje ŁDZ (nawet wtedy, kiedy nie kibicuje nikomu), no i za nic w świecie nie wolno było mówić głośno o tym, kim jest jego ojciec. To od razu oznaczałoby spadek ze środkowego szczebla na samo dno...

Szkolne przygody Lektora przeplatają się z jego rodzinnym życiem, chociaż tych pierwszych jest zdecydowanie więcej. Widzimy, że w domu również nie ma on łatwo. Matka, która powinna być oparciem dla swojego dziecka, zachowuje się podle, chwilami wręcz karygodnie w stosunku do niego! Były momenty, w których strasznie mu współczułam. Wyzwiska i brak wsparcia to coś nie do pomyślenia. Dla tej kobiety jej jedyny syn miał zbierać dobre oceny, aby ta mogła chwalić się swoim koleżankom. Przykre. Zaś ojciec zwał go zawsze Synkiem i zachowywał się, jakby miał przy sobie małego bobasa, a nie dojrzewającego chłopca.

"Gimbaza" to debiut Krzysztofa Czewojsta, który zasługuje na ogromne uznanie. Autor świetnie wcielił się w młodego chłopca, posługiwał się językiem takim, jakim posługuje się młodzież, w okresie, w którym zaczynają buzować hormony. Jego historia co jakiś czas przeplatała się z wypowiedziami polonisty z tamtejszego gimnazjum, co dodało całej książce oryginalnej charyzmy. Każdy z nas miał w gimnazjum takiego szkolnego "guru", którego każdy uczeń lubił, prawda? W tej historii tę rolę pełnił Jacek Kornacki.

Powiem Wam tak - największym atutem tej historii jest to, że pozwala ona czytelnikowi na taki mały powrót do przeszłości, do tych wspaniałych gimnazjalnych lat. Jestem pewna, że prawie każdy z nas borykał się wtedy z jakimiś problemami. To był taki wiek, gdzie coś małego często miało dla nas ogromne znaczenie. Każdy z nas chciał jakoś się wpasować w otoczenie, aby nie stać się wyrzutkiem. Mam racje? Wtedy wydawało się nam, że to ciężki okres, a dziś wspominamy to, jako jedną z najfajniejszych lekcji życia. Czy jest wsród Was ktoś, kto nie miał komunikatora gadu-gadu? To było coś. Po lekcjach pędziło się do domu, odpalało kompa, aby "poklikać" ze znajomymi (oczywiście wtedy, gdy nie miało się za coś szlabanu i rodzice nie odłączyli kabla od neta). Komunikacja nie była tak prosta, jak dziś. Albo te kolejki do szkolnego sklepiku, żeby kupić bułko-pizze - mniam, tego smaku nie zapomnę nigdy!

Ta historia mnie w sobie rozkochała.

Dlaczego? Chyba przez to, że opisuje ona zwykłe życie. Każdy z nas może odnaleźć w niej cząstkę siebie.

Poczułam jedynie zawód na końcu... Bo jak można zostawić czytelnika w takim momencie?!

Panie autorze, na już potrzebuje kontynuacji!

"Gimbaza" Krzysztofa Czewojsty to niezwykle trafna i poruszająca opowieść o dorastaniu w trudnych warunkach miejskich. Autor w realistyczny sposób przedstawia zmagania młodego chłopaka, który próbuje zachować swoją tożsamość i godność w środowisku pełnym społecznych podziałów i wykluczeń. Książka oferuje głęboką refleksję nad współczesnymi problemami młodzieży, co czyni ją wartościową lekturą nie tylko dla młodych czytelników, ale i dla dorosłych.