Życie polskich emigrantów w Ameryce to nie tylko pot, poniewierka i społeczna degradacja. To przede wszystkim próba odnalezienia siebie w bezwzględnym świecie, w którym nie ma miejsca na słabość. To droga udręki, na końcu której widać wymarzone dolary.
Marzący o kupnie własnego mieszkania w Warszawie Boj szuka wszelkich sposobów, by zarobić, a jednocześnie nie zwariować. W Polsce magister, za Wielką Wodą zajmuje się sprzątaniem, myciem naczyń i budowlanką. Miota się od jednego wynajętego kąta do drugiego, czekając, aż i jemu spełni się American dream. Tu jednak realia są surowe, a samotność okazuje się losem trudnym do zniesienia. Mężczyzna usiłuje wyrwać się z tej samotności nawet poprzez karkołomne relacje erotyczne.
To opowieść o dziwnych postaciach polskiego Jackowa w Chicago i ich walce o zachowanie resztek godności. Czy rzeczywiście przetrwają tylko najsilniejsi? A jeśli tak, ile przyjdzie im za to zapłacić?
A gorąca woda musiała lecieć ciągle, bo kolejne gary, miski, talerze, sztućce były do zmywania – dziesiątki ich, setki, do obrzydliwości. Oderwał się od zlewu, wyprostował zdrętwiały kark i zakręcił kran. Czuł sztywność nóg, jego ręce przepuszczały przez pięć godzin pracy masy brudnych naczyń, ale nogi nie wykonywały prawie żadnych ruchów i sztywniały. Stał w miejscu jak automat do zmywania.
Ściągnął z rąk żółte gumowe rękawice, białym fartuchem ocierał z twarzy i szyi drażniący pot.
Nie uwolnię się już od niego w Ameryce – pomyślał. Będzie ze mnie leciał aż do końca moich dni tutaj. Kiedyś Chińczycy za miskę ryżu codziennie pracowali w USA, dzisiaj my z komunistycznej Polski ociekamy potem za parę dolarów. Rodzimy się na biedę, na znój, los człowieka od tysięcy lat jest niezmienny.
Aleksander Miłowicki
Urodziłem się na Podlasiu, gdzie zrobiłem maturę. Potem studiowałem polonistykę na Uniwersytecie Warszawskim. Tam namiętnie zgłębiałem literaturę. Swoje wiersze, a także prozę publikowałem w „itd”, „Radarze” oraz w „Literaturze”. Następnie pracowałem w różnych instytucjach kultury, jednak pewien komuch alkoholik wyrzucił mnie na bruk i w stanie wojennym zostałem bez środków do życia. Podjąłem więc pracę w fabryce. Jak wielu wyemigrowałem do USA, aby zarobić na mieszkanie – osiem lat życia diabli wzięli. W Chicago publikowałem w polonijnej prasie, poza tym tyrałem. Po powrocie do Polski opublikowałem „Dolara” (2008), następnie dwutomową powieść „Piękne samice ludzkie” (2010). Wciąż pracuję nad kolejnymi tekstami.
Szukasz więcej propozycji? Zobacz nasze tytuły z kategorii obyczajowa
W jakim klimacie utrzymana jest ta powieść obyczajowa?
Książka prezentuje surowy i realistyczny obraz życia na emigracji, pozbawiony lukrowania rzeczywistości. Autor skupia się na trudach codzienności, takich jak ciężka praca fizyczna i poczucie społecznej degradacji. Czytelnik odnajdzie tu gorzką refleksję nad ceną, jaką płaci się za marzenia o stabilizacji finansowej. Całość tworzy przejmujący portret psychologiczny człowieka zagubionego w wielkim mieście.
Czy powieść "Boj" przedstawia autentyczne realia życia w chicagowskim Jackowie?
Tak, autor z dużą szczegółowością oddaje specyficzną atmosferę polskiej dzielnicy w Chicago oraz tamtejsze realia społeczne. Fabuła osadzona jest w środowisku robotniczym, gdzie bohaterowie mierzą się z bezwzględnością rynku pracy i samotnością. Przedstawione postacie i miejsca odzwierciedlają trudne doświadczenia wielu Polaków szukających szczęścia za oceanem. Lektura pozwala zrozumieć mechanizmy rządzące życiem emigrantów w konkretnym kontekście historyczno-geograficznym.
Dla kogo ta książka może okazać się zbyt przytłaczająca?
Powieść nie jest odpowiednia dla czytelników szukających lekkiej, optymistycznej historii z gatunku "od zera do milionera". Tematyka oscyluje wokół biedy, udręki psychicznej oraz karkołomnych relacji erotycznych, co nadaje jej ciężki ton. Osoby oczekujące szybkiej akcji lub klasycznego happy endu mogą poczuć się zawiedzione brakiem prostych rozwiązań. To wymagająca lektura, która stawia trudne pytania o godność i koszty moralne awansu społecznego.
Jakie główne problemy porusza postać magistra pracującego fizycznie w USA?
Głównym wątkiem jest bolesny kontrast między wykształceniem bohatera a jego niskim statusem społecznym w Ameryce. Boj zmaga się z poczuciem upokorzenia podczas wykonywania prac fizycznych, takich jak mycie naczyń czy sprzątanie. Jego walka o zachowanie resztek godności w obliczu bezwzględnego kapitalizmu stanowi oś fabularną utworu. Autor analizuje proces powolnego wyzbywania się złudzeń co do mitycznego amerykańskiego snu.
Czy w książce przeważają wątki romantyczne czy socjologiczne?
Zdecydowanie dominuje tu warstwa socjologiczna i psychologiczna, a relacje intymne służą głównie ukazaniu samotności bohatera. Związki erotyczne są przedstawione jako desperackie próby ucieczki od izolacji, a nie jako klasyczne romanse. Autor kładzie nacisk na analizę środowiska polskich emigrantów i ich wzajemnych, często trudnych zależności. Dzięki temu książka staje się głębokim studium ludzkiej natury w ekstremalnych warunkach bytowych.
