Co się stanie, jeśli pewnego dnia twój anioł stróż cię opuści?
Przełom 1939 i 1940 roku. Do szpitala psychiatrycznego w małej miejscowości Płonna trafiają dwie młode kobiety: cierpiąca na depresję poporodową Pola i zmagająca się ze schizofrenią Bronka. Odizolowane od swoich najbliższych i swoich domów, w rodzącej się między nimi przyjaźni próbują odnaleźć namiastkę spokoju, która może im pomóc przetrwać ten trudny czas. Wkrótce jednak za pozornie bezpieczne mury szpitala wtargnie wojna, a wszyscy jego pacjenci staną się świadkami wydarzeń, których nie da się zrozumieć, zmienić ani zapomnieć...,
Za tło do nakreślenia tej poruszającej opowieści posłużyła autorce tzw. akcja T4, w ramach której naziści wymordowali podczas II wojny światowej kilkadziesiąt tysięcy pacjentów polskich szpitali psychiatrycznych. Ten proces likwidacji "istnień niewartych życia" do dziś pozostaje jedną z najmniej znanych zbrodni wojennych. Historia opowiedziana przez Izabelę Bucką to próba oddania głosu tym, którzy krzyczą, choć nikt ich nie słyszy.
Opinie o książce
"Ale strzeż mnie od wszelkiego złego" to powieść historyczno-obyczajowa zainspirowana wydarzeniami zagłady osób chorych psychicznie na okupowanych ziemiach polskich. Problematyka ta była dotychczas rzadko podejmowana, choć dotyczyła kilkudziesięciu tys. pacjentów, którzy w myśl porządku T4 zostali wyeliminowani ze społeczeństwa jako jednostki zbędne. Książka warsztatowo napisana jest bardzo sprawnie, a przedstawione losy bohaterów są niezwykle angażujące dla czytelnika.
Prof. Anna Ryłko-Kurpiewska
Język powieści jest bardzo emocjonalny, przypomina trochę prozę młodopolską z licznymi poetyckimi psychizacjami, ale jest to najlepsza forma opisu, jeśli przyświecać ma nam dewiza empatycznego, wczuwającego czytania.
prof. Marcin Całbecki
Ta książka to okrutny obraz świata, zawiera pełen przekrój ludzkich charakterów i pokazuje myślenie chorych umysłów. Nie tylko tych chorych psychicznie.
Agnieszka Lingas-Łoniewska
O autorce
Izabela Bucka - zodiakalny Skorpion, nauczycielka. Ukończyła polonistykę i kulturoznawstwo na UŁ. Wielbicielka twórczości Lyncha, Almodovara i Murakamiego. Mieszka i pracuje w Łodzi.
Szukasz więcej propozycji? Zobacz nasze tytuły z kategorii literatura piękna polska
Czy powieść "Ale mnie strzeż od wszelkiego złego" opiera się na autentycznych wydarzeniach historycznych?
Tak, książka Izabeli Buckiej osadzona jest w realiach II wojny światowej i skupia się na tragicznej akcji T4. Autorka przybliża mało znany proces likwidacji pacjentów szpitali psychiatrycznych przez nazistów na przełomie 1939 i 1940 roku. Fabuła koncentruje się na losach dwóch kobiet w placówce w Płonnej, ukazując ich walkę o godność w nieludzkich czasach. Lektura stanowi ważne świadectwo historyczne ubrane w formę poruszającej prozy obyczajowej.
Jakim stylem językowym napisana jest ta książka?
Powieść charakteryzuje się bardzo emocjonalnym i poetyckim językiem, który nawiązuje do tradycji prozy młodopolskiej. Izabela Bucka stosuje liczne psychizacje, pozwalające czytelnikowi głęboko wejść w świat wewnętrzny bohaterek zmagających się z chorobami psychicznymi. Styl ten buduje oniryczną i gęstą atmosferę, która podkreśla dramatyzm opisywanych wydarzeń. Jest to proza wymagająca skupienia, nastawiona na empatię i głębokie współodczuwanie z postaciami.
Jakie konkretne problemy zdrowotne porusza autorka w losach głównych bohaterek?
Książka skupia się na doświadczeniach kobiet cierpiących na depresję poporodową oraz schizofrenię w realiach przedwojennej psychiatrii. Pola i Bronka, odizolowane od świata zewnętrznego, budują relację opartą na zrozumieniu swoich odmiennych stanów psychicznych. Autorka rzuca światło na społeczne postrzeganie chorób duszy w tamtym okresie oraz na brak odpowiedniego wsparcia dla chorych. Dzięki temu czytelnik zyskuje wgląd w trudną codzienność pacjentów zamkniętych za murami szpitala.
Dla kogo ta lektura może okazać się zbyt obciążająca?
Książka nie jest odpowiednia dla osób szukających lekkiej literatury rozrywkowej lub dynamicznego kryminału wojennego. Tematyka eksterminacji osób chorych psychicznie oraz szczegółowe opisy cierpienia psychicznego sprawiają, że jest to pozycja o dużej wadze emocjonalnej. Czytelnicy unikający mrocznych i bolesnych tematów historycznych mogą poczuć się przytłoczeni powagą poruszanych zagadnień. To literatura piękna nastawiona na refleksję, a nie na szybką akcję czy optymistyczne zakończenie.
Czy fabuła skupia się wyłącznie na aspektach medycznych i historycznych?
Głównym motywem powieści jest przede wszystkim siła kobiecej przyjaźni i poszukiwanie spokoju w obliczu nadchodzącej wojny. Choć tło historyczne akcji T4 jest kluczowe, autorka kładzie nacisk na relacje międzyludzkie i instynkt przetrwania. Historia pokazuje, jak w ekstremalnych warunkach rodzi się solidarność między osobami wykluczonymi ze społeczeństwa. To wielowymiarowy obraz ludzkich charakterów, który wykracza poza ramy suchej relacji z wydarzeń wojennych.
