To nie jest książka o świecie minionym, po którym zostały dobre wspomnienia. Przeciwnie, dotyczy współczesności, a część z przedstawionych tutaj osób można odnaleźć w światowej sieci internetowej. Pewne jest, że tekst nie wyczerpuje tematu. Każdy z rozdziałów tej książki opowiada o innym kulturowym mikrokosmosie i o odrębnej sieci znaczeń przypisywanych płci. Słownikowo rzecz ujmując, trzecia płeć to termin określający osoby, które nie są postrzegane zarówno przez siebie, jak i przez własne społeczeństwo, ani jako mężczyźni ani jako kobiety. Osoby te wznoszą się ponad reżim „płci”, oparty o genitalia i biologiczność, wybierając anty-reżim „gender”, bazujący na pragnieniach, marzeniach i upodobaniach. Osoby te tworzą unikalne kulturowe mikrokosmosy, zintegrowane ze społeczeństwem, które z braku bardziej szczęśliwych pomysłów nazywamy trzecią – albo czwartą, piątą itd. – płcią. Waldemar Kuligowski przybliża codzienne życia fa’fafine, xanith, muxe, baklâ, mashoga oraz innych, które uważa się za obdarzone cechami zazwyczaj rozdzielonymi między kobiety i mężczyzn. Pokazuje ich zwyczajne życie, czas pracy i czas relaksu, ukazuje ich marzenia i troski, a tam, gdzie to możliwe, sprawia, by mogli „przemówić” swoim głosem. A przy okazji, komplikuje nam życia – poprzez budzenie wątpliwości, wskazywanie wyjątków od każdej reguły oraz ukazywanie człowieka jako istoty tyleż bardzo kreatywnej, co i bardzo plastycznej.
Autor przede wszystkim zachęca do tego, byśmy spróbowali „popatrzeć na świat inaczej”, nie tracąc dzięki temu nic z jego oszałamiającego bogactwa. Najważniejszym celem tej książki jest bowiem zaproszenie do podróży po wielkim kręgu, w którym wszyscy jesteśmy – w taki czy inny sposób – spokrewnieni i bliscy. Żeby to jednak było możliwe, trzeba na początek ten krąg dostrzec.
O czym dokładnie opowiada książka "Trzecia płeć świata" autorstwa Waldemara Kuligowskiego?
Publikacja ta stanowi antropologiczną analizę współczesnych społeczności, w których funkcjonują tożsamości wykraczające poza tradycyjny binarny podział na kobiety i mężczyzn. Autor przybliża czytelnikowi unikalne mikrokosmosy kulturowe, gdzie płeć definiowana jest przez pragnienia i społeczne role, a nie wyłącznie biologię. Treść skupia się na codziennym życiu, pracy oraz relacjach osób określanych mianem trzeciej płci w różnych zakątkach globu. Jest to zaproszenie do zrozumienia plastyczności ludzkiej natury i bogactwa światowych kultur.
Jakie konkretne grupy i kultury zostały przedstawione w tej książce?
Waldemar Kuligowski szczegółowo opisuje życie osób takich jak fa'fafine z Samoa, muxe z Meksyku czy mashoga z Kenii. Czytelnik poznaje również specyfikę funkcjonowania grup xanith oraz baklâ, które stanowią integralną część swoich lokalnych społeczeństw. Każdy rozdział poświęcony jest innej kulturze, co pozwala na dogłębne zrozumienie specyficznych znaczeń przypisywanych płci w danym regionie. Autor unika generalizacji, skupiając się na autentycznych strukturach społecznych tych konkretnych mniejszości.
Czy treść książki opiera się na suchych faktach, czy zawiera osobiste historie?
Książka łączy rzetelną wiedzę socjologiczną z perspektywą osobistą, oddając tam, gdzie to możliwe, głos samym bohaterom. Autor prezentuje marzenia, troski i codzienne wyzwania opisywanych osób, co nadaje publikacji bardzo ludzki i empatyczny wymiar. Nie jest to wyłącznie teoretyczny wywód, lecz barwna opowieść o kreatywności człowieka w budowaniu własnej tożsamości. Dzięki takiemu podejściu czytelnik może spojrzeć na świat oczami osób, które na co dzień funkcjonują poza schematami.
W jakim stopniu ta publikacja dotyczy problemów współczesnego świata?
Praca ta koncentruje się w całości na zjawiskach aktualnych, a opisywane w niej osoby są aktywne we współczesnych społeczeństwach i internecie. Autor odrzuca perspektywę historyczną na rzecz analizy żywych kultur, które mimo globalizacji zachowują swoją unikalną strukturę genderową. Książka rzuca nowe światło na współczesne debaty o tożsamości, pokazując, że różnorodność płciowa nie jest nowym wymysłem, lecz trwałym elementem ludzkiej cywilizacji. Lektura prowokuje do refleksji nad tym, jak bardzo kultura kształtuje nasze postrzeganie drugiego człowieka.
Dla kogo ta publikacja nie będzie odpowiednim wyborem?
Książka ta nie jest przeznaczona dla osób poszukujących prostych odpowiedzi lub literatury o charakterze czysto rozrywkowym. Ze względu na poruszaną tematykę socjologiczną i antropologiczną wymaga ona od czytelnika otwartego umysłu oraz gotowości do kwestionowania własnych przekonań o naturze ludzkiej. Osoby oczekujące sztywnego trzymania się wyłącznie biologicznych definicji płci mogą uznać tę lekturę za kontrowersyjną lub trudną w odbiorze. Jest to pozycja wymagająca skupienia, skierowana do odbiorców zainteresowanych pogłębioną analizą kulturową, a nie powierzchownym opisem ciekawostek.