Tajemnicza historia Wyspy Panoram

POPKULTUROWY KOCIOŁEK: Manga opowiada historię Hirosuke Hitomi, podrzędnego pisarza science fiction, którego życie wydaje się być pasmem niepowodzeń. Mocno zafrasowany jest on twórczością Edgara Allana Poe i marzy o stworzeniu idealnego świata. Niespodziewanie dowiaduje się on o śmierci bogatego kolegi z dzieciństwa, do którego jest niezwykle podobny. Rodzi to pewne szanse na realizację jego marzeń. Postanawia on przejąć jego tożsamość i rozpocząć nowe życie. Hirosuke staje się nowym dziedzicem majątku Komody. Dysponując nieograniczonymi środkami, realizuje swoje największe marzenie: buduje Wyspę Panoram. Raj pełen luksusu, erotyzmu i fantastycznych krajobrazów, gdzie granica między snem a rzeczywistością zaciera się w przerażająco piękny sposób. Jednak jego Eden kryje w sobie wiele zagrożeń i moralnych pułapek, a konsekwencje oszustwa zaczynają nieuchronnie go doganiać.

Manga Tajemnicza historia Wyspy Panoram to pozycja wielce nietuzinkowa i też mocno specyficzna. Tytuł wyłamuje się jednoznacznym klasyfikacjom gatunkowym. Pozycja ta stanowi pomost między klasyczną literaturą kryminalną, psychologicznym dramatem a radykalną awangardą komiksową z elementami wyraźnej erotyki. Manga opiera się na powieści Edogawy Ranpo, nazywanego przez wielu japońskim Poe. Suehiro Maruo, znany jako król gatunku ero-guro, tym razem tonuje więc swoje umiłowanie do epatowania skrajnym gore na rzecz gęstej, onirycznej atmosfery oryginalnej powieści.

Autor mangi naprawdę nieźle oddaje dekadencką atmosferę utworu, w którym marzenia bohatera o idealnym świecie stają się fascynującą, choć niepokojącą, rzeczywistością. Już od pierwszych stron czytelnik wciągany jest tu w psychologicznie złożony i wypaczony świat Hirosuke, pełen niepokoju, obsesji i niejednoznacznego zła.

Początek historii jest powolny i pełen napięcia, co pozwala czytelnikowi trochę lepiej zrozumieć motywacje Hirosuke. Jednak w drugiej części manga eksploduje wizualnie i tematycznie. Wyspa, będąca epicentrum marzeń bohatera, staje się miejscem erotycznych fantazji, rozkoszy i groteskowej dewiacji. Maruo nie boi się pokazać ludzkiej cielesności w całej jej pełni, jest to więc pozycja tylko dla dorosłych czytelników. Sexualność i nagość nie są tu jednak wulgarne i pełnią integralną część narracji. Z jednej strony przyciągają uwagę czytelnika, z drugiej budują atmosferę wyspy, gdzie granice moralności i przyzwoitości ulegają zatarciu.

Manga jest też dobrze skonstruowana pod kątem narracyjnym. Historia, choć na pierwszy rzut oka prosta, okazuje się głęboko wielowarstwowa. Obserwujemy moralny upadek bohatera, który dla realizacji własnej wizji nie cofa się przed złamaniem wszelkich norm etycznych. Profanacja grobu, oszustwo. Wszystkie te akty są ukazane w sposób sugestywny, prowokujący do refleksji nad ceną ludzkich ambicji i granicami moralności.

Wyspa Panorama, jako centralny punkt mangi, to zaś majstersztyk koncepcyjny. Maruo genialnie oddaje ideę „sztucznego raju” Baudelaire’a. To miejsce, gdzie natura została całkowicie podporządkowana technice. Gdzie perspektywa jest oszukiwana przez malowane panele, a mieszkańcy to jedynie opłaceni statyści odgrywający role w wielkiej, hedonistycznej sztuce. Czytelnik zostaje wciągnięty w tę iluzję. Początkowy zachwyt nad ogrodami i pałacami szybko ustępuje jednak miejsca duszności i klaustrofobii. Autor stawia fundamentalne pytanie: czy piękno oparte na mechanicznej manipulacji i zbrodni może być prawdziwe?...

Droga do spełnienia marzeń bywa wyboista. Zwłaszcza jeśli nasz cel jest naprawdę specyficzny i wymaga nakładu wielkich sił z bardzo różnych stron. Myślę, że nie tylko ja czasem wyobrażam sobie idealne, sielankowe życie jakie chciałbym wieść. A co by było, gdybym mógł do niego doprowadzić, jednakże niezbędne poświęcenie wymagałoby przekroczenia pewnej granicy? O tym przekonujemy się z lektury najnowszej Jednotomówki Waneko, zatytułowanej Tajemnicza historia wyspy Panoram.

Tajemnicza historia wyspy Panoram to adaptacja powieści z 1926 roku autorstwa Edogawy Rampo, zilustrowana i przepisana na potrzeby mangi przez Suehiro Maruo. Czeka nas tutaj naprawdę dziwna, klimatyczna historia o człowieku zdeterminowanym by jego wizja idealnej przystani do życia zmaterializowała się w rzeczywistości.

Główny wątek mangi koncentruje się na osobie pisarza, który stara się urzeczywistnić wizję spisaną w swojej książce. Hitomi Hirosuke jest wręcz opętany swoim marzeniem. Chodzi o stworzenie swego rodzaju rajskiej wyspy, gdzie mógłby żyć wedle własnej wizji, która w jego mniemaniu przypadłaby do gustu również innym. Gdy nadarza się nietypowa, ale szalenie kusząca okazja, posuwa się do zbrodni, by zbliżyć się do realizacji swojego celu. Ta obsesja na jednocześnie wzbudza podziw jak i przeraża, ale przede wszystkim, przyciąga naszą uwagę.

Droga Hirosuke do stworzenia Wyspy Panoramicznej rozpoczyna się od przejęcia tożsamości zmarłego, bogatego kolegi ze szkoły – Genzaburo. Stanowi to niezwykle ciekawy i oryginalny punkt wyjścia dla historii. Ta decyzja rozpoczyna ciąg oszustw i moralnie wątpliwych czynów, do których posuwa się bohater. Jednocześnie, jesteśmy ciekawi czy doprowadzi swoją wizję do realizacji, czy może zostanie przyłapany na kłamstwie. Spełnienie niemożliwego marzenia sprawia, że Hirosuke przesuwa granice tego, co może osiągnąć sztuka i kreatywność. Koszty tego dzieła – zarówno moralne, jak i ludzkie – rodzą z kolei pytanie o to, czy niektóre wizje nie są zbyt wielkie lub zbyt niebezpieczne, aby je realizować.

Maruo tworzy malowniczy obraz, któremu towarzyszy atmosfera niepewności, ale także ekstazy, gdyż już widzimy jego wymarzone miejsce. Autor dba o detale, ukazując zarówno piękno, jak i groteskę tej opowieści. Jego rysunki idealnie współgrają z narracją, łącząc zmysłowość z niepokojem. Rysownik hipnotyzuje nas swoimi ilustracjami, skupiając się na cieniowaniu, skomplikowanych wzorach i wyrazistych postaciach, sprawiając wrażenie sennego koszmaru.

Tytułowa wyspa to miejsce pełne iluzji, zaprojektowane jako raj łączący piękno, rozkosz i dekadencję. Maruo przedstawia tę scenerię z niezwykłą dokładnością: ogrody, pełne przepychu budowle i nienaturalne panoramy sprawiają, że wyspa staje się postacią równie ważną, co sam Hirosuke. Przepych wyspy ostro kontrastuje z mrocznymi czynami, które pozwoliły ją stworzyć, nadając jej niepokojący, nierzeczywisty urok. Obrazy, które widzimy na kartach mangi są przerażające i piękne, tworząc surrealistyczne, czasami niepokojące wizualne doświadczenie. Wzmacnia to charakterystyczne dla Maruo połączenie erotyki i groteski.

Jeśli lubicie takie filozoficzne tematy to z pewnością Tajemnicza historia wyspy Panoram was zainteresuje. Zaproponowana tutaj tematyki i estetyka może nie przemawiać do każdego, ale powinna przypaść do gustu fanom mroczniejszych mang, skoncentrowanych na złożonych ludzkich pragnieniach i dylematach moralnych. To zachwycająca, niepokojąca i prowokująca do myślenia manga skierowana do dojrzałego odbiorcy, której klimat niezwykle przypadł mi do gustu. Jedynie zakończenie oraz brak bardziej rozwiniętego wątku detektywa, chcącego odkryć prawdę o bohaterze, obniżyły ocenę tego komiksu w moich oczach.