Szczelina

Słowacja. Igor jest magistrem, jednak od kilku lat kariera zawodowa nie układa się po jego myśli. Przyjmuje dorywczą pracę robotnika budowlanego. W znajdującej się nieco na uboczu i przygotowywanej do remontu rezydencji, natrafia na sejf. W nim znajduje tajemnicze dokumenty i płyty gramofonowe sprzed kilkudziesięciu lat. Słyszy na nich głos człowieka, który przez ponad trzy miesiące błąkał się w górach Trybecza, o których krążą niepokojące historie, związane z zaginięciami ludzi.

Legenda, mistyfikacja czy przerażająca rzeczywistość? Igor postanawia odkryć prawdę, lecz to, co go czeka, nie śniło mu się w najgorszych koszmarach.

***

Niepokojąca, psychodeliczna i tajemnicza. Taka jest książka autorstwa Jozefa Kariki. "Szczelina" to zbeletryzowana historia, którą autorowi opowiedział osobiście Igor. Trudno ocenić jej prawdziwość, jednak nie to jest celem tej recenzji. Jozef Karika oddaje głos swojemu rozmówcy, który chce, aby świat poznał historię jego i osób, które odbyły z nim wyprawę w legendarne góry. Co istotne, autor wykonał reaserch, przedstawiając w przypisach artykuły i materiały, na które często powołuje się jego rozmówca.

Tłem opowieści i zalążkiem wydarzeń są historie sprzed lat, które zafascynowały Igora – niewyjaśnione zaginięcia ludzi przebywających w okolicach gór Trybecza i odnalezienie jednej z osób. Po wysłuchaniu nagrań na których uwieczniono rozmowy z tym człowiekiem, Igor zachowuje się jak zahipnotyzowany, obezwładniony przez jakąś siłę, która pcha go wprost w przepaść.

Wraz z rozwojem akcji poznajemy bliżej bohaterów "Szczeliny": Igora, który jest jednocześnie narratorem i niespełnionym blogerem, jego dziewczynę Mię, kobietę po przejściach oraz Andreja i Davida, będącymi zupełnymi przeciwieństwami. Andrej wierzy, że w Trybeczu dzieją się rzeczy niebezpieczne, których nie da się logicznie wyjaśnić. David twardo stąpa po ziemi i nie daje wiary legendom wyśmiewając je na każdym kroku. Igor ma zuchwały plan: chce wykorzystać konflikt internetowych znajomych, aby podnieść zasięgi swoich wpisów. Czy podczas zimowej wyprawy w góry powstrzyma swoje egoistyczne zapędy i górę weźmie odpowiedzialność?

Igora nie da się lubić, a przynajmniej ja nie potrafiłam obdarzyć go sympatią. Nie próbował ukrywać swoich egoistycznych pobudek. Ma silne kompleksy spowodowane brakiem stałej, jakościowej pracy i standardem życia, który go nie satysfakcjonuje. Historia gór, która z początku miała być zabawą i pewnego rodzaju ciekawostką na bloga, staje się jego obsesją. Mężczyzna wydaje się być jednocześnie świadomym, że przez swoje zachowanie jest w pewien sposób odpowiedzialny za to, co spotkało jego i jego znajomych.

Akcja w książce rozwija się raczej powoli, aby doprowadzić nas do dynamicznego, zawiłego i psychodelicznego zakończenia. Otwartość fabuły powoduje, że każdy może je zinterpretować samodzielnie i zdecydować, czy historia Igora jest prawdą czy majakiem mężczyzny uzależnionego od substancji psychoaktywnych. W „Szczelinie” nie brakuje plastycznych opisów natury i różnych zjawisk, dzięki czemu z łatwością można wyobrazić sobie góry Trybecza, skąd rozpościerają się imponujące widoki, ale też niepokojące, opuszczone osady.

Książka ta, to nie tylko niepokojąca opowieść o mistycznych górach i niewyjaśnionych zjawiskach. To też historia o mrocznej naturze człowieka, która często ujawnia się właśnie w sytuacji zagrożenia. Tytułowa szczelina jest nie tylko rozstępem na granicy różnych, "dziejących się" równolegle światów. To też pęknięcie w ludzkiej duszy, upośledzenie moralności i umiejętności pojmowania świata, mogące doprowadzić do szaleństwa. Bohaterowie zapadają się w swoje własne szczeliny, które stają się dla nich kryjówką po zderzeniu z czymś, czego nikt nie jest w stanie wyjaśnić.

„Szczelina” Jozefa Kariki bardzo mi się podobała i jeszcze długo po jej odłożeniu czułam dziwny niepokój. Książka wpisuje się mocno w nurt literatury grozy, choć nie jest to, według mnie, typowy horror, w którym roi się od potworów i którego celem jest przerażenie czytelnika. Dużo tu elementów psychologicznych i paranormalnych, wobec których ludzie wydają się zupełnie bezbronni. Niewidzialna siła jest dużo groźniejsza od namacalnego upiora z powodu swojej nieprzewidywalności. I to właśnie to w powieści Kariki przeraża najbardziej.

Polecam!

No moi mili i ja sobie zbadałem ową „Szczelinę” i komunikuję, że to było dziwne doświadczenie, ale intrygująco dziwne, prawie tak dziwne jak wizyta w przychodni i nie czekanie w kolejce. Bać się nie bałem, ale sama historia mnie nawet wciągnęła i chyba muszę przyznać, że cała ta opowieść wywołuje jakiś niepokój.

Autor zdecydowanie mnie przekonał tym, że w swojej książce nie daje instrukcji jak co rozumieć, odbierać czy postrzegać, dostajemy opowieść z olbrzymim polem do interpretacji, co jest jak to się mówi kolokwialnie zacne i słuszne.

Z pozoru ta książka nie ma nic co by mnie mogło porwać, a jednak uczyniła to, poprzez aurę tajemniczości i dotykanie tematów zazwyczaj w literaturze marginalizowanych, bo znajdziemy tam między innymi wzmianki o obszarach geopatologicznych (nie chodzi tu o patologicznych podróżników migrujących między trzepakami z puszeczką Harnasia), przestrzeni Minsera (nie jest to żadna mina serowa żeby uściślić), pojawiają się też pareidolie (nie chodzi o parę idoli) i wiele innych zagadnień i fakt, faktem muszę przyznać, że ta książka mnie zmusiła do przemyśleń, ale nie takich wynurzeń rodem od Paulo Coelho, że ludzie uciekają przed deszczem, bo boją się wody, a ładują się do wanny pełnej owej substancji czy tam basenu czy kałuży, bardziej były to dywagacje z zakresu duchowości natury.

Słówko jeszcze o głównym bohaterze, otóż nie polubiłem go, dla mnie megaloman i kabotyn, nawet najbardziej rozpieszczony kot nie potrzebuje takiego smyrania jak Igorek potworek. Ja bym pajacykowi zaserwował smyranko, ale chyba rozgrzanymi grabiami po tej zakutej pale, autentycznie w moich oczach postać ta jest większym cymbałem niż wszystkie cymbały Jankiela razem wzięte.

Dziś zostawiam 8⭐, ale nie jest wykluczone, że po kilku dniach zmienię tę ocenę na niższą, bo mogę tu sobie robić co chcę, bo jestem u siebie i jestem undergroundowy. Bywajcie moi mili i nie lękajcie się krocząc ku ciemności owładniętej przez Gilgamesza najmilsi moi…

Tego autora poznałam przypadkiem dzięki instagramowi. Wszystkie opinie, z którymi się zetknęłam były pozytywne i mówiły o tym czego poszukuję w książkach grozy.

.

Do Józefa Kariki po publikacji książki "Strach" zgłosił się mężczyzna o imieniu Igor twierdząc, że niektóre sceny z książki są łudząco podobne do jego własnych przeżyć. Autor zgodził się spotkać osobiście z mężczyzną i wysłuchać opowieści pełnej dziwnych i nadzwyczajnych wydarzeń. Na prośbę mężczyzny wszystko spisał, zachowując jak najwięcej szczegółów. Tak oto powstała "Szczelina".

.

Początek opowieści stanowi wprowadzenie i wyjaśnienie motywu napisania książki. Dopiero mniej więcej od połowy atmosfera zaczyna się zagęszczać. Robi się niepokojąco i bardzo klimatycznie. Mamy do czynienia z niewyjaśnionymi zniknięciami ludzi na przestrzeni wielu lat w paśmie Gór Trybecz na Słowacji. Większości nie udało się odnaleźć, a Ci którzy wrócili posiadali zarówno rany fizyczne jak i psychiczne nie umiejąc wytłumaczyć co się z nimi działo. To również historia Igora, który również zagubił się w górach i doświadczył szeregu nadzwyczajnych zdarzeń.

.

Książka podzielona jest na trzy serie nagrań, w których Igor zwraca się do Józefa Kariki, ale czytelnik ma wrażenie jakby mówił bezpośrednio do niego co wzmaga jeszcze odczucia i działa na wyobraźnię. Pomiędzy nagraniami autor dodaje swoje komentarze. W treści jest zawartych dużo odnośników do materiałów źródłowych co nakłania odbiorcę do dalszego zgłębienia tematu. Sam autor potwierdza, że wiele z opisanych wydarzeń jest autentycznych. Znalazł jednak też pewne nieścisłości, które padają cieniem na prawdziwość słów Igora. Odbiorca ma więc nie lada dylemat w jaki sposób odnieść się do treści. Ja osobiście podeszłam do tego tematu dość sceptycznie, choć nie ukrywam, że lektura wywołała u mnie dreszczyk emocji.

Rewelacja! Swietna historia, extra klimat, do tego inspiracje prawdziwymi wydarzeniami.

Trybecz, pasmo górskie w zachodniej Słowacji, dorobiło się miana słowackiego trójkąta bermudzkiego. Wpisując tę nazwę do przeglądarki internatowej wyskoczą wam artykuły o tajemniczych zaginięciach na tym obszarze i relacje ludzi, którzy czuli dziwną dezorientację wędrując tam. O legendzie Trybecza traktuje powieść „Szczelina” Jozefa Kariki. Jest to podobno relacja osoby, która tam była i tych niezwykłych zjawisk doświadczyła, co na zawsze ją zmieniło.

Autor książki w przedmowie opisuje, jak zgłosił się do niego Igor, który potem staje się narratorem w powieści. Igor pomagając przy remoncie dworku, w którym mieścił się szpital psychiatryczny odnajduje płyty z nagranymi... I tu mam problem, jak to określić. Chciałoby się napisać wspomnieniami, jednak jest to raczej opętany bełkot jednego z pacjentów zakładu. Nazywa się on Walter Fischer i zaginął w Trybeczu. Po trzech miesiącach błąkania się po górach mężczyzna zostaje odnaleziony, jednak jest w fatalnym stanie. Rany fizyczne zostają opatrzone, jednak te psychiczne nie pozwalają mu wrócić do społeczeństwa. Nie wchodząc w szczegóły, bo te zostały przedstawione w powieści. Lekarze postanowili nagrać relacje Walter Fischera, które po latach trafiają w ręce Igora. Ten zafascynowany historią słowackiego trójkąta bermudzkiego zaczyna szukać informacji, a zagadka Trybecza pochłania go coraz głębiej i głębiej.

Czytając „Szczelinę” ciągle zastanawiałam się, czy jest to prawdziwa relacja, czy może literacka kreacja. Nie ma to co prawda wpływu na moją ocenę książki, jednak nie byłabym sobą, gdybym nie „pogdybała” w tym temacie. Ja bym jednak postawiła na kreację. Dlaczego? Po pierwsze doskonała kompozycja. Jest tu miejsce na wstęp i przedstawienie legendy Trybecza. Napięcie jest bardzo umiejętnie stopniowane, a pewne informacje zdradzone z opóźnieniem, tak aby w odpowiednim miejscu zaszokować, zmienić sposób odbioru przez czytelników. Tu możemy wysnuć kontrargument, że autor musiał to zredagować tak, aby było jasno, porządnie, zaskakująco. I ja się z takim postawieniem sprawy zgadzam, ale jest jeden moment w książce, który szczególnie rozbudził moje wątpliwości. W swoim sprawozdaniu Igor bardzo ciepło wyraża się o swojej partnerce Mii. Wielokrotnie podkreśla jak ją kocha, jaka była (czas przeszły użyłam świadomie) dla niego ważna, przeprasza ją za to do czego doprowadził. Relacjonując pobyt w Trybeczu w pewnym momencie jakby zapomina o tym, że opowiada o nim z perspektywy czasu. Biorą górę emocje, które towarzyszyły mu w momencie tamtych zdarzeń. Ponieważ w tamtej chwili go zdenerwowała zaczyna mówić o niej źle, jakby tamto działo się teraz. I ten fragment nie jest spójny z żalem, jaki narrator ma do siebie podczas większości wypowiedzi.

Prawda czy nieprawda nie zmienia to faktu, że „Szczelina” to rewelacyjna powieść. Jozef Karika potrafi tworzyć niesamowity klimat, potrafi straszyć czytelnika. Igor studiując zagadkę Trybecza twierdzi, że zaraził się szaleństwem od Waltera Fischera, a my zarażamy się tym szaleństwem od Igora. Myślę, że nie przesadzę pisząc, że ta książka hipnotyzuje. Tak jak bohaterowie horrorów włażą w głąb nawiedzonego domu, lasu czy innego ustrojstwa, bo jakaś siła pcha ich w jego kierunku, tak ja z jakąś chorą fascynacją przerzucałam kartki wchodząc w głąb słowackiego lasu.

Na koniec może w trzech słowach napiszę, jak tłumaczona jest legenda Trybecza, żebyście wiedzieli o jakie wątki zahacza powieść. Racjonalne tłumaczenia to nieprzygotowanie turystów, zbaczanie ze szlaku, dezorientacja w leśnym terenie. Zwolennicy zjawisk nadprzyrodzonych mówią natomiast o nakładających się wymiarach i stworach – błędnych ognikach (?) – wabiących wędrowców. Oczywiście każda strona podpiera to argumentami analizując podobne przypadki. Przyznać też trzeba, że Jozef Karika przyłożył się od merytorycznej strony. Przypuszczam, że wiele artykułów, które znajdziecie w Internecie powstało dzięki popularności, jaką zdobyła „Szczelina”, ale w samej książce znajdziecie gros odnośników do źródeł, jakimi posiłkował się autor w pracy nad powieścią – albo też, które przywołał narrator, czyli Igor.

Powiem wam, że „Szczelina” to jeden z lepszych horrorów, jakie do tej pory czytałam. Przeraża nie scenami, a klimatem, a ja tego w tego typu literaturze szukam. Powieść obłędna (albo obłąkana), dwuznaczna, hipnotyzująca. Tak się w nią wczytałam, że nie wiedziałam, czy jestem w domu czy w lesie w Trybeczu. Leżałam we wrześniu pod kołdrą, a czułam zimno grudniowej nocy. Brrr...

Nie spodziewałam się, że przyjdzie mi przeczytać tę książkę, a może inaczej taką książkę. Jak udało mi się dowiedzieć autor jest dziennikarzem i pisarzem, która ścieżka kariery wychodzi mu lepiej? Myślę, że obie, chociaż nie często sięgam po taką literaturę muszę przyznać, że „Szczeliny” byłam ciekawa, jakiś czas temu zaczęła pojawiać się na instagramie, okładka przyciąga wzrok, spokojny krajobraz, chociaż przynosi spokój jest zaledwie ciszą przed zbierającą się burzą. Burzą, a właściwie grozą, którą emanuje tekst. O czym opowiada książka?

Głównym bohaterem książki jest Igor, to młody chłopak, który uzyskał tytuł magistra i szukał zatrudnienia. Na rynku pracy nie było zbyt kolorowo, więc zarejestrował się w urzędzie pracy i zajął się różnymi pracami. Pracując na budowie otrzymał zlecenie zajęcia się pewną willą, więc ekipa pracowała prężnie i usuwała wszystkie rzeczy z budynku. W odnalezionym sejfie mężczyzna znalazł materiały medyczne, okazało się, że wcześniej znajdował się tam szpital psychiatryczny. Trzeba przyznać, że odkrycie to było zaskakujące, nikt nie spodziewał się w sejfie takiej dokumentacji. Znajdują się tam akta niejakiego Waltera Fischera, który przeszedł przez piekło, w latach trzydziestych zaginął w paśmie górskim Trybecz. Został odnaleziony po trzech miesiącach, jednak stał się innym człowiekiem, zdezorientowany podupadł psychicznie, był ranny i ewidentnie nie był w stanie wrócić do dawnych zajęć. Te informacje robią na nim wrażenie, przesłuchiwane nagrania początkowo jedynie kuszą, aby zaistnieć w Internecie. Trybecz staje się legendą, która pochłania. Okazuje się, że od wielu lat ludzie tam giną, a sam Igor zaczyna badać ta sprawę skrupulatnie, jednak nie wszystko idzie tak jak powinno, jego dziewczyna Mia zaginęła, co jeszcze zabierze ze sobą Trybecz?

„Szczelina” to książka, która opowiada historię, która wydarzyła się naprawdę, a Igor sam osobiście zechciał upublicznić tą opowieść. Jozef Karika uznał, że jest warta ego, aby ją spisać i przekazać czytelnikowi, jakie tajemnice potrafi skryć Trybecz. Wykonanie to po prostu majstersztyk. Historia opowiedziana, właściwie przez tych dwóch panów potrafi wciągnąć i sprawić, że chce się poznać coraz więcej szczegółów tej historii, a także rozwikłać tą tajemnicę, tylko czy będzie nam to dane? To musicie odkryć sami. Ciekawe jest zdanie samego autora, pozostawia czytelnikowi wolny wybór, czy uwierzy w to, co przedstawia, czy też nie. Książka budzi w czytelniku grozę, można powiedzieć, że to thriller otwierający szczelinę do innego świata, tylko od nas zależy, czy w nią wejdziemy.