„Robiłyśmy co się dało, by choć tyle współczucia okazać tej skrwawionej, bólem szarganej Matce – Ojczyźnie: bronić ją, ratować, wspierać jej siły w agonii” (fragment kroniki powstańczej jednego z zakonów).
Agata Puścikowska opisuje nieznane dotąd dramatyczne historie zakonnic, które brały udział w powstaniu warszawskim. Niektóre z sióstr były sanitariuszkami, inne wspierały powstańców, leczyły cywili i żołnierzy, przygarniały tysiące dzieci – sierot wojennych, organizowały modlitwy i duchowo wspierały złamanych ludzi. Do tej pory o zaangażowaniu warszawskich klasztorów niewiele się mówiło, tymczasem skala pomocy niesionej przez zakonnice skrwawionej Warszawie była ogromna i trudno ją przecenić. Książka zawiera portrety bohaterek, ale zarazem kobiet z krwi i kości. Niewątpliwie to również dzięki odwadze, zorganizowaniu, przedsiębiorczości i sprytowi sióstr powstańcy wytrwali aż 63 dni. Gdyby nie ofiarność i nadludzki wysiłek tych, które walczyły również karmiąc głodnych, piorąc bandaże chorym i otwierając klauzury przed bezdomnymi, cywilnych ofiar w powstaniu warszawskim byłoby o wiele więcej.
Dzięki dotarciu do archiwów zgromadzeń zakonnych, nieznanych dokumentów, wspomnień oraz prywatnych dzienników, często wcześniej nie publikowanych, to również pozycja świetnie udokumentowana. Znajdują się w niej autentyczne opisy życia codziennego w schronach, walk o kawałek chleba i kubek wody dla rannych, poruszające losy mieszkańców wysiedlonych z miasta po upadku powstania.Agata Puścikowska – dziennikarka, felietonistka i reportażystka związana z tygodnikiem „Gość Niedzielny”, Polskim Radiem i telewizją Polsat Rodzina. Autorka wielu książek, m.in. Wojenne siostry, I co my z tego mamy?
Czy książka "Siostry z powstania" opiera się na faktach i dokumentach historycznych?
Tak, publikacja bazuje na rzetelnych materiałach źródłowych, takich jak archiwa zakonne i prywatne dzienniki. Autorka dotarła do niepublikowanych wcześniej wspomnień, które rzucają nowe światło na rolę sióstr zakonnych w 1944 roku. Czytelnik znajdzie tu autentyczne relacje z życia w schronach oraz szczegółowe opisy walk o przetrwanie ludności cywilnej. Dokumentalny charakter książki sprawia, że jest ona cennym źródłem wiedzy dla pasjonatów historii Warszawy.
Jakie konkretne zadania wykonywały zakonnice opisane w reportażu Agaty Puścikowskiej?
Siostry zakonne pełniły funkcje sanitariuszek, opiekunek sierot oraz organizatorek zaplecza żywnościowego dla powstańców. Oprócz wsparcia duchowego zajmowały się praniem bandaży, leczeniem rannych żołnierzy i cywilów oraz ukrywaniem bezdomnych w klauzurach. Ich determinacja i spryt pozwoliły na przetrwanie wielu osób w skrajnie trudnych warunkach oblężonego miasta. Publikacja ukazuje ich heroizm przez pryzmat codziennych, często prozaicznych, ale ratujących życie czynności.
Dla kogo lektura książki "Siostry z powstania" może okazać się zbyt trudna?
Ze względu na drastyczne opisy wojennej rzeczywistości i cierpienia cywilów, nie jest to pozycja odpowiednia dla bardzo młodych czytelników. Publikacja szczegółowo relacjonuje dramatyczne wydarzenia, w tym agonię rannych oraz walkę o podstawowe środki do życia, co wymaga od odbiorcy pewnej dojrzałości emocjonalnej. Osoby szukające lekkiej beletrystyki mogą poczuć się przytłoczone ciężarem gatunkowym tego reportażu historycznego. Książka skupia się na faktach, unikając upiększania brutalnej prawdy o powstaniu warszawskim.
Czy autorka książki posiada doświadczenie w dokumentowaniu losów kobiet w czasie wojny?
Agata Puścikowska jest uznaną dziennikarką i reportażystką, która od lat specjalizuje się w tematyce wojennych losów sióstr zakonnych. Jako autorka cenionej pozycji "Wojenne siostry", dysponuje warsztatem pozwalającym na rzetelne i empatyczne przedstawienie kobiecej perspektywy historycznej. Jej praca dla "Gościa Niedzielnego" oraz mediów elektronicznych potwierdza wysokie kompetencje w zakresie researchu historycznego. Dzięki jej dociekliwości czytelnik otrzymuje portrety bohaterek z krwi i kości, a nie wyidealizowane postacie.
Jakie nowe informacje o powstaniu warszawskim wnosi ta konkretna publikacja?
Książka wypełnia lukę w historiografii, koncentrując się na dotychczas pomijanym udziale klasztorów w zrywie z 1944 roku. Przedstawia ona skalę pomocy logistycznej i medycznej, która była kluczowa dla wytrwania powstańców przez pełne 63 dni walk. Czytelnik poznaje nieznane dotąd fakty o otwieraniu zamkniętych zazwyczaj klauzur dla tysięcy uchodźców i sierot wojennych. Jest to istotne uzupełnienie wiedzy o cywilnym aspekcie powstania, wykraczające poza standardowe opisy działań militarnych.
