Morderstwa znad Wisły. Tajemnicze i nierozwikłane polskie sprawy kryminalne

Nareszcie naprawdę dobre true crime. W obecnym zalewie pozycji tego podgatunku non-fiction niestety łatwo naciąć się na twory wtórne, powstałe "na szybko" w celu wykorzystania obecnej fali zainteresowania tematem. Dopiero raczkującym w temacie może to wystarczyć, jednak długoletni pasjonaci prawdziwych zbrodni zazwyczaj poszukują czegoś więcej. Jeśli Ty również się do nich zaliczasz, to "Morderstwa znad Wisły" powinny Cię usatysfakcjonować.

W książce omówiono 8 polskich spraw kryminalnych. Sprawy uporządkowano chronologicznie, a każdej z nich poświęcono po jednym rozdziale. Tytuły rozdziałów działają na wyobraźnię, nawiązując do znanych książek i filmów. Poniżej parę słów wprowadzenia do każdej ze spraw:

Rozdział I: Polskie "Fargo"

Rok 1925. Na Dworcu Wschodnim w Warszawie odnaleziono walizkę zawierającą ludzki korpus, pozbawiony głowy, rąk i nóg. Ofiarę zidentyfikowano jako miejscową prostytutkę.

Rozdział II: Polski "Prokurator Kennedy"

Rok 1946. Krakowski prokurator Roman Martini został zamordowany we własnym fotelu. Kto tego dokonał? Para zdeprawowanych nastolatków, czy jednak zbrodnia miała motywy polityczne?

Rozdział III: Polskie "Z zimną krwią"

Rok 1946. 6-osobowa rodzina Misków ze Szprotawy pada ofiarą krwawej rzezi w piwnicy własnego domu. Kto mógł dopuścić sie takiego bestialstwa? I przede wszystkim: dlaczego?

Rozdział IV: Polski "Kuba Rozpruwacz"

Lata 1964-1967. Sadystyczny morderca pisze kwieciste listy do redakcji gazet, a następnie atakuje w dużych miastach, wybierając dni obchodów ważnych świąt i rocznic. Z powodu barwy tuszu wykorzystywanego do korespondencji, sadystę okrzyknięto "Czerwonym Pająkiem". Tylko... czy to wszystko prawda, czy jednak miejska legenda?

Rozdział V: Polska "Igła"

Rok 1985. Powszechnie lubiana tłumaczka pada ofiarą bestialskiego morderstwa we własnym domu. Czy możliwe, że doszło tutaj do makabrycznej pomyłki?

Rozdział VI: Sprawa "Polskiego Raskolnikowa"

Rok 1992. Wybitna malarka i scenografka teatralna traci życie w swojej willi na warszawskiej Saskiej Kępie. Ofiara była posiadaczką znacznego majątku. Tylko, czy chodziło o zwykły rabunek?

Rozdział VII: Polska "Tragedia na przełęczy Diatłowa"

Rok 1997. Zwłoki dwojga studentów zostają znalezione na szlaku z Karłowa na szczyt Narożnik. Oględziny wykazują, że na ofiarach dokonano straszliwej egzekucji poprzez strzał w głowę. Sprawa wygląda na robotę profesjonalisty. Kto mógł mieć motyw?

Rozdział VIII: Polskie "Milczenie owiec"

Rok 1999. Coś wkręca się w śrubę barki płynącej po Wiśle. Cały Kraków wstrzymuje oddech, gdy okazuje się, że to wypreparowana ludzka skóra.

Zalety "Morderstw znad Wisły":

- Dobór spraw. Być może już czytając powyższe wprowadzenia do rozdziałów, zwróciliście uwagę, że analizowane zbrodnie wyselekcjonowano starannie, decydując się na przypadki oryginalne i mało znane. Mimo mojego wieloletniego zainteresowania tematem o czterech z nich nigdy wcześniej nie słyszałam. Nawet w przypadku bardzo znanych spraw mamy szansę dowiedzieć się czegoś nowego. Myślicie, że o "krakowskim milczeniu owiec" wiecie już wszystko? Jarosław Molenda udowodni, że niekoniecznie.

- Rzetelny research. Podziwiam autora za przeogromne przygotowania, jakie musiały poprzedzić napisanie książki. Widać to chociażby po liczbie źródeł na jakie się powołano. Na końcu książki znajdziemy bibliografię, która jest kopalnią inspiracji do własnych poszukiwań dla dociekliwych.

- Materiały fotograficzne. Rzadko się zdarza, żeby publikacje true crime wzbogacano zdjęciami / schematami / rysunkami / skanami materiałów prasowych. W sumie nie rozumiem dlaczego, bo to moim zdaniem podstawa. Załączniki w postaci obrazu zwiększają zaangażowanie czytelnika.

Książkę czyta się z zapartym tchem. Osoby nie lubiące się z historią lojalnie ostrzegam, że przy kilku pierwszych sprawach podanie garści informacji historycznych było niezbędne dla właściwego zobrazowania ówczesnych realiów. Przyznaję, że sprawa studentów zamordowanych w górach wywoływała u mnie ciarki przerażenia. Wszystkie jej okoliczności zebrane razem są tak tajemnicze i niepokojące... Mimo, że była mi znana z podcastów kryminalnych, to sposób w jaki opisał ją Jarosław Molenda sprawia, że krew mrozi się w żyłach. Brrr...

Poprzednia książka autora - "Bikini Killer" - również bardzo przypadła mi do gustu. Fajnie by było, gdyby kolejna skupiała się na wydarzeniach bardziej współczesnych. Może cała książka poświęcona tajemniczym polskim zaginięciom? Czytałabym. Oczywiście bardzo polecam "Morderstwa znad Wisły", które otrzymują mój znak jakości ;)

Kuba Rozpruwacz, Hannibal Lecter? Nie trzeba daleko szukać. W Polsce też mamy dużo przerażająco - makabrycznych historii.

Książka nie przyciągała mnie okładką ale opisem już tak. Mimo że większość tych historii była mi znana to jednak ani chwili nie czułam tutaj znużenia a nawet śmiem twierdzić, że byłam momentami mocno zaskoczona - jak choćby przy historii mordercy o którym pisano nawet w Magazynie policyjnym 997 a która miała głębsze dno w które powpadało mnóstwo ludzi czy przy historii "krwawej piwnicy" - makabrycznym morderstwie w Szprotawie gdzie niektóre horrory mogą się przy niej schować.

Styl pisania - świetny i wciągający niczym wieczorna klimatyczna opowieść przy iskrzącym kominku z whisky w dłoni. Do tego mnóstwo zdjęć, fragmentów gazet i wspomnień czyli coś co bardzo lubię w takich książkach. Pozwalają lepiej wczuć się w daną historię i działają na wyobraźnię.

Nawet jeżeli znacie niektóre z tych opowieści a macie fazę na morderców i true crime to warto przeczytać. Autor umie w pisanie. Nie czytałam jego wcześniejszych książek (choćby "Rzeźnika z Niebuszewa" i "Bikini Killer'a") i już zaczynam żałować.

Nic tylko rozsiąść się wieczorem wygodnie w fotelu, zapalić małą lampkę i czytać!

Gdybym miała obrazowo porównać książkę Jarosława Molendy "Morderstwa znad Wisły. Tajemnicze i nierozwikłane polskie sprawy kryminalne" określiłabym ją mianem papierowego podcastu, popularnego ostatnimi czasy przekazu medialnego, którego niewątpliwą zaletą jest skoncentrowana treść i różnorodna tematyka. Dokładnie tak samo jest z tą książką.

Autor przedstawia w niej kilka niewyjaśnionych spraw, które swego czasu mocno wstrząsnęły opinią publiczną. Wspólnym mianownikiem jest też podobieństwo do zbrodni już dokonanych, choćby historia polskiego Kuby Rozpruwacza czy wątek wzięty wprost z kart powieści Thomasa Harrisa. Przypuszczam, że dla kogoś, kto regularnie odsłuchuje topowe podcastowe produkcje, te sprawy nie będą czymś nowym.  Dla mnie większość była nieznana, przez co szok związany z opisem zarówno zbrodni jak i postępowania służb mundurowych, był większy niż u przeciętnego zjadacza kryminałów. True crime przyprawia o podwójne dreszcze.

Na uwagę zasługuje bogaty zbiór fotografii oraz dość duży druk, który zdecydowanie ułatwia czytanie, zwłaszcza kiedy zdecydujemy się podróżować z książką. Z doświadczenia powiem, że pięciogodzinna podróż pociągiem minęła mi, jak z bicza strzelił, ta pozycja jest wprost stworzona do podróży. Jeśli miałabym wybrać jeden rozdział, który zapamiętałam szczególnie mocno, to ten o Teresie Roszkowskiej, mieszkance Saskiej Kępy, która swoją personą dodawała tej dzielnicy szyku i elegancji.  Z chęcią przeczytałabym jej biografię, niestety jedyna znaleziona kosztowała fortunę, jak to bywa z niektórymi książkami. Może więc ktoś pokusi się o nowe wydanie?

Jarosław Molenda w swojej najnowszej książce zabiera nas w podróż w przeszłość, abyśmy razem z nim mogli pochylić się nad ośmioma najgłośniejszymi sprawami kryminalnymi w Polsce.

Czyni to w sposób rzetelny i ciekawy.

Lektura nie jest nudna, ma mnóstwo zdjęć i wycinków z gazet, byśmy mogli jak najdokładniej przyjrzeć się każdej z historii.

A są one naprawdę przerażające.

Niektóre ze spraw były mi znane, jak zabójstwo pary studentów w Górach Stołowych czy oskurowane zwłoki kobiety.

Ale o niektórych przeczytałam pierwszy raz.

Jak np: o morderstwie 6-osobowej rodziny, nad którym do dzisiaj wisi tajemnica o wołyńskim charakterze, czy zwłokach znalezionych w walizce lub Czerwonym Pająku czyli naszym Kubie Rozpruwaczu.

Zakończenie tej sprawy jest naprawdę sensacyjne i gwarantuję, że czytając je będziecie naprawdę zaskoczeni.

Pomimo, że książka momentami jest drastyczna, to naprawdę bardzo dobrze się ją czyta. Jest to z pewnością duża zasługa autora, który włożył nią ogrom mrówczej pracy, za co należą mu się zasłużone brawa.

Jeśli więc interesuje Was literatura #truecrime, to tutaj z pewnością nie będziecie zawiedzeni!

Polecam!

A teraz łapki do góry, kto lubi czytać mrożące krew w żyłach historie oparte na faktach, które nie są żadną fikcją literacką? Kogo fascynują bezwzględni mordercy, krwiste opisy zabójstw i egzekucji?

Gdybym miała wybierać, to czytałabym tylko takie książki i nie, nie mam żadnych skłonności do mordowania czy krzywdzenia ludzi, nic z tych rzeczy. Bierze się to chyba z tego, że takie rzeczy są z jednej strony przerażające i nie do uwierzenia, ale z drugiej fascynują i ciekawią i jednak ta ciekawość zwycięża ponad wszystko.

Kiedy dostałam propozycję przeczytania tej książki od @wydawnictworeplika, za co bardzo dziękuję ♥️ aż się podjarałam🤫, bo może tego nie widać, ale to jedno z moich ulubionych wydawnictw (i wcale tu się nie podlizuje😉), jednakże bardziej chodziło o samą książkę i jej tematykę. Bo to są właśnie tematy i historie, o których lubię czytać, a później sama się sobie dziwię, że boję się wyjść na ulicę🤦

"Morderstwa znad Wisły" to książka, w której zostały opisane sprawy kryminalne sprzed lat. Pierwsza historia miała miejsce 1925 roku, z kolei kolejne były popełniane w innych odstępach czasowych, ostatnia odnotowana została w 1999 roku. Autor chronologicznie przedstawiał dokonane zbrodnie, wszystkie miały miejsce na terenach Polski i większość nie pozostała rozwikłana do dzisiaj. Niestety ofiary i ich zbrodniarze swoje tajemnice zabrali do grobu. Wszystkie te sprawy zostały już dawno przedawnione, a niektóre już i zapomniane przez ludzi, chociaż czy da się zapomnieć o takiej tragedii, jak chociażby oskórowane ciało młodej dziewczyny? Nie sądzę...

Wstrząsająca i drastyczna tak bym opisała tę książkę. Sam styl pisania autora oceniam pozytywnie, na okoliczności zawarte w książce to bardzo przyjemnie się ją czytało. Znajdziecie tutaj dużo faktów, co oddaje tym sprawom autentyczności, nie zabrakło tu również zdjęć, co wielki plus za to. Widać, że autor nie odwalił szuferki, a się przyłożył bardzo do tematu.

Książka zaczyna się z grubej rury, bo już pierwsza historia opisuję sprawę znalezienia ciała kobiety w walizce i pozostawieniu jej w przechowalni na dworcu. Z każdą inną sprawą było tylko mroczniej i straszniej, a ja co przeczytaną stronę nie dowierzałam, że ludzie są tak okrutni i zdolni do takich rzeczy. Najbardziej utkwiła mi w głowie egzekucja na dwójce młodych ludzi. Do tej pory mam przed oczami zdjęcie tej pary. Tragedia ta miała miejsce na przełęczy Diatłowa, na niewysokim szczycie Góry Stołowych stoją dwa krzyże splecione łańcuszkiem i upamiętniające te straszne wydarzenie.

Jeśli jesteście ciekawi, co tam się wydarzyło, to polecam Wam mocno tę pozycję