Minione chwile

Gabriela Gargaś wydała już kilkanaście publikacji. Postanowiłam zapoznać się z jej ,,Minionymi chwilami".

Akcja powieści toczy się w Szkocji, gdzie mieszka na emigracji główna bohaterka Anna. Kobieta wyjechała za granice Polski z powodu zranienia przez mężczyznę. W wyniku różnych zbiegów okoliczności poznajemy także historię życia Szkotki Abigail.

Byłam bardzo miła zaskoczona tym, w jak krótkim czasie udało mi się zapoznać z tą powieścią. Jej lektura okazała się zaledwie kilkugodzinną przyjemnością. Tak naprawdę nawet na końcu nie wiemy, które z faktów w historii bohaterek na linii fabularnej były prawdą, a które fikcją.

Gabriela Gargaś pisze naprawdę różne pod względem gatunków powieści. Wszystkie jednak jako tako zawierają się w ramach literatury obyczajowej, choć są też takie, które dzieją się w okresie Świąt Bożego Narodzenia. W tych, które czytałam, na pierwszy plan wyłaniają się uczucia między kobietą i mężczyzną.

,,Minione chwile" Gabrieli Gargaś to publikacja, w której współczesność miesza się z czasami po II wojnie światowej. Zabrakło mi nieco większych emocji przy przeżywaniu losów bohaterów, ale ogólnie jestem zadowolona, że skusiłam się na tę powieść.

[Adres usunięty]

"Minione chwile" to moje piąte spotkanie z twórczością Gabrieli Gargaś. Z pewnością jest to historia nieco różniąca się od tych, które do tej pory czytałam. To opowieść wielowątkowa, tajemnicza i miejscami przerażająca. Porusza sporą ilość różnych tematów - od życia na emigracji oraz niemożność poradzenia sobie z miłością pozbawioną przyszłości, aż po problemy z powrotem do powojennego kraju oraz koniecznością wyboru pomiędzy sercem a rozumem. Ta historia stanowi także potężne studium miłości, która bywa potężna, fascynująca i namiętna, ale nieraz wręcz chorobliwa oraz totalnie źle ulokowana.

Anna pragnie odnaleźć spokój, wyjeżdżając do Szkocji. Kiedy rozpoczyna pracę w posiadłości Lady Abigail, nie ma pojęcia, jaką historię skrywa w sercu owa starsza pani. Pomiędzy kobietami nawiązuje się nić porozumienia, a tajemnice w końcu wychodzą na światło dzienne.

"Każdy z nas nosi w sobie potwora. I dobrze by było, gdyby trzymał go na uwięzi. Bo jeśli potwór wyjdzie z klatki, może narobić wiele szkód. (...) Każdy z nas może zabić, modlić się tylko należy o to, żeby nie znaleźć się w sytuacji, która by nas do tego zmuszała. Każdy z nas jest zdolny do najniższych ludzkich instynktów." *

W tej książce aktualne wydarzenia przeplatają się ze wspomnieniami z lat 50-tych i 60-tych. To właśnie retrospekcje zaintrygowały mnie najbardziej, chociaż interesowałam się także życiowymi wyborami Anny, pomimo tego, że niekiedy nie mogłam znieść jej bezmyślności. Gabriela Gargaś roztacza przed czytelnikami aurę tajemniczości, a opisy różnych szkockich miejsc napawają ciekawością. Nie wiem, na ile są prawdziwe, ponieważ nigdy nie odwiedziłam tego kraju, aczkolwiek z tego co zdążyłam się zorientować sama warstwa historyczna posiada nieco nieścisłości, na które (przyznaję szczerze) nie zwróciłam większej uwagi ze względu na skupienie się na akcji, a nie jej zgodności z rzeczywistością. W zasadzie to, czego nie wybaczyłabym powieści historycznej, potrafię znieść w obyczajówce, która rządzi się nieco innymi prawami.

Nie na darmo Wisława Szymborska pisała, że tyle wiemy o sobie, ile nas sprawdzono. Nigdy nie możemy być pewni naszego zachowania w ekstremalnie trudnej sytuacji. Wtedy mogą wyzwolić się w nas najgorsze instynkty, o jakich istnieniu nawet nie pomyślelibyśmy wcześniej. Łatwo jest nam osądzać ludzi, jeżeli sami nie znaleźliśmy się w takim samym miejscu, ale starajmy się tego wystrzegać, ponieważ nie znamy dnia ani godziny...

* cytat ze str. 318

Twórczość Gabrieli Gargaś weszła już na stałe do kanonu moich lektur - młoda autorka pisze właśnie tak, jak lubię. Lekko, pięknie, ale jednocześnie poruszając różnorodne problemy i opisując je niezwykle ciekawie. U Gargaś nie spotkacie dwóch podobnych książek. O czym jest powieść z jakże nostalgicznym i skłaniającym do zadumy tytule "Minione chwile"?

Los dwóch kobiet - Anny i Abigail - splata się w Szkocji.

Anna ma trzydzieści kilka lat i złamane serce. Wyjechała do Edynburga przez faceta, który zostawił ją dla innej. Dziewczyna podejmuje się różnych zajęć, a za zarobione pieniądze zwiedza kraj - poznaje ludzi, piękno przyrody, wady i zalety życia w tym kapryśnym pogodowo zakątku Europy. Szansę na pełnię szczęścia odbiera jej jednak powracający jak bumerang Marcin, wywołując ból i otwierając rany.

Uciekając przed Michałem, chłopakiem z którym mogłaby spędzić przyszłość, Anna trafia do West Lotian, gdzie w starym dworze mieszka staruszka potrzebująca jej pomocy i towarzystwa. Jest nią Abigail - ekscentryczna, zimna i odrobinę szalona lady, która oczekując na kres życia opowiada dziewczynie swoją historię... Jakże podobną do jej własnej, gdyż chodzi o złamane serce... Staruszka przenosi się w czasie do roku 1947, kiedy to poznała polskiego oficera - Waldka i zakochała się. Mężczyzna miał problem z powrotem do Polski, gdyż komunistyczny kraj był wrogo nastawiony do oficerów walczących na obczyźnie. Tylko czy jego uczucie do Abigail było prawdziwe? Czy młodzi mają szansę na szczęście w obliczu jego tęsknoty za krajem i wrogości ojca dziewczyny? Co wydarzyło się podczas jego pobytu w Polsce?

"... cierpienie jest tym dotkliwsze, im więcej o nim myślimy." *

Powieść jest ogromnie specyficzną historią kobiet, które musiały uporać się z porzuceniem. Każda na swój sposób walczyła o miłość. I chociaż książka mi się podobała to nie mogę powiedzieć, bym polubiła bohaterki. Anna była straszliwie nijaka (i nie chodzi mi tutaj o złą kreację autorki, tylko o samą osobę bohaterki), chwilami zupełnie nie potrafiła się określić czego pragnie, na co ma ochotę, czy chciałaby się wyzwolić spod władzy uczucia sprzed lat. W jej przypadku intrygowały mnie dwie sprawy - jak ułożą się jej sprawy sercowe oraz czy spełni swoje największe marzenie - napisanie książki.

"Nie kończ przed startem, to byłaby porażka." **

Abigail wcale nie była lepsza! Wprawdzie nie bała się wydziedziczenia przez ojca, w przypadku związku z Polakiem, ale walczyła o uczucie tak naprawdę jednostronne. Nie miała pewności czy Waldek ją kocha a jednak nie dopuszczała myśli, by pozwolić mu na szczęście z inną jednocześnie zwalniając miejsce w sercu dla kogoś, kto prawdziwie ją pokocha. Później okazało się, że ma rywalkę... Do czego była zdolna? Nie uwierzycie... Ale ja już tego nie zdradzę.

Gabrysia Gargaś doskonale odwzorowała emocje bohaterów, ich uczucia a zły dzień widać nawet w dialogach. Powieść jest pełna miłości, nienawiści, bólu samotności i namiętności. Nie brakuje też kłamstwa, tajemnic, zdrady, intryg, samotności, humoru czy łez rozpaczy. Autorka pokazała, że starsze osoby już nie marzą a wspominają, że kobiety potrafią kochać ślepo a podarte listy mogą zmieniać bieg historii...

Koniecznie muszę też wspomnieć o tragicznych chwilach powieści - o bólu, który przeżywałam czytając o okrucieństwie ludzi u władzy czy problemie emigracji.

"Nie można udawać miłości. Wszystko inne tak, ale nie miłość. Miłość jest zaklęta w dotyku, w spojrzeniu oczu, w czułych gestach. W słowach. Tego się nie da oszukać." ***

Podsumowując - "Minione chwile" to opowieść o rozstaniach, pękających sercach, podnoszeniu poprzeczki, niewłaściwych wyborach i różnych odcieniach miłości. Przepiękna retrospekcyjna historia o różnych twarzach człowieka, walce o miłość różnymi dostępnymi sposobami, nie zawsze zresztą uczciwymi oraz tym, jak ważna jest postawa rodzica względem dziecka, gdyż to ona kształtuje jego przyszłość. Gorąco polecam

* G. Gargaś, "Minione chwile", Wyd. Filia, Poznań 2018, s. 196

** Tamże, s. 69

*** Tamże, s. 307