Miasto luster

Czy czujesz się już bezpiecznie?

Po modzie na apokaliptyczne wizje świata, jaka jeszcze kilka lat temu panowała nie tylko na rynku wydawniczym, ale i w świecie filmu, nadszedł czas stagnacji. Mogłoby się wydawać, że wszyscy skoncentrowali się na bieżących problemach, nikt nie wybiegał myślami do przodu, zaś skoncentrowani na konsumowaniu, przestaliśmy zwracać uwagę na zagrożenia. Tymczasem zło czai się w mrocznych zakamarkach miasta, może w każdej chwili zaatakować, a wówczas już nic nie będzie takie, jakie było dotąd…

Justin Cronin ostrzega nas właśnie przed taką sytuacją, swoją „Trylogią Przejścia” burząc bezpowrotnie nasze poczucie bezpieczeństwa. Na dodatek w chwili, kiedy wydawałoby się, że świat podnosi się z upadku przekonujemy się, że ciemność wciąż ma go w swoim władaniu. „Miasto luster”, trzeci już tom przerażającej powieści autora, opublikowanej nakładem Wydawnictwa Albatros, stanowi dowód na istnienie zła, równolegle z istnieniem dobra, jest również prawdziwą gratką dla wszystkich tych, którzy „Przejściem” się zachwycili (przerazili). To powieść zarówno dla miłośników samego autora, jak i dla osób lubujących się w opowieściach grozy, gdzie każda strona przynosi zagrożenie, zaś spotkanie z wrogiem, nie zawsze naturalnym, niesie śmiertelne niebezpieczeństwo.

Tym razem, kiedy Dwunastu zostało pokonanych, zaś stulecie rządów ciemności dobiegło końca, nieliczni, którzy przeżyli, karmią się złudną nadzieją, że zagrożenie minęło, oni zaś mogą skupić się na odbudowaniu tego, co zostało ze starego świata. Republika Teksasu powoli staje się miejscem, gdzie ludzie czują się bezpiecznie, a najmłodsze pokolenie nawet nie jest sobie wstanie wyobrazić zagrożenia płynącego z ataku wiroli. Jedynie Michael Fisher i Lucius Greer nie są w stanie dać się zwieść pozornemu spokojowi, traktując go raczej jak ciszę przed burzą. Rzucają się zatem w wir pracy, tworząc plan ewakuacji, bliski wizji Noego…

Niestety okazuje się, że mają rację. Wciąż bowiem egzystuje Zero, dyszący żądzą zemsty Ojciec Dwunastu. Mimo, iż kiedyś był człowiekiem, teraz nie zawaha się przed niczym, by w obliczu swojej mrocznej, krwiożerczej swej natury, rozprawić się z tymi, którzy pozostali przy życiu. Zagrożeniem są nie tylko kanały i tunele pod nowym Jorkiem, ale i fakt, że ludzie uśpili swoją czujność i zupełnie nie są przygotowani na nowy akt zagłady. Jedynie Amy może odmienić losy ludzkości, jedynie ona – powstając przeciwko Zero – może uratować ludzkość.

Powstanie przeciwko zero nie będzie jednak łatwe, zaś na kartach powieści znów zetrą się ze sobą siły dobra i zła. Kto zwycięży? Przekonamy się o tym dzięki kolejnej już odsłonie historii, w której Cronin wykreował mroczny i pełen zagrożeń świat, robiąc to na tyle sugestywnie, że sami jesteśmy wstanie uwierzyć w zagrożenie. Zarówno doskonała kreacja postaci, jak i niezwykle plastyczne opisy, czynią książkę realistyczną, zaś wirole wydają się niemal namacalnym wrogiem. Ta umiejętność kreowania atmosfery grozy sprawia, że blisko osiemset stron lektury jest dla nas wielką walką o przetrwanie, a jednocześnie nie jesteśmy w stanie odłożyć książki. Nawet w chwilach, kiedy akcja nieco się niepotrzebnie wydłuża, odczuwamy niesłabnące emocje, łapczywie pochłaniamy kolejne części, pragnąc uczestniczyć w tym starciu dwóch sił.

Jestem przekonana, że „Trylogia Przejścia” jeszcze długo pozostanie w pamięci, podobnie jak długo jeszcze odczuwać będziemy nieokreślone zagrożenie. Nawet osoby, które nie miały możliwości sięgnąć po wcześniejsze części książki, dadzą się ponieść emocjom, szczególnie że streszczenie minionych wydarzeń zamieszczone na początku książki pozwala odnaleźć się w sytuacji. Sprawia też, że przestajemy czuć się bezpiecznie, zaś lektura „Miasta luster” tylko potwierdza nasze obawy…

Justyna Gul

Qultura słowa

NA KOŃCU PRZEJŚCIA

Miłośnikom fantastyki na zakończenie trylogii „Przejścia” przyszło czekać kilka ładnych lat. Tym, którzy czytali całość w oryginale, zajęło to sześć wiosen, z czego aż cztery na „Miasto luster”. Polscy czytelnicy zaś na oczekiwaniu łącznie spędzili ich osiem. Czy było warto? Jeśli jesteście fanami poprzednich części to tak, bo Cronin utrzymał poziom i zaserwował nam kawał dobrej, epickiej fantastyki, którą autentycznie przyjemnie się czyta.

Myśleli, że to już koniec. Mylili się.

Ponad dwie dekady temu wirole zniknęły, przestając stanowić zagrożenie, a nowe pokolenie nawet z bardzo już w nie nie wierzy. Republika Teksasu powoli staje się zwyczajnym miejscem do życia, a ludzie przestają ograniczać się tylko do dotychczasowych murów. Wszystko wydaje się być w jak najlepszym porządku, w co wątpią jedynie Michael Fisher i Lucius Greer, którzy zaczynają przygotowywać się na ewentualną zagładę ludzkości. A tymczasem w kanałach i tunelach pod Nowym Jorkiem czai się zło, gotowe w każdej chwili zaatakować niczego niespodziewających się ludzi. I to z jaką mocą!

Kto czytał poprzednie części trylogii, doskonale wie, czego oczekiwać od jej zwieńczenia. Kto nie czytał, cóż, nie ma chyba sensu, by swoją przygodę z prozą Cronina zaczynał od „Miast luster”. Nie żeby się miał w tym wszystkim pogubić – autor wita nas streszczeniem poprzednich tomów, a jego opowieść jest na tyle lekka i nieskomplikowana, że tyle wystarczy, by dobrze się tu poczuć. Lepiej jednak zacząć od początku. Raz, że dzięki temu nie stracicie nic z samej opowieści, dwa – i to jest rzecz istotniejsza – całość po prostu warto przeczytać.

Trylogia „Przejście” nie jest prozą z wyższej półki i z tym się musicie liczyć. To czysta rozrywka, ale jednocześnie nadzwyczaj udana zarówno jak na tak zgrany temat (postapo), jak i fakt, że to współczesne dzieło. Niewiele bowiem jest nowej fantastyki wydawanej na całym świecie, a już na pewno nie hity pokroju marnego „Metra 2033”, która by do mnie trafiła, a trylogia Cronina dała radę to zrobić. Nie mówię, że do końca, bo są tu słabsze momenty czy zbędne dłużyzny, a jednak autor przekonał mnie swoją wizją świata i przede wszystkim bohaterami – całkiem nieźle skrojonymi i zapadającymi w pamięć (przynajmniej robią to ci, którzy zapaść mają).

Ale dobry jest też styl Cronina: lekki, nieskomplikowany, a jednak odpowiednio rozbudowany. Dzięki niemu epickość i rozległość „Miasta luster”, a właściwie całej trylogii, nabiera lekkości powieści przygodowej i całość pochłania się szybko. Jednocześnie autor buduje całkiem udany klimat i nie żałuje nam mniej znaczących, ale jakże rozwijających jego uniwersum i dodających mu znajomego, bliskiego nam posmaku momentów. Do tego dochodzi dobra akcja, tajemnice i udane pomysły. Szukacie dobrego, wciągającego postapo w stylu Stephena Kinga, które da Wam zabawę na wiele dni? Trylogia „Przejście” to tytuł, który powinien przykuć Waszą uwagę.

"Świat jest realny i żyjesz w nim, stanowiąc jego część, jakkolwiek krótko, i jeśli masz szczęście, a może nawet wtedy, gdy go nie masz, to, co zrobiłeś z miłości, zostanie zapamiętane."

Żałuję, że trylogia już za mną, przyjemnie wchodziło się w tomy. Odpowiadał mi klimat powieści, globalna katastrofa spowodowana próżnym ludzkim błędem, pochłaniająca siedem miliardów istnień w osiemnaście miesięcy. Konsekwencją walka, skazana praktycznie na klęskę, o zachowanie ludzkiego gatunku. Pierwszy odsłona ("Przejście") przeprowadza czytelnika przez przygody garstki ocalałych, druga ("Dwunastu") obrazuje odrodzenie ufności, wiary i nadziei, zaś trzecia ukazuje, że historia lubi się powtarzać, że kiedy nie wszystko zostanie uprzątnięte, tak jak być powinno, pojawiają się nowe możliwości dla zła. Wirole, głupki i draki drzemią jedynie w umysłach nielicznych, pozostała większość wydaje się o nich nie pamiętać, otwierając szeroko bramy osad, budząc się do życia bez ochrony, śmiało zasiedlając pozagraniczne terytoria. Ale to tylko cisza przed burzą, uśpienie czujności przed zagrożeniem. Mroczny odcień starej egzystencji zastępują młode pragnienia i marzenia. Przemijanie wydaje się iluzją podsycaną przez spragnioną spokoju wyobraźnię i potrzebę rozwoju ludzkości.

"Miasto luster" to mocno rozbudowana powieść, z mnóstwem opisów, niekiedy wydaje się, że nic znaczącego nie wnoszą do akcji, a jednak z perspektywy zakończenia okazują się ciekawym materiałem. Pozwalają na przesiąknięcie opowieści nie tylko zdarzeniami i posapokaliptycznym klimatem, zwracają uwagę na to, co tak naprawdę definiuje ludzkość, w cieniu jej historii i blasku nowych wyzwań. Podobało mi się połączenie wątków, nadanie im zgrabnej struktury, czasem cofanie się na linii czasu, kiedy indziej wyprzedzanie bieżących incydentów. Bohaterowie podtrzymują intrygujący pazur osobowości, wielowymiarowi, różnorodni, sprawiający, że chętnie śledzimy ich poczynania i misje. Byłam zaskoczona scenariuszami losów w finalnej odsłonie, tym jakich dokonali wyborów, jak wykorzystali pojawiające się możliwości, choć tu akurat można było przymierzyć się do przewidzenia, ale też komplikacjami stojącymi na ich drodze. Peter, Alicja, Michael, Sara i Lucius kontynuują bój z potężnymi siłami, mocami i ludzkimi słabościami.

Justin Cronin kreatywnie poradził sobie z pomysłami na ratowanie świata, kombinację kluczowych charakterów, incydentów dziejących się w tle, niezbędną tajemniczością. Napięcie rośnie w skali codzienności i dziesiątek lat, a nawet wieków. Wrażenie robi epilog, łączący wątki, scalający postaci z legendami, dający odpowiedzi na nurtujące pytania, dostarczający współczesnej perspektywy. Cieszę się, że autor się na niego zdecydował, bo przyjemnie było przedłużyć przygodę czytelniczą, ale i też wynieść z niej dodatkowe przesłania i interpretacje. Znajomość z książką warto podzielić na kilka etapów, co ułatwiają poszczególne odcinki rozdziałów, nie podchodzić do niej jak do mega dynamicznej przygody, ale wzajemnych powiązań początków i końców. Fantasy na dłuższe przeżywanie, kiedy nic nas nie pospiesza, a chcemy wkroczyć w świat ludzkich potworów, przed i po metamorfozie, oraz bohaterów, odgórnych i przypadkowych.

[Adres usunięty]

Jak już pisałem.

Literatura postapokaliptyczna ma się-ostatnimi czasy-całkiem dobrze. Rozwija się prężnie i co jakiś czas jesteśmy raczeni kolejną pozycją z tego gatunku. A w skrócie, praktycznie w każdej chodzi o to samo. Grupka ludzi-po jakiejś niewyobrażalnej katastrofie-zmaga się z przeciwnościami losu, nie tylko z nieprzyjazną przyrodą, ale i z ludźmi, którzy pozbawieni podstaw cywilizacji sami sobie czynią największą krzywdę. A z tytułów do których warto zajrzeć - a opisujących wybraną apokalipsę - warte uwagi są „Bastion” Stephena Kinga,”Strażak” Joe Hilla, czy „Łabędzi śpiew”. Każdy znajdzie coś dla siebie. Są nawet pozycje w których następują wszelkie możliwe katastrofy, z inwazją zombie włącznie. W tym temacie trudno trafić na jakąś nowość, jednak książkę „Miasto luster”, można zaliczyć do tej kategorii. Jest to zwieńczenie słynnej trylogii. A w telewizji możemy śledzić serial na podstawie pierwszego tomu. Jeszcze go nie widziałem, jednak przeglądając opinie mam wrażenie że książka jednak zyskuje w porównaniu z ekranizacją. A wracając do trzeciego tomu.

O książce możemy dowiedzieć się że:

Dwunastu zostało pokonanych. Przerażające stulecie rządów ciemności dobiega wreszcie końca. Ci, którzy ocaleli, zaczynają budować nowe społeczeństwo. Ale w odległej martwej metropolii wciąż czai się Zero. Pierwszy. Ojciec Dwunastu. Dawniej był człowiekiem, teraz jest bestią, która płonie z nienawiści. Ogień jego wściekłości może zostać ugaszony tylko przez śmierć Amy – jedynej nadziei ludzkości, Dziewczyny Znikąd, która ma powstać przeciwko niemu. Siły światła i ciemności zetrą się po raz ostatni, a Amy i jej przyjaciele poznają wreszcie swoje przeznaczenie.

Podsumowując – chciałem zaznaczyć, że nie jest jakimś wielkim fanem powieści, z gatunku postapo, jednak i tutaj trafia się na pozycje które warto przeczytać. „Miasto Luster” – jest właśnie przykładem takiego dzieła. Ciekawie poprowadzone postaci, interesująca katastrofa – czegóż chcieć więcej? A dla szukających „głębi” w takich książkach – ciekawe wydać się może ukazanie ludzi, którzy zatracili niemalże swoje człowieczeństwo, musząc walczyć o każde dobro. Sam się zastanawiałem, czy człowiek postawiony w podobnej sytuacji od razu zamieni się w zwierzę – którym przecież jest? A zatem, nie przedłużając zbytnio. Jeśli jesteście miłośnikami powieści w rodzaju „Bastionu”, ta książka jest dla Was. Jeśli jednak nie, to i tak warto ją przeczytać. Być może chcecie poznać inne spojrzenie na – zdawałoby się oklepany – temat wampirów. Wampirów i nieśmiertelności jako cel, do którego ludzkość dąży. W sumie – zagłębiając się w lekturę wszystkich tych części – możemy uznać że się udało. A że istoty powstałe są trochę krwiożercze? A kto nie jest. Ci którzy przetrwali, nie zmieniając się w potwory, zapewne nie na taką przyszłość liczyli. Polecam całą trylogię.